Humanitext Reader

昆提利安 · 雄辩术原理 §2.6.1-2.6.7

辩论论点划分与引导学生自立的渐进教学

第 46 段,共 366 段 · 拉丁语

内容简介

本文讨论了教师教学中划分论点与纠正错误的平衡,阐述了培养初学者自立能力的渐进式方法,并以鸟类教授幼雏飞翔的比喻进行了说明。

§2.6.1fuit etiam in hoc diversum praecipientium propositum, quod eorum quidam materias, quas discipulis ad dicendum dabant, non contenti divisione dirigere latius dicendo prosequebantur, nec solum probationibus implebant sed etiam adfectibus.
在这点上,教师们的意图也有所不同,因为他们中的一些人,不满足于仅通过划分论点来引导他们给学生用于演讲的题目,而是通过更广泛的讲述来深入展开,不仅用论证、还用情感来充实它们。
§2.6.2alii, cum primas modo lineas duxissent, post declamationes, quid omisisset quisque, tractabant; quosdam vero locos non minore cura, quam cum ad dicendum ipsi surgerent, excolebant.
另一些人则在仅画出最初的轮廓后,在演习演讲之后讨论每个人遗漏了什么;但对于某些段落,他们则以不亚于自己亲自起立演讲时的悉心程度来加以润色。
utile utrumque, et ideo neutrum ab altero separo; sed si facere tantum alterum necesse sit, plus proderit demonstrasse rectam protinus viam quam revocare ab errore iam lapsos: §2.6.3primum quia emendationem auribus modo accipiunt, divisionem vero ad cogitationem etiam et stilum perferunt; deinde quod libentius praecipientem audiunt quam reprehendentem.
两种方法都有益处,因此我并不偏废任何一方;但如果必须仅采用其一,那么从一开始就指出正确的道路,要比把已经陷入错误的人拉回来更为有益:首先是因为他们仅用耳朵接受修改,却把论点划分贯彻到思考乃至写作中;其次是因为他们更乐意听从指导者,而不是批评者。
si qui vero paulo sunt vivaciores, in his praesertim moribus, etiam irascuntur admonitioni et taciti repugnant.
然而,如果有人稍微有些血气方刚,特别是在当今的这种风气中,他们甚至会对劝告感到愤怒并默默抗拒。
neque ideo tamen minus vitia aperte coarguenda sunt.
但不能因此就减少对缺点的公开驳斥。
§2.6.4habenda enim ratio ceterorum, qui recta esse, quae praeceptor non emendaverit, credent.
因为必须考虑到其他人,他们会认为教师没有纠正的地方就是正确的。
utraque autem ratio miscenda est et ita tractanda, ut ipsae res postulabunt.
但两种方法应当结合使用,并根据事情本身的需要来处理。
§2.6.5namque incipientibus danda erit velut praeformata materia secundum cuiusque vires; at cum satis composuisse sese ad exemplum videbuntur, brevia quaedam demonstranda vestigia, quae persecuti iam suis viribus sine adminiculo progredi possint.
因为对于初学者,必须根据每个人的力量,给他们提供仿佛预先定型好的素材;但当他们似乎已经能够很好地模仿范例写作时,应当向他们指出一些简短的线索,以便他们能够沿着这些线索,凭借自己的力量,在没有扶持的情况下前进。
§2.6.6nonnunquam credi sibi ipsos oportebit, ne mala consuetudine semper alienum laborem sequendi nihil per se conari et quaerere sciant.
有时必须让他们依靠自己,免得由于总是遵循他人劳动的坏习惯,而不知道如何靠自己去尝试和探求。
quodsi satis prudenter dicenda viderint, iam prope consummata fuerit praecipientis opera; at si quid erraverint adhuc, erunt ad ducem reducendi.
但是,如果他们已经足够明智地看清了该说什么,教师的工作就几乎完成了;但如果他们仍然犯了什么错误,就必须把他们带回到引路人身边。
§2.6.7cui rei simile quiddam facientes aves cernimus, quae teneris infirmisque fetibus cibos ore suo collatos partiuntur; at cum visi sunt adulti, paulum egredi nidis et circumvolare sedem illam praecedentes ipsae docent, tum expertas vires libero caelo suaeque ipsorum fiduciae permittunt.
我们看到鸟儿在做与此相似的事情,它们把用自己的嘴收集来的食物分给娇嫩软弱的幼雏;但当幼雏显得长成时,它们自己便一马当先,教它们稍微走出巢穴,在栖息地周围飞翔,然后将经过锻炼的力量托付给晴空和它们自己的自信。

词汇与语法注释

  1. 2.6.1quod eorum quidam — 连词 quod 引导一个同格名词从句,具体解释主句 fuit etiam in hoc diversum praecipientium propositum(在这点上,教师们的意图也有所不同)的内容。
  2. 2.6.2revocare ab errore iam lapsos — lapsos 是动词 labor(滑落、陷入错误)的完成分词 lapsus 的阳性复数宾格,在此作名词性使用,作为 revocare 的直接宾语(“已经陷入错误的人”)。
  3. 2.6.6credi sibi ipsos oportebit — 无人称动词 oportebit 的补足语采用了“对格与不定式”(A.C.I.)结构。代词性形容词 ipsos 作为被动不定式 credi 的对格主语,sibi 作为与格补足语,意为“他们自己(ipsos)被信赖或委托给他们自己(sibi)”。
  4. 2.6.6nihil per se conari et quaerere sciant — sciant 位于否定目的从句(ne... sciant)中,以 scio + 不定式(conari et quaerere)的形式表示“知道如何做某事、能够做某事”。它构成了一个双重否定的语境:“免得他们不知道如何靠自己去尝试和探求”。
  5. 2.6.7cui rei simile quiddam — cui 是句首的连接性关系代词,指代前句整体或前句所述的教学方针。与格 cui rei 作为形容词 simile(相似的)的与格补足语,整体意为“与此相似的某事(quiddam)”。

引用这一段

昆提利安, 雄辩术原理 §2.6.1-2.6.7. Humanitext Reader, https://reader.humanitext.ai/zh/text/urn:cts:latinLit:phi1002.phi001.humanitext-lat2:2.6.1-2.6.7

请注明译文为AI草稿以及访问日期。

译文、注释与简介为AI生成的草稿,并根据读者反馈持续修订。