Humanitext Reader

小塞内卡 · 致卢基里乌斯道德书简 §10.1-10.5

孤独的益处与在神明面前自我约束

第 12 段,共 254 段 · 拉丁语

内容简介

塞内卡向卢基里乌斯阐述了孤独的重要性,警告他甚至要避开单个人以防受到不良影响,并引用克拉特斯和阿特诺多鲁斯的话,提倡自我约束以及在神明面前无愧地生活。

§10.1Sic est, non muto sententiam: fuge multitudinem, fuge paucitatem, fuge etiam unum.
确实如此,我不改变我的看法:逃避大众,逃避少数人,甚至逃避单个人。
Non habeo, cum quo te communicatum velim.
我没有一个想让你与之交往的人。
Et vide, quod iudicium meum habeas: audeo te tibi credere.
看看你从我这里得到了什么评价:我敢于把你托付给你自己。
Crates, ut aiunt, huius ipsius Stilbonis auditor, cuius mentionem priore epistula feci, cum vidisset adulescentulum secreto ambulantem, interrogavit, quid illic solus faceret? "Mecum," inquit, "loquor.
人们说,我在前一封信中提到的那个斯蒂尔波本人的学生克拉特斯,当看到一个年轻人独自在秘密处散步时,问他在那里独自做什么。 “我在和自己说话,”他说。
"Cui Crates "Cave," inquit, "rogo, et diligenter adtende; cum homine malo loqueris. "
克拉特斯对他说:“求你,要当心,并仔细注意:你在和一个坏人说话。
§10.2Lugentem timentemque custodire solemus, ne solitudine male utatur.
” 我们习惯于看守那些悲伤和恐惧的人,以免他们滥用孤独。
Nemo est ex inprudentibus, qui relinqui sibi debeat;
在愚人中,没有一个人应该被留给自己。
tunc mala consilia agitant, tunc aut aliis aut ipsis futura pericula struunt; tunc cupiditates improbas ordinant; tunc quicquid aut metu aut pudore celabat, animus exponit, tunc audaciam acuit, libidinem inritat, iracundiam instigat.
那时他们会酝酿坏主意,那时他们会为他人或自己策划未来的危险;那时他们会安排不当的欲望;那时心灵会展露因恐惧或羞耻而隐藏的一切,那时它会磨砺胆量,刺激欲望,煽动愤怒。
Denique quod unum solitudo habet commodum, nihil ulli committere, non timere indicem, perit stulto; ipse se prodit.
总之,孤独所拥有的唯一好处,即“不向任何人透露任何事,不害怕告密者”,对愚人来说也失去了:他自己出卖了自己。
Vide itaque, quid de te sperem, immo quid spondeam mihi, spes enim incerti boni nomen est: non invenio, cum quo te malim esse quam tecum.
因此,看看我对你有什么期望,或者更确切地说,我向自己保证什么——因为希望是不确定的善的名字:我找不到任何比让你和你自己在一起更让我乐意的人。
§10.3Repeto memoria, quam magno animo quaedam verba proieceris, quanti roboris plena.
我回忆起,你是以多么伟大的精神说出某些话,充满了多么巨大的力量。
Gratulatus sum protinus mihi et dixi: "Non a summis labris ista venerunt, habent hae voces fundamentum.
我立刻祝贺自己说:“那些话不是从嘴唇边缘说出来的,这些声音是有根基的。
Iste homo non est unus e populo, ad salutem spectat. "
这个人不是大众中的一员,他正朝着得救的目标迈进。
§10.4Sic loquere, sic vive; vide ne te ulla res deprimat.
” 这样说,这样活;注意不要让任何事情压垮你。
Votorum tuorum veterum licet dis gratiam facias, alia de integro suscipe;
你可以免除神明对你旧誓言的约束,重新开始许下其他的誓言。
roga bonam mentem, bonam valitudinem animi, deinde tunc corporis.
祈求健康的思想,求心灵健康,然后是身体健康。
Quidni tu ista vota saepe facias? Audacter deum roga;
你为什么不经常许下这些誓言呢?
nihil illum de alieno rogaturus es.
大胆地祈求神;你不会向神祈求属于别人的东西。
§10.5Sed ut more meo cum aliquo munusculo epistulam mittam, verum est, quod apud Athenodorum inveni: "Tunc scito esse te omnibus cupiditatibus solutum, cum eo perveneris, ut nihil deum roges, nisi quod rogare possis palam.
但是,为了按照我的习惯随信附上一件小礼物,我在阿特诺多鲁斯那里发现的一句话是真实的:“当你达到除了可以公开祈求的事情之外,不再向神祈求任何东西的境地时,你才知道自己已经从一切欲望中解脱了。
"Nunc enim quanta dementia est hominum! Turpissima vota dis insusurrant;
” 因为现在人们的疯狂是多么巨大啊!
si quis admoverit aurem, conticescent.
他们向神明低语最可耻的誓言;如果有人把耳朵贴过去,他们就会沉默。
Et quod scire hominem nolunt, deo narrant.
而他们不想让世人知道的事,却告诉了神。
Vide ergo, ne hoc praecipi salubriter possit: sic vive eum hominibus, tamquam deus videat; sic loquere cum deo, tamquam homines audiant.
因此,看看这是否可以成为一条有益的戒律:“与人相处要像神在看,与神说话要像人在听。
VALE.
” 再见。

词汇与语法注释

  1. §10.1communicatum velim — communicatum 是动词 communico(分享、交流)的完了被动分词,与宾格 te 连用,充当宾语补足语或宾格不定式结构,意为“我想让你被(与某人)分享/交往”。cum quo(与谁)引导的关系从句修饰一个省略的先行词。
  2. §10.2relinqui sibi — 被动不定式 relinqui(被留下)与反身代词与格 sibi 结合,意为“被留给自己”或“任由自己独处”。它与表示义务的 debeat(应当)连用,强调愚人不应当被独自留给自己。
  3. §10.4licet dis gratiam facias — licet 引导虚拟语气(此处为 facias),表示允许(“你可以”)。gratiam facere 是一个法律习语,意为“免除、宽免(债务等)”,在此处与与格 dis(向神明)连用,意为“你可以免除神明(对你旧誓言的履行义务)”,暗示可以不受旧誓言约束,重新开始许愿。

引用这一段

小塞内卡, 致卢基里乌斯道德书简 §10.1-10.5. Humanitext Reader, https://reader.humanitext.ai/zh/text/urn:cts:latinLit:phi1017.phi015.humanitext-lat2:10.1-10.5

请注明译文为AI草稿以及访问日期。

译文、注释与简介为AI生成的草稿,并根据读者反馈持续修订。