§48sed reuocato rursus impetu aliquid secretioris latebrae ad colligendum animum desiderauit, et offerente Phaonte liberto suburbanum suum inter Salariam et Nomentanam uiam circa quartum miliarium, ut erat nudo pede atque tunicatus, paenulam obsoleti coloris superinduit adopertoque capite et ante faciem optento sudario equum inscendit, quattuor solis comitantibus, inter quos et Sporus erat.
但由于他再次克制了自尽的冲动,他渴望有一个更隐秘的藏身之处来平静心神。 当释放奴隶法翁提出将自己位于撒拉里亚大道和诺门塔纳大道之间、约第四里程标附近的郊外别墅提供给他时,他顾不得自己光着脚且只穿了一件短袍,就在身上披了一件颜色陈旧的外套,蒙上头,用汗巾遮住脸,骑上马,仅有四人随行,斯波鲁斯也在其中。
statimque tremore terrae et fulgure aduerso pauefactus audiit e proximis castris clamorem militum et sibi aduersa et Galbae prospera ominantium, etiam ex obuiis uiatoribus quendam dicentem: 'hi Neronem persequuntur,' alium sciscitantem: 'ecquid in urbe noui de Nerone?' equo autem ex odore abiecti in uia cadaueris consternato, detecta facie agnitus est a quodam missicio praetoriano et salutatus.
紧接着,他因地震和迎面而来的闪电而惊恐万分,听到附近的军营里传来士兵们的呼喊声,预兆着他将遭遇不幸而加尔巴将获得成功。 他还听到路过的行人中,有人说:“这些人正在追捕尼禄,” 另一个人问:“城里有什么关于尼禄的新消息吗? ” 当马匹因路上遗弃的一具尸体的气味而受惊暴烈时,他的面纱滑落,被一名退役的近卫军士兵认出并向他致敬。
ut ad deuerticulum uentum est, dimissis equis inter fruticeta ac uepres per harundineti semitam aegre nec nisi strata sub pedibus ueste ad auersum uillae parietem euasit.
到了岔路口,他们放走马匹,穿过灌木丛和荆棘,沿着一条穿过芦苇丛的小路,艰难地在脚下铺上衣服,终于到达了别墅的后墙。
ibi hortante eodem Phaonte, ut interim in specum egestae harenae concederet, negauit se uiuum sub terram iturum, ac parumper commoratus, dum clandestinus ad uillam introitus pararetur, aquam ex subiecta lacuna poturus manu hausit et: 'haec est,' inquit, 'Neronis decocta.
在那里,法翁极力劝他先藏进一个挖沙留下的洞穴里,但他声称自己绝不活生生地进入地下。 在等待别墅准备秘密入口的片刻间,他用手从下面的水洼里捧起水来喝,并说:“这就是尼禄的煎药。
' dein diuolsa sentibus paenula traiectos surculos rasit, atque ita quadripes per angustias effossae cauernae receptus in proximam cellam decubuit super lectum modica culcita, uetere pallio strato, instructum;
” 随后,他把被荆棘挂破的外套上扎进去的树枝拔掉,就这样四脚爬行,穿过挖开的狭窄洞口,进入最近的一个小屋,躺在一张铺着旧斗篷、垫着粗劣褥子的床上。
fameque et iterum siti interpellante panem quidem sordidum oblatum aspernatus est, aquae autem tepidae aliquantum bibit.
饥饿和再次袭来的干渴折磨着他,他拒绝了送来的粗劣黑面包,但喝了一些温水。
§49tunc uno quoque hinc inde instante ut quam primum se impendentibus contumeliis eriperet, scrobem coram fieri imperauit dimensus ad corporis sui modulum, componique simul, si qua inuenirentur, frusta marmoris et aquam simul ac ligna conferri curando mox cadaueri, flens ad singula atque identidem dictitans: 'qualis artifex pereo!'
Inter moras perlatos a cursore Phaonti codicillos praeripuit legitque se hostem a senatu iudicatum et quaeri, ut puniatur more maiorum, interrogauitque quale id genus esset poenae;
这时,身边的每一个人都在催促他尽早从迫在眉睫的侮辱中解脱出来,于是他下令当面测量自己身体的尺寸来挖掘一个墓穴,同时吩咐如果能找到大理石碎片就整理好放在一旁,并把水和木材运到一处,以便随后处理尸体。 他对每一项准备工作都落泪,并一再重复说:“什么样的一位艺术家要与我一同毁灭啊! ” 在此耽搁期间,他从信使手中夺过送给法翁的公文,读到自己已被元老院宣布为国家公敌,并正在被搜捕,以便按照祖先的传统方式进行惩罚。 他询问这是一种怎样的惩罚。
et cum comperisset nudi hominis ceruicem inseri furcae, corpus uirgis ad necem caedi, conterritus duos pugiones, quos secum extulerat, arripuit temptataque utriusque acie rursus condidit, causatus
"nondum adesse fatalem horam.
当他得知赤裸的人头要被夹在木叉里,身体被鞭笞至死时,他吓坏了,夺过随身带出来的两把短剑,试了试两者的刃口,又重新收起,借口说:“致命的时刻还没有到来。
"
ac modo Sporum hortabatur ut lamentari ac plangere inciperet, modo orabat ut se aliquis ad mortem capessendam exemplo iuuaret;
” 他一会儿促请斯波鲁斯开始痛哭哀悼,一会儿又恳求有人能以身作则帮助他走向死亡。
interdum segnitiem suam his uerbis increpabat: 'uiuo deformiter, turpiter—οὐ πρέπει Νέρωνι, οὐ πρέπει—νήφειν δεῖ ἐν τοῖσ τοιούτοισ— ἄγε ἔγειρε σεαυτόν.
有时,他用这些话来责备自己的迟疑不决:“我活得太体面尽失、太可耻了——这不配尼禄,不配——在这样的处境下必须保持清醒——来,振作起来!
' iamque equites appropinquabant, quibus praeceptum erat ut uiuum eum adtraherent.
” 此时,奉命活捉他的骑兵已经逼近。
quod ut sensit, trepidanter effatus:
"
ἵππων μ' ὠκυπόδων ἀμφὶ κτύποσ οὔατα βάλλει
"
ferrum iugulo adegit iuuante Epaphrodito a libellis.
一旦察觉到这一点,他颤抖着说:“骏马疾驰的蹄声传入我的双耳,” 并在秘书埃帕弗罗狄托斯的协助下,将利刃刺入了喉咙。
semianimisque adhuc irrumpenti centurioni et paenula ad uulnus adposita in auxilium se uenisse simulanti non aliud respondit quam: 'sero' et: 'haec est fides.
在他尚有一丝气息时,冲进来的百人队长用外套捂住他的伤口,假装自己是来救援的,他只回答说:“太迟了,” 以及 “这就是忠诚。
' atque in ea uoce defecit, extantibus rigentibusque oculis usque ad horrorem formidinemque uisentium.
” 随着这句话,他断了气,双眼圆睁,僵硬无神,令看到的人无不感到恐怖和战栗。
nihil prius aut magis a comitibus exegerat quam ne potestas cuiquam capitis sui fieret, sed ut quoquo modo totus cremaretur.
他之前对同伴们没有比这更早、更强烈地要求过:绝不能让任何人染指他的头颅,而要不惜一切代价将他完整火葬。
permisit hoc Icelus, Galbae libertus, non multo ante uinculis exolutus, in quae primo tumultu coniectus fuerat.
加尔巴的释放奴隶伊克鲁斯允许了此事,他在不久前刚被解除枷锁,此前他在起义初期就被投入了监狱。
§50Funeratus est impensa ducentorum milium, stragulis albis auro intextis, quibus usus Kal. Ian. fuerat.
葬礼耗资二十万塞斯特尔提乌斯,使用了他在元旦时穿过的织金白色毯子作为寿衣。
reliquias Egloge et Alexandria nutrices cum Acte concubina gentili Domitiorum monimento condiderunt, quod prospicitur e campo Martio impositum colli Hortulorum.
他的乳母埃格洛盖和亚历山德里娅,以及情妇阿克特,将他的遗骨安葬在多米蒂乌斯氏族墓地中,该墓地建在园林之丘上,从战神广场可以望见。
in eo monimento solium porphyretici marmoris, superstante Lunensi ara, circumsaeptum est lapide Thasio.
在那座陵墓中,一具斑岩大理石的棺木上立着卢纳大理石的祭坛,周围环绕着萨索斯石。