Humanitext Reader

奥维德 · 哀怨集 §4.10.1-4.10.67

在苏尔莫的早年身世与投身诗坛

第 45 段,共 60 段 · 拉丁语

内容简介

诗人详细讲述了自己的身世、在苏尔莫的出生、与哥哥的关系,以及年轻时如何显露诗才、放弃仕途并融入当时的诗人群体并崭露头角的过程。

§4.10.1Ille ego qui fuerim, tenerorum lusor amorum, §4.10.2quem legis, ut noris, accipe posteritas.
后世的人们啊,请听我说,以便你们知晓我是谁,你们正在阅读的这位温柔爱情的嬉戏者。
§4.10.3Sulmo mihi patria est, gelidis uberrimus undis, §4.10.4milia qui novies distat ab urbe decem.
苏尔莫是我的祖国,那里冷泉极为丰沛,距离罗马城有九万步之遥。
§4.10.5editus hic ego sum, nec non, ut tempora noris, §4.10.6cum cecidit fato consul uterque pari
我出生于此,而且,为了让你们知道那个时代,那是两位执政官因相同的命运而倒下的时候。
§4.10.7si quid id est, usque a proavis vetus ordinis heres §4.10.8non modo fortunae munere factus eques,
如果这有什么价值的话,我自祖辈起就是古老骑士阶层的继承人,并非仅仅凭借财富的恩赐才成为骑士。
§4.10.9nec stirps prima fui; genito sum fratre creatus, §4.10.10qui tribus ante quater mensibus ortus erat.
我也不是长子;我在一个已经出生的哥哥之后出世,他比我早出生了四的三倍个月。
§4.10.11Lucifer amborum natalibus affuit idem: §4.10.12una celebrata est per duo liba dies; §4.10.13haec est armiferae festis de quinque Minervae, §4.10.14quae fieri pugna prima cruenta solet.
同一颗启明星见证了我们两人的诞生:一天里用两块祭饼共同庆祝;这一天是披甲的弥涅耳瓦的五日节日中的一天,通常是流血的格斗最先开始的日子。
§4.10.15protinus excolimur teneri curaque parentis §4.10.16imus ad insignes urbis ab arte viros.
很快,我们从小就接受教育,在慈父的关怀下,我们前往都城中因才艺而闻名的名士门下。
§4.10.17frater ad eloquium viridi tendebat ab aevo, §4.10.18fortia verbosi natus ad arma fori, §4.10.19at mihi iam puero caelestia sacra placebant, §4.10.20inque suum furtim Musa trahebat opus.
哥哥自幼便致力于雄辩之术,他天生就是为了多言的广场的强力武器而生,但对我而言,早在孩提时代,天上的神圣仪式便深合我意,缪斯悄悄地将我引向她自己的工作。
§4.10.21saepe pater dixit ‘studium quid inutile temptas:
父亲常常说:“你为什么尝试这种无益的学问?
§4.10.22Maeonides nullas ipse reliquit opes.
麦奥尼亚人自己也没有留下任何财富。
§4.10.23motus eram dictis, totoque Helicone relicto §4.10.24scribere temptabam verba soluta modis.
” 我被这些话打动了,完全离开了赫利孔山,试着去写那些不受韵律束缚的文字。
§4.10.25sponte sua carmen numeros veniebat ad aptos, §4.10.26et quod temptabam scribere versus erat.
然而,诗歌自然而然地走入合适的格律,我所尝试写下的一切,结果都成了诗句。
§4.10.27interea tacito passu labentibus annis §4.10.28liberior fratri sumpta mihique toga est, §4.10.29induiturque umeris cum lato purpura clavo, §4.10.30et studium nobis, quod fuit ante, manet.
与此同时,随着岁月以无声的步伐流逝,哥哥和我穿上了更为自由的托加,我们的肩膀披上了带有宽紫条纹的衣服,而我们先前的志趣依然保留着。
§4.10.31iamque decem vitae frater geminaverat annos, §4.10.32cum perit, et coepi parte carere mei.
就在哥哥把生命的十年翻倍(满二十岁)的时候,他去世了,我开始失去我自己的一部分。
§4.10.33cepimus et tenerae primos aetatis honores, §4.10.34eque viris quondam pars tribus una fui.
我也获得了年轻岁月的首批官职,曾是三人委员会中的一员。
§4.10.35curia restabat. clavi mensura coacta est, §4.10.36maius erat nostris viribus illud onus.
元老院本在等待着我;但我缩减了条纹的宽度,因为那个重担超出了我们的力量。
§4.10.37nec patiens corpus, nec mens fuit apta labori, §4.10.38sollicitaeque fugax ambitionis eram, §4.10.39et petere Aoniae suadebant tuta sorores §4.10.40otia, iudicio semper amata meo.
我的身体无法承受,我的心灵也不适合这种劳碌,我是一个逃避焦虑野心的人,阿奥尼亚的姐妹们劝我寻求安全的闲暇,这在我的判断中总是备受喜爱。
§4.10.41temporis illius colui fovique poëtas, §4.10.42quotque aderant vates, rebar adesse deos.
我敬重并爱戴那个时代的诗人,凡是出席的歌者,我都以为是神明降临。
§4.10.43saepe suas volucres legit mihi grandior aevo, §4.10.44quaeque nocet serpens, quae iuvat herba. Macer.
年长的麦克常常向我朗读他关于飞鸟、有害的毒蛇以及有益的草药的诗篇。
§4.10.45saepe suos solitus recitare Propertius ignes, §4.10.46iure sodalicii, quo mihi iunctus erat.
普罗佩提乌斯常常习惯于朗诵他爱情的火焰,凭着将他与我联系在一起的交谊之权。
§4.10.47Ponticus heroo, Bassus quoque clarus iambis §4.10.48dulcia convictus membra fuere mei.
擅长英雄史诗的蓬提库斯,以及因双行体而著名的巴苏斯,也是我聚会中令人愉悦的成员。
§4.10.49et tenuit nostras numerosus Horatius aures; §4.10.50dum ferit Ausonia carmina culta lyra.
格律丰富的荷拉提乌斯也吸引着我们的耳朵,当他用奥索尼亚的竖琴弹奏精致的诗歌时。
§4.10.51Vergilium vidi tantum: nec avara Tibullo §4.10.52tempus amicitiae fata dedere meae.
维吉尔我仅见了一面;而贪婪的命运未曾给提布鲁斯与我结下友谊的时间。
§4.10.53successor fuit hic tibi, Galle, Propertius illi; §4.10.54quartus ab his sene temporis ipse fui.
提布鲁斯是你的继承者,加卢斯,而普罗佩提乌斯又是他的继承者;在这些人之后,按时间顺序,我自己是第四个。
§4.10.55utque ego maiores, sic me coluere minores, §4.10.56notaque non tarde facta Thalia mea est.
就像我敬重前辈一样,后辈也敬重我,我的塔利亚也很快闻名遐迩。
§4.10.57carmina cum primum populo iuvenalia legi, §4.10.58barba resecta mihi bisve semelve fuit.
当我第一次向公众朗读年轻时的诗歌时,我的胡须才刚刚剃过一两次。
§4.10.59moverat ingenium totam cantata per urbem §4.10.60nomine non vero dicta Corinna mihi.
那位被全城传唱、被我用假名唤作科林娜的女子,激发了我的才华。
§4.10.61multa quidem scripsi, sed, quae vitiosa putavi, §4.10.62emendaturis ignibus ipse dedi.
我确实写了许多,但我认为有瑕疵的,我自己亲手付诸于纠正谬误的火焰。
§4.10.63tunc quoque, cum fugerem, quaedam placitura cremavi, §4.10.64iratus studio carminibusque meis.
就在我流亡之时,我也烧毁了一些本会讨人喜欢的作品,愤恨于我的事业和我的诗歌。
§4.10.65molle Cupidineis nec inexpugnabile telis §4.10.66cor mihi, quodque levis causa moveret, erat.
我的心对于丘比特的箭矢是温柔的,并非坚不可摧,它是那种极微小的原因就能打动的心。
§4.10.67cum tamen hic essem minimoque accenderer igni,
尽管我是这样的人,且会被最微弱的火焰点燃,

词汇与语法注释

  1. 4.10.1Ille ego qui fuerim — qui fuerim 是由 accipe(接受/听取)引导的间接疑问句中的虚拟式完成时,ille ego 作为该从句的主语。
  2. 4.10.6cum cecidit fato consul uterque pari — 指公元前43年两位执政官希尔提乌斯和潘萨在穆蒂纳战役中阵亡的历史事件。cum 引导直说法的时学从句。
  3. 4.10.10tribus ante quater mensibus — 数量表达。quater(四次)修饰 tribus(三),意为十二个月(即一年)。ante 用作副词,意为“在先前”。
  4. 4.10.13festis de quinque — 指罗马弥涅耳瓦的节日 Quinquatrus(自3月19日起,共五天)。角斗士的格斗(pugna)从第二天(3月20日)开始。
  5. 4.10.25sponte sua carmen numeros veniebat ad aptos — 描写奥维德天生诗才的名句。sponte sua(自然地、自发地)是副词短语,表明即使他尝试写散文,文字也会自然地契合诗歌格律(numeros aptos)。
  6. 4.10.35clavi mensura coacta est — 象征放弃政治生涯(进入元老院)的表达。意指将元老院候选人所穿的宽紫条纹(latus clavus)“缩减”为普通骑士的窄紫条纹(angustus clavus)。
  7. 4.10.53successor fuit hic tibi — hic 指提布鲁斯,illi 指加卢斯。此句梳理了罗马哀歌诗人的传承顺序:加卢斯、提布鲁斯、普罗佩提乌斯,最后是奥维德自己。

引用这一段

奥维德, 哀怨集 §4.10.1-4.10.67. Humanitext Reader, https://reader.humanitext.ai/zh/text/urn:cts:latinLit:phi0959.phi008.humanitext-lat2:4.10.1-4.10.67

请注明译文为AI草稿以及访问日期。

译文、注释与简介为AI生成的草稿,并根据读者反馈持续修订。