[Gaius libro primo ad legem duodecim tabularum. ] §1.2.1.prFacturus legum uetustarum interpretationem necessario prius ab urbis initiis repetendum existimaui, non quia uelim uerbosos commentarios facere, sed quod in omnibus rebus animaduerto id perfectum esse, quod ex omnibus suis partibus constaret: et certe cuiusque rei potissima pars principium est.
[盖尤斯《十二表法注解》第一卷] 在准备对古老法律进行阐释之时,我认为必须首先从建城之始追溯起;这并非因为我想写出冗长的评注,而是因为我注意到在一切事物中,只有由其所有部分共同构成的才是完美的:况且毫无疑问,任何事物最重要的部分就是它的开端。
deinde si in foro causas dicentibus nefas ut ita dixerim uidetur esse nulla praefatione facta iudici rem exponere: quanto magis interpretationem promittentibus inconueniens erit omissis initiis atque origine non repetita atque illotis ut ita dixerim manibus protinus materiam interpretationis tractare? namque nisi fallor istae praefationes et libentius nos ad lectionem propositae materiae producunt et cum ibi uenerimus, euidentiorem praestant intellectum.
其次,如果在广场上作辩护的人,在未作任何前言的情况下就向法官陈述案情,会被视为(容我这么说)一种大逆不道:那么对于承诺提供法律阐释的人来说,如果忽略开端、不追溯起源,并且(容我这么说)不洗手就直接着手处理阐释的对象,那将是多么的不妥? 因为除非我弄错,这些前言既能让我们更乐意地去阅读所呈现的内容,而且当我们读到那里时,它们还能提供更清晰的理解。