Humanitext Reader

奥维德 · 哀怨集 §3.9.1-3.9.34

美狄亚弑弟与托米斯地名的由来

第 30 段,共 60 段 · 拉丁语

内容简介

奥维德解释了他流放地托米斯(Tomis)地名的由来。虽然这是一座由米利都殖民者建立的希腊城市,但其古老的名字源于一个神话事件:与阿耳戈船员一同逃亡的美狄亚为了阻碍追赶她们的父亲埃埃特斯,残忍地杀害并肢解(Tomis)了她的弟弟阿布绪尔托斯。

§3.9.1Hic quoque sunt igitur Graiae—quis crederet?—urbes
因此,在这里——谁能相信呢?
§3.9.2inter inhumanae nomina barbariae; §3.9.3huc quoque Mileto missi venere coloni, §3.9.4inque Getis Graias constituere domos.
——也有希腊的城市,坐落在野蛮未开化的地名之中;从米利都派遣来的殖民者也来到了这里,并在盖塔人中建立起希腊人的家园。
§3.9.5sed vetus huic nomen, positaque antiquius urbe, §3.9.6constat ab Absyrti caede fuisse loco.
但这个地方有一个古老的名字,比建城还要古老,据信它源自阿布绪尔托斯的惨杀。
§3.9.7nam rate, quae cura pugnacis facta Minervae §3.9.8per non temptatas prima cucurrit aquas, §3.9.9impia desertum fugiens Medea parentem §3.9.10dicitur his remos applicuisse vadis.
因为,在依仗好战的弥涅耳瓦的庇护而建造的、首次驶过未曾尝试过之海域的那艘船上,不虔敬的美狄亚在逃离被她抛弃的父亲时,据说曾将船桨靠向这些浅滩。
§3.9.11quem procul ut vidit tumulo speculator ab alto, §3.9.12hospes, ait, nosco, Colchide, vela, venit.
当哨兵从高高的土丘上望见那远处的父亲时, “有客人! ”他喊道,“科尔基斯人啊,我认得那船帆,他来了。
§3.9.13dum trepidant Minyae, dum solvitur aggere funis, §3.9.14dum sequitur celeres ancora tracta manus, §3.9.15conscia percussit meritorum pectora Colchis §3.9.16ausa atque ausura multa nefanda manu; §3.9.17et, quamquam superest ingens audacia menti, §3.9.18pallor in attonitae virginis ore fuit.
” 当米尼人惊慌失措、缆绳从堤岸上解开时,当拉起的锚跟随着敏捷的双手动弹时,那科尔基斯女人扪心自问、捶打着胸膛,她的手已经并还将做出许多令人发指的恶行;尽管她心中仍有巨大的胆量,但那惊惶失措的少女脸上依然一片苍白。
§3.9.19ergo uni prospexit venientia vela tenemur, §3.9.20et pater est aliqua fraude morandus ait.
因此,当她望见渐渐逼近的船帆时,“我们被困住了,” 又说,“必须用某种诡计拖延父亲。
§3.9.21dum quid agat quaerit, dum versat in omnia vultus, §3.9.22ad fratrem casu lumina flexa tulit.
” 当她苦思对策、目光扫过一切事物时,无意中,她将视线投向了她的弟弟。
§3.9.23cuius ut ornata est praesentia, vicimus inquit:
一看到弟弟在场,她说:“我们赢了!
§3.9.24hic mihi morte sua causa salutis erit.
” “这个孩子将用他的死,成为我获救的原因。
§3.9.25protinus ignari nec quicquam tale timentis §3.9.26innocuum rigido perforat ense latus, §3.9.27atque ita divellit divulsaque membra per agros §3.9.28dissipat in multis invenienda locis, §3.9.29neu pater ignoret, scopulo proponit in alto §3.9.30pallentesque manus sanguineumque caput.
” 紧接着,她用冰冷的利剑刺穿了他那毫无防备、也未曾料到此事的无辜肋旁,并将其肢解,把撕裂的肢体撒在田野上,使之散落在许多地方以便被人发现,为了不让父亲一无所知,她把那苍白的手和血淋淋的人头高高悬挂在岩石上。
§3.9.31ut genitor luctuque novo tardetur et, artus §3.9.32dum legit extinctos, triste moretur iter.
这是为了让父亲因突如其来的悲痛而耽搁,并在他收集死者肢体时,延缓那悲伤的旅程。
§3.9.33inde Tomis dictus locus hic, quia fertur in illo §3.9.34membra soror fratris consecuisse sui.
从此,这个地方被称作托米斯,因为据说在这里,姐姐亲手切割了她弟弟的四肢。

词汇与语法注释

  1. §3.9.1quis crederet? — 使用未完成过去时虚拟语气修饰的修辞疑问句,表示过去的可能性或反事实情况(“谁会相信呢?实际上没人会信”)。
  2. §3.9.6constat ab Absyrti caede fuisse loco. — 无人称动词 constat(显而易见)后接带对格的不定式结构(省略了主语 nomen),ab Absyrti caede 表示起源(“源自阿布绪尔托斯的惨杀”),fuisse 意为“产生、源自”。
  3. §3.9.11quem procul ut vidit — 关系代词引导的句首连接(connecting relative),指代追赶而来的父亲埃埃特斯(相当于 eum),在 ut(当……时)引导的时间状语从句中作直接宾语。
  4. §3.9.19ergo uni prospexit — 文本中的 'uni' 被认为是抄本中的错误或异读,标准文本通常读作 'ubi'(当……时)。在此按照 'ubi prospexit'(当她望见时)来解析,并与第20行的主句动词 'ait'(她说)相连。
  5. §3.9.23cuius ut ornata est praesentia — 在一般的校勘本中,此处通常为 'obvia est'(出现在眼前)或 'adspicere est'(得以看见),但本译文遵循所给文本的 'ornata est'(被装扮、被准备),译为“当他的在场被准备就绪/显现时”。
  6. §3.9.31ut genitor luctuque novo tardetur et... moretur — 连词 ut 引导目的从句(为了……),后接虚拟语气现在时被动力量(或未完成过去时虚拟语气)动词 tardetur 和 moretur(“为了使父亲被迟滞……并延缓”)。

引用这一段

奥维德, 哀怨集 §3.9.1-3.9.34. Humanitext Reader, https://reader.humanitext.ai/zh/text/urn:cts:latinLit:phi0959.phi008.humanitext-lat2:3.9.1-3.9.34

请注明译文为AI草稿以及访问日期。

译文、注释与简介为AI生成的草稿,并根据读者反馈持续修订。