Humanitext Reader

苏维托尼乌斯 · 卡里古拉传 §27-30

肆意处决与残酷暴行及对罗马的蔑视

第 8 段,共 15 段 · 拉丁语

内容简介

卡利古拉通过对囚犯和市民的荒谬处决展现了其天生的残暴,不论其地位高低。他的野蛮行行径还伴随着对元老院和罗马人民的傲慢言辞威胁与鄙视。

§27Saeuitiam ingenii per haec maxime ostendit.
他主要通过以下行为展现其天性的残暴。
cum ad saginam ferarum muneri praeparatarum carius pecudes compararentur, ex noxiis laniandos adnotauit, et custodiarum seriem recognoscens, nullius inspecto elogio, stans tantum modo intra porticum mediam, 'a caluo ad caluum' duci imperauit.
当为见世物准备的野兽饲料用牲畜因价格过高而购入时,他下令将罪人中应被撕碎的人指定出来;并在视察囚犯队列时,不审查任何人的罪状书,仅站在回廊中央,便下令将囚犯“从秃头到秃头”拉去处决。
uotum exegit ab eo, qui pro salute sua gladiatoriam operam promiserat, spectauitque ferro dimicantem nec dimisit nisi uictorem et post multas preces.
他向一个曾为他的康复而许愿作为角斗士战斗的男子要求履行誓言,并亲眼看着他用真刀真枪格斗,直到该男子获胜且经过多次哀求后才放了他。
alterum, qui se periturum ea de causa uouerat, cunctantem pueris tradidit, uerbenatum infulatumque uotum reposcentes per uicos agerent, quoad praecipitaretur ex aggere.
另一个因同样原因许愿自己将死却犹豫不决的人,他将其交给奴隶少年们,让他们用神圣草叶装饰并系上祭带,在街巷中追赶,要求其履行誓言,直至该男子从土垒上被推下摔死。
multos honesti ordinis deformatos prius stigmatum notis ad metalla et munitiones uiarum aut ad bestias condemnauit aut bestiarum more quadripedes cauea coercuit aut medios serra dissecuit, nec omnes grauibus ex causis, uerum male de munere suo opinatos, uel quod numquam per genium suum deierassent.
许多体面阶层的人,先被用烙铁烙上丑陋的标记,然后被判处去矿山、修筑道路、或喂野兽;或者让他们像野兽一样四肢着地关在笼子里,或者用锯子将他们从中间锯开;而这一切并非都因为严重的罪行,仅仅是因为对他的见世物评价不佳,或者因为他们从未指着他的守护神起誓。
parentes supplicio filiorum interesse cogebat; quorum uni ualitudinem excusanti lecticam misit, alium a spectaculo poenae epulis statim adhibuit atque omni comitate ad hilaritatem et iocos prouocauit.
他强迫父母出席其子嗣的处决;其中一人因身体不适请求免除,他便派去一顶轿子;另一人则在目睹处决后立即被召去参加宴会,他并用尽各种亲昵举动挑逗其欢笑和开玩笑。
curatorem munerum ac uenationum per continuos dies in conspectu suo catenis uerberatum non prius occidit quam offensus putrefacti cerebri odore.
见世物和野兽狩猎的主管被他在眼前连续数日用锁链鞭打,直到被腐烂脑浆的气味恶心到,他才将其处死。
Atellanae poetam ob ambigui ioci uersiculum media amphitheatri harena igni cremauit.
阿特拉纳剧的一位诗人,因一句双关的俏皮诗句,被他在圆形剧场沙地的中央用火烧死。
equitem R. obiectum feris, cum se innocentem proclamasset, reduxit abscisaque lingua rursus induxit.
一名被投喂野兽的罗马骑士高喊自己无罪,他便下令将其带回,割掉舌头后再次送回场内。
§28reuocatum quendam a uetere exilio sciscitatus, quidnam ibi facere consuesset, respondente eo per adulationem: 'deos semper oraui ut, quod euenit, periret Tiberius et tu imperares,' opinans sibi quoque exules suos mortem imprecari, misit circum insulas, qui uniuersos contrucidarent.
他向一个从长期流放中被召回的人询问在那儿通常做些什么,那人谄媚地回答:“我一直在祈求神明,正如实际发生的那样,让提贝里乌斯死去,由您统治。 ”他认为自己的流放犯们也在祈求他死,便派人前往各岛屿,将所有流放犯屠杀殆尽。
cum discerpi senatorem concupisset, subornauit qui ingredientem curiam repente hostem publicum appellantes inuaderent, graphisque confossum lacerandum ceteris traderent; nec ante satiatus est quam membra et artus et uiscera hominis tracta per uicos atque ante se congesta uidisset.
当他渴望一个元老院议员被撕成碎片时,他暗中指使人在其进入议事堂时突然高喊其为“公敌”并进行袭击,用铁笔将其刺穿后交给其他人撕碎;直到看见那人的四肢、关节和内脏被拖过街巷并堆在自己面前,他才感到满足。
§29immanissima facta augebat atrocitate uerborum.
他用言辞的残暴来加剧他极其野蛮的行径。
nihil magis in natura sua laudare se ac probare dicebat quam, ut ipsius uerbo utar, ἀδιατρεψίαν, hoc est inuerecundiam.
他常说,在自己的天性中,最值得自己赞赏和肯定的是,用他自己的话来说,即“阿迪亚特雷普西亚(ἀδια特雷普西亚/ἀδιατρεψία)”,也就是无耻。
monenti Antoniae auiae tamquam parum esset non oboedire: 'memento,' ait, 'omnia mihi et in omnis licere.
当他的祖母安东尼娅警告他时,仿佛仅仅不服从还不够,他说:“记住,我被允许对任何人做任何事。
' trucidaturus fratrem, quem metu uenenorum praemuniri medicamentis suspicabatur: 'antidotum,' inquit, 'aduersus Caesarem?' relegatis sororibus non solum insulas habere se, sed etiam gladios minabatur.
”当他要谋杀被他怀疑因害怕下毒而服用药物防范的弟弟时,他说:“针对凯撒的解毒剂吗? ”对于被流放的姐妹,他不仅以岛屿威胁,还以剑相威胁。
praetorium uirum ex secessu Anticyrae, quam ualitudinis causa petierat, propagari sibi commeatum saepius desiderantem cum mandasset interimi, adiecit necessariam esse sanguinis missionem, cui tam diu non prodesset elleborum.
一位前裁判官因身体原因前往安蒂基拉疗养,并在那儿屡次请求延长假期,当他下令将其处死时,他补充说,对于一个这么久都无法从藜芦中受益的人,放血是必要的。
decimo quoque die numerum puniendorum ex custodia subscribens rationem se purgare dicebat.
每过十天,当在监禁处决名单上签字时,他便说自己在清算账目。
Gallis Graecisque aliquot uno tempore condemnatis gloriabatur Gallograeciam se subegisse.
在一次性判定若干高卢人和希腊人有罪后,他吹嘘自己征服了高卢-格拉埃基亚。
§30non temere in quemquam nisi crebris et minutis ictibus animaduerti passus est, perpetuo notoque iam praecepto: 'ita feri ut se mori sentiat.
他不轻易允许对任何人进行处决,除非是通过频繁而轻微的打击,其一贯且如今已众所周知的口令是:“使劲打,好让他感觉到自己在死。
' punito per errorem nominis alio quam quem destinauerat, ipsum quoque paria meruisse dixit.
”由于名字错误而处决了另一个人而非他原定的人时,他说那人也配受同样的刑罚。
tragicum illud subinde iactabat: oderint, dum metuant.
他经常炫耀那句悲剧台词:“让他们恨我吧,只要他们怕我。
saepe in cunctos pariter senatores ut Seiani clientis, ut matris ac fratrum suorum delatores, inuectus est prolatis libellis, quos crematos simulauerat, defensaque Tiberi saeuitia quasi necessaria, cum tot criminantibus credendum esset.
” 他经常把所有元老院议员一律斥责为塞亚努斯的党羽,以及他母亲和兄弟们的告密者,并拿出他曾假装烧毁的卷宗,辩称提贝里乌斯的残暴是必要的,因为有这么多告密者,必须予以相信。
equestrem ordinem ut scaenae harenaeque deuotum assidue proscidit.
他不断地痛骂骑士阶层沉迷于舞台和沙场。
infensus turbae fauenti aduersus studium suum exclamauit: 'utinam p.
因愤怒于群众支持与他相反的一派,他大喊:“但愿罗马人民只有脖子一根!
R. unam ceruicem haberet!' cumque Tetrinius latro postularetur, et qui postularent, Tetrinios esse ait.
”当人们要求交出强盗特特里尼乌斯时,他说那些提出要求的人自己就是特特里尼乌斯。
retiari tunicati quinque numero gregatim dimicantes sine certamine ullo totidem secutoribus succubuerant;
五名身穿短袍的网斗士集体战斗,在没有进行任何抵抗的情况下输给了同等数量的追击斗士;当他们被命令处死时,其中一人重新拿起三叉戟,杀死了所有获胜者。
cum occidi iuberentur, unus resumpta fuscina omnes uictores interemit: hanc ut crudelissimam caedem et defleuit edicto et eos, qui spectare sustinuissent, execratus est.
他不仅在一份告示中将此痛悼为最残忍的杀戮,还诅咒了那些竟然能看下去的人。

词汇与语法注释

  1. §27.1ex noxiis laniandos — 动形词“laniandos”省略了“esse”,与宾语“noxios”(从ex noxiis中推导出来)构成宾格加不定式结构,作“adnotauit”的宾语;或者直接作为形容词性修饰语,意为“(在罪人中指定了)应被撕碎的人”。
  2. §27.2uotum reposcentes — 在此处的“uotum”是转喻用法,指代“许下誓言的人”(即该男子本人),而非誓言本身。“reposcentes”是现在分词复数主格,修饰“agerent”的主语(即奴隶少年们“pueri”),表示“(奴隶少年们)要求其履行誓言”。
  3. §28.1subornauit qui... inuaderent — “subornauit”的直接宾语(如“eos”)被省略,并作为关系代词“qui”的先行词。关系从句中的动词“inuaderent”和随后的“traderent”均为未完成过去时虚拟式,与主句的历史时态(subornauit)相呼应,表示目的或特征。
  4. §29.1tamquam parum esset non oboedire — 连词“tamquam”引导伴随虚拟式“esset”的从句,表示某种假设或主观认定的理由(“仿佛仅仅不服从还不够”)。此句描绘了卡利古拉不仅不顺从,甚至态度更为傲慢。
  5. §30.2Seiani clientis — “clientis”是古体宾格复数(等同于“clientes”)。由“ut”引导的短语作为“senatores”的宾格同位语,将元老院议员们斥为“塞亚努斯的党羽”和“其母与兄弟的告密者”。

引用这一段

苏维托尼乌斯, 卡里古拉传 §27-30. Humanitext Reader, https://reader.humanitext.ai/zh/text/urn:cts:latinLit:phi1348.abo014.humanitext-lat2:27-30

请注明译文为AI草稿以及访问日期。

译文、注释与简介为AI生成的草稿,并根据读者反馈持续修订。