Humanitext Reader

小塞内卡 · 梯厄斯忒斯 §934-1027

宴席上的凶兆与阿特柔斯展示头颅

第 11 段,共 12 段 · 拉丁语

内容简介

提埃斯忒斯在宴席上被怪异的预感和不由自主的泪水侵袭,并在天象异变中接过了阿特柔斯递来的酒杯,后者残忍地暗示其骨肉将永远与他同在。在异变达到高潮时,阿特柔斯终于展示出孩子们被斩下的头颅,揭露了其惨无人道的罪行,提埃斯忒斯在绝望中呼求大地与冥府的崩溃。

§934Sed iam saevi nubila fati §934bpelle ac miseri §935temporis omnis dimitte notas; §936redeant vultus ad laeta boni, §937veterem ex animo mitte Thyesten.
但现在,驱散残酷命运的阴云,丢掉悲惨时期的所有印记;让善良之人的面容重回喜悦,将过去的提埃斯忒斯从心中忘却。
§938Proprium hoc miseros sequitur vitium,
悲惨之人总有这样特有的缺陷:绝不相信快乐的事情。
§939numquam rebus credere laetis: §940redeat felix fortuna licet, §941tamen afflictos gaudere piget,
即使幸福的命运得以复归,然而受难之人仍不愿享受快乐。
§942quid me revocas festumque vetas §943celebrare diem.
为什么你要唤回我,禁止我庆祝这节日?
quid flere iubes, §944nulla surgens dolor ex causa?
为什么你要命令我哭泣,那无端升起的悲痛啊?
§945quid me prohibes flore decenti
为什么你阻止我用相称的花朵束起头发?
§946vincire comam? prohibet, prohibet!
它在阻止,它在阻止啊!
§947Vernae capiti Auxere rosae, §948pingui madidus crinis amomo §949inter subitos stetit horrores, §950imber vultu nolente cadit, §951venit in medias voces gemitus, §952maeror lacrimas amat assuetas, §953flendi miseris dira cupido est.
春日的玫瑰从头顶滑落,被浓郁香油浸湿的头发在突然的恐惧中竖立起来,泪水的雨从不情愿的面庞滑落,呻吟掺杂在话语之中,哀伤偏爱那习惯了的泪水,不幸者对哭泣有着可怕的渴望。
§954libet infaustos mittere questus, §955libet et Tyrio saturas ostro §956rumpere vestes, ululare libet.
我想发出不祥的哀叹,我想撕碎那浸透了帝王紫的衣衫,我想痛哭大声哀号。
§957Mittit luctus signa futuri §958mens, ante sui praesaga mali: §959instat nautis fera tempestas, §960cum sine vento tranquilla tument.
预先感知到自身灾祸的心灵,正发出未来哀悼的预兆:当无风之时平静的海面膨胀,便意味着猛烈的暴风雨正逼近水手。
§961Quos tibi luctus quosve tumultus §962fingis, demens? credula praesta
阿特柔斯:你是在为自己臆造怎样的哀伤,怎样的骚乱,疯子?
§963pectora fratri: iam, quicquid id est, §964vel sine causa vel sero times.
给你的兄弟展示一颗信任的心吧:现在,无论那是什么,你所害怕的,要么是毫无根据,要么是为时已晚。
§965Nolo infelix, sed vagus intra
提埃斯忒斯:我不愿不幸,但一种飘忽不定的恐惧在内心徘徊。
§966terror oberrat, subitos fundunt §967oculi fletus, nec causa subest,
双眼流出突然的泪水,却毫无缘由。
§968dolor an metus est?
这究竟是痛苦,还是恐惧?
§969an habet lacrimas magna voluptas?
抑或是,巨大的喜悦也会伴随着泪水?
§970Festum diem, germane, consensu pari §971celebremus: hic est, sceptra qui firmet mea §972solidamque pacis alliget certae fidem.
阿特柔斯:兄弟,让我们以同样的意愿来庆祝这节日吧:这一天将巩固我的王权,并系紧确凿和平的坚实信义。
§973Satias dapis me nec minus Bacchi tenet, §974augere cumulus hic voluptatem potest, §975si cum meis gaudere felici datur.
提埃斯忒斯:宴席的饱足与美酒的充盈将我占据;如果允许我和我的孩子们一起快乐地享受幸福,那么这份堆积起来的喜悦能让我的快乐更进一层。
§976Hic esse natos crede in amplexu patris,
阿特柔斯:相信你的儿子们就在这里,在父亲的怀抱中。
§977hic sunt eruntque; nulla pars prolis tuae §978tibi subtrahetur.
他们在这里,且将一直在这里;你子嗣的任何一部分都不会被从你身边夺走。
ora quae exoptas dabo §979totumque turba iam sua implebo patrem,
我会给你你所渴望的容颜,现在我就要用他自己的孩子来彻底填满这位父亲。
§980satiaberis, ne metue.
你会满足的,不要害怕。
nunc mixti meis §981iucunda mensae sacra iuvenilis colunt; §982sed accientur.
现在,他们正与我的孩子们聚在一起,行着青春餐桌的欢快祭仪;但他们会被召来。
poculum infuso cape §983gentile Baccho,
接下这注入了一族美酒的杯子吧。
§983bCapio fraternae dapis §984donum, paternis vina libentur deis.
提埃斯忒斯:我接受这兄弟宴席的恩赐,美酒当向父祖的神明祭献。
§985tunc hauriantur.
然后将其饮尽。
sed quid hoc? nolunt manus
但这是怎么回事?
§986parere, crescit pondus et dextram gravat; §987admotus ipsis Bacchus a labris fugit §988circaque rictus ore decepto fluit §989et ipsa trepido mensa subsiluit solo.
双手不听使唤,重量增加,压迫着右手;送至唇边的美酒却逃逸开去,在被欺骗的口吻四周流淌,连餐桌本身也在震颤的地面上跳跃起来。
§990vix lucet ignis; ipse quin aether gravis §991inter diem noctemque desertus stupet, §992quid hoc? magis magisque concussi labant
火光几乎无法照耀;甚至那沉重的天空本身也在昼夜之间被抛弃、惊呆,这是怎么回事?
§993convexa caeli; spissior densis coit §994caligo tenebris noxque se in noctem abdidit;
天穹的拱顶越来越剧烈地摇晃、坍塌;浓重的黑雾裹挟着密布的黑暗凝聚,黑夜将自身藏入了黑夜;所有的星辰都逃逸了。
§995fugit omne sidus, quicquid est, fratri precor §996gnatisque parcat, omnis in vile hoc caput
无论那是何物,我祈求它宽恕我的兄弟和孩子们,让所有的暴风雨都降临到这具卑微的躯体上。
§997abeat procella, redde iam gnatos mihi!
现在就把孩子们还给我!
§998Reddam, et tibi illos nullus eripiet dies.
阿特柔斯:我会归还的,没有任何一天能将他们从你身边夺走。
§999Quis hic tumultus viscera exagitat mea?
提埃斯忒斯:这是什么骚动,在搅动我的内脏?
§1000quid tremuit intus? sentio impatiens onus
里面在颤抖着什么?
§1001meumque gemitu non meo pectus gemit,
我感到一种无法忍受的重荷,我的胸膛用不属于我的呻吟在呻吟。
§1002adeste, nati, genitor infelix vocat, §1003adeste.
来吧,孩子们,你们不幸的父亲在呼唤,来吧。
visis fugiet hic vobis dolor— §1004unde obloquuntur?
一见到你们,这痛苦就会消逝——他们是在哪里插话的?
§1004bExpedi amplexus pater:
阿特柔斯:父亲,准备好你的怀抱吧:他们来了。
§1005«venere, gnatos ecquid agnoscis tuos?
你认得出你的孩子们吗?
§1006Agnosco fratrem, sustines tantum nefas
提埃斯忒斯:我认得兄弟(的手段)。
§1007gestare, Tellus? non ad infernam Styga
大地啊,你怎能忍受承载如此滔天的大罪?
§1008tenebrasque mergis rupta et ingenti via §1009ad chaos inane regna cum rege abripis?
你为何不裂开,将我们沉入冥府的斯堤克斯与黑暗之中,并在巨大的道路上将这王国与君王一同卷入空虚的混沌?
§1010non tota ab imo tecta convellens solo §1011verti» Mycenas? stare circa Tantalum
你为何不将整座房屋从最底层的泥土中拔起,颠覆迈锡尼?
§1012uterque iam debuimus: hinc compagibus §1013et hinc revulsis, si quid infra Tartara est §1014avesque nostros, hoc tuam, inmani sinu §1015demitte vallem nosque defossos tege §1016Acheronte toto.
我们两人本该已经站在坦塔罗斯的周围了:如果塔耳塔洛斯之下还有什么,如果还有折磨我们的飞禽,那就将两旁的结合处撕裂,在你巨大的怀抱中敞开你的深渊,将我们掩埋,用整条阿刻戎河将我们覆盖。
noxiae supra, caput §1017animae vagentur nostrum et ardenti freto §1018Phlegethon harenas igneus totas agens §1019exilia supra nostra violentus fluat— §1020immota tellus pondus ignavum iaces?
让罪恶的灵魂在我们头顶游荡,让炽热的弗勒格同河裹挟着它所有的沙土,狂暴地在我们流亡之地上空流淌—— 你还一动不动地躺着吗,大地,你这沉重的死物?
§1021fugere superi,
神明已经逃走了。
§1021bIam accipe hos potius libens §1022diu expetitos— nulla per fratrem est mora: §1023fruere, osculare, divide amplexus tribus.
阿特柔斯:现在,还是高高兴兴地接下这些你渴望已久的骨肉吧——兄弟这边绝无拖延:享受吧,亲吻吧,将你的怀抱分给他们三人。
§1024Hoc foedus? haec est gratia, haec fratris fides?
提埃斯忒斯:这就是盟约吗?
§1025sic odia ponis? non peto.
这就是恩义,这就是兄弟的信义吗?
incolumis pater §1026natos ut habeam;
你就是这样消除仇恨的吗?
scelere quod salvo dari §1027odioque possit, frater hoc fratrem rogo:
我不求能作为一个父亲拥有完好无损的孩子;但在不损害大罪与仇恨的前提下所能给予的东西,作为兄弟,我向我的兄弟恳求这个:

词汇与语法注释

  1. 947fluxere — 完成式第三人称复数 fluxerunt 的收缩形,主语为 rosae。指在突如其来的恐惧中头发竖立(stetit),头上的春日玫瑰随之滑落的完成态。
  2. 940licet — 在此用作连词,引导带有虚拟式 redeat 的让步从句,意为“即便……”。
  3. 1001gemitu non meo — non meo 修饰 gemitu。暗示腹中孩子们遗骸发出的诡异声音,词序的倒置(hyperbaton)进一步强调了这一异常现象的恐怖。
  4. 1021bexpetitos — 完成被动分词的宾格复数阳性形式,在此作名词性使用。它修饰或同格于前文的 hos(这些,即指“孩子们”),意为“久已渴望的孩子们”。

引用这一段

小塞内卡, 梯厄斯忒斯 §934-1027. Humanitext Reader, https://reader.humanitext.ai/zh/text/urn:cts:latinLit:phi1017.phi008.humanitext-lat2:934-1027

请注明译文为AI草稿以及访问日期。

译文、注释与简介为AI生成的草稿,并根据读者反馈持续修订。