Humanitext Reader

奥维德 · 哀怨集 §2.1.328-2.1.410

史诗题材的不适性与古典文学的爱情传统

第 18 段,共 60 段 · 拉丁语

内容简介

奥维德论证了自己的才华更适合轻快的爱情诗,而非庄重的史诗题材。接着,他通过众多古典文学的例子指出,包括悲剧在内的希腊罗马文学,历来都将爱情与激情作为主要题材。

§2.1.328illud erat magnae fertilitatis opus.
那是需要极大丰饶(精力)的作品。
§2.1.329non ideo debet pelago se credere, siqua §2.1.330audet in exiguo ludere cumba lacu.
如果有轻舟敢于在微小的湖泊中嬉戏,它并不因此就应当将自己托付给大海。
§2.1.331forsan—et hoc dubitem—numeris levioribus aptus §2.1.332sim satis, in parvos sufficiamque modos: §2.1.333at si me iubeas domitos Iovis igne Gigantes §2.1.334dicere, conantem debilitabit onus
或许——对此我甚至有所怀疑——我足够胜任较轻快的格律,且能应对微小的曲调:但若您命令我歌颂被朱庇特之火降伏的巨人族,这一重担将使试图尝试的我力不从心。
§2.1.335divitis ingenii est immania Caesaris acta §2.1.336condere, materia ne superetur opus.
唯有才华横溢者方能撰写凯撒的丰功伟绩,免得作品被题材本身所压倒。
§2.1.337et tamen ausus eram; sed detrectare videbar, §2.1.338quodque nefas, damno viribus esse tuis.
尽管如此,我曾斗胆尝试;但我似乎是在贬低,且(此乃大不敬)对您的力量造成了损害。
§2.1.339ad leve rursus opus, iuvenalia carmina, veni, §2.1.340et falso movi pectus amore meum.
我再次回到轻快的作品,那青春的歌谣,用虚假的爱打动了我的心房。
§2.1.341non equidem vellem, sed me mea fata trahebant, §2.1.342inque meas poenas ingeniosus eram.
固然我本不愿如此,但我的命运在拉扯着我,我在自掘坟墓的事上竟显得才华横溢。
§2.1.343ei mihi, quod didici! cur me docuere parentes §2.1.344litteraque est oculos ulla morata meos?
哀哉,我竟学会了读书! 为何父母要教导我,又为何有什么文字挽留了我的双眼?
§2.1.345haec tibi me invisum lascivia fecit, ob artes, §2.1.346quis ratus es vetitos sollicitare toros.
这种轻佻使我令您厌恶,皆因那些技艺,您因此认定我引诱了被禁绝的床帏。
§2.1.347sed neque me nuptae didicerunt furta magistro, §2.1.348quodque parum novit, nemo docere potest,
然而,新妇们并未以我为师学去偷情,且任何人也无法教授自己所知甚少的事情。
§2.1.349sic ego delicias et mollia carmina feci, §2.1.350strinxerit ut nomen fabula nulla meum.
如此我写作了消遣与温柔的诗篇,以至于没有任何传闻中伤过我的名声。
§2.1.351nec quisquam est adeo media de plebe maritus, §2.1.352ut dubius vitio sit pater ille meo,
甚至在普通平民之中,也没有任何一个丈夫,会因我的过错而怀疑自己是否是父亲。
§2.1.353crede mihi, distant mores a carmine nostro— §2.1.354vita verecunda est, Musa iocosa mea— §2.1.355magnaque pars mendax operum est et ficta meorum: §2.1.356plus sibi permisit compositore suo.
请相信我,我的为人与我的歌谣截然不同—— 我的生活是端庄的,而我的缪斯是戏谑的—— 且我的作品有很大一部分是虚构和编造的:它们给自己允许的,比给其作者自身允许的还要多。
§2.1.357nec liber indicium est animi, sed honesta voluntas §2.1.358plurima mulcendis auribus apta ferens.
书本并非心灵的明证,而是一种得体的愿望,带来了极多适于悦耳的事物。
§2.1.359Accius esset atrox, conviva Terentius esset, §2.1.360essent pugnaces qui fera bella canunt.
否则,防克修斯就该是残忍的,泰伦提乌斯就该是酒宴常客,歌颂惨烈战争的人就该是好勇斗狠的。
§2.1.361denique composui teneros non solus amores: §2.1.362composito poenas solus amore dedi.
归根结底,并非只有我一人撰写了温柔的爱情:我独自为我所写的爱情遭受了惩罚。
§2.1.363quid, nisi cum multo Venerem confundere vino §2.1.364praecepit lyrici Teia Musa senis?
那特奥斯的抒情老诗人的缪斯,除了教人将维纳斯与美酒混合之外,还教了什么?
§2.1.365Lesbia quid docuit Sappho, nisi amare, puellas?
莱斯博斯的萨福除了教少女们去爱,还教了什么?
§2.1.366tuta tamen Sappho, tutus et ille fuit.
然而萨福是安全的,他也是安全的。
§2.1.367nec tibi, Battiade, nocuit, quod saepe legenti §2.1.368delicias versu fassus es ipse tuas.
巴图斯之子啊,这也未曾伤害你,因为你常向读者在诗句中坦承你自己的欢愉。
§2.1.369fabula iucundi nulla est sine amore Menandri, §2.1.370et solet hic pueris virginibusque legi.
令人愉悦的米南德的戏剧无一没有爱情,且他通常被男孩和少女们阅读。
§2.1.371Ilias ipsa quid est aliud nisi adultera, de qua §2.1.372inter amatorem pugna virumque fuit?
《伊利亚特》本身除了一个姘妇之外还能是什么,为了她,情夫与丈夫之间展开了争斗?
§2.1.373quid prius est illi flamma Briseidos, utque §2.1.374fecerit iratos rapta puella duces?
书中首先提到的不就是对布里塞伊斯的热情,以及被抢走的少女如何激怒了领袖们?
§2.1.375aut quid Odyssea est nisi femina propter amorem, §2.1.376dum vir abest, multis una petita procis?
还是说,《奥德赛》除了一个因爱情、在丈夫不在时被众多求婚者共同追求的妇人之外,还能是什么?
§2.1.377quis nisi Maeonides, Venerem Martemque ligatos §2.1.378narrat, in obsceno corpora prensa toro?.
除了麦奥尼亚之子,谁还会讲述被捆绑的维纳斯与马尔斯、并在那污秽的床上被抓获的躯体?
§2.1.379unde nisi indicio magni sciremus Homeri §2.1.380hospitis igne duas incaluissedeas?
若非由于伟大的荷马的启示,我们怎能知晓两位女神因客人的爱火而动情?
§2.1.381omne genus scripti gravitate tragoedia vinci.
悲剧在庄重性上超越了所有种类的著作。
§2.1.382haec quoque materiam semper amoris habet,
然而这悲剧也总是包含着爱情的题材。
§2.1.383num quid in Hippolyto, nisi caecae flamma novercae?
在《希波吕托斯》中,难道除了盲目继母的热情之外还有别的吗?
§2.1.384nobilis est Canace fratris amore sui.
卡纳刻因对其兄弟的爱而闻名。
§2.1.385quid? non Tantalides, agitante Cupidine currus, §2.1.386Pisaeam Phrygiis vexit eburnus equis?
怎么? 当丘比特驱策战车时,坦塔罗斯的孙子难道未曾用弗里吉亚的骏马载着比萨的少女飞奔?
§2.1.387tingueret ut ferrum natorum sanguine mater, §2.1.388concitus a laeso
母亲用亲生骨肉的鲜血染红利刃,乃是由于受伤的爱所激起的痛苦使然。
§2.1.389fecit amore dolor, fecit amor subitas volucres cum paelice regem, §2.1.390quaeque suum luget nunc quoque mater Ityn.
爱情使国王与其姘妇骤然化作飞鸟,还有那至今仍在哀悼自己的伊提斯的母亲。
§2.1.391si non Aëropen frater sceleratus amasset, §2.1.392aversos Solis non legeremus equos.
若那邪恶的兄弟未曾爱过埃洛佩,我们便不会读到太阳之马倒退而行。
§2.1.393impia nec tragicos tetigisset Scylla cothurnos, §2.1.394ni patrium crinem desecuisset amor.
若非爱情剪去了父亲的发丝,那不敬的斯库拉也不会触及悲剧的舞台。
§2.1.395qui legis Electran et egentem mentis Oresten, §2.1.396Aegisthi crimen Tyndaridosque legis.
凡阅读埃勒克特拉与丧失理智的奥雷斯特斯之人,读到的正是埃吉斯托斯与廷达瑞乌斯之女的罪行。
§2.1.397nam quid de tetrico referam domitore Chimaerae, §2.1.398quem leto fallax hospita paene dedit?
至于那降伏奇美拉的严厉之人,我又该说什么,那险些被狡诈的女主人送命的人?
§2.1.399quid loquar Hermionen, quid te, Schoeneïa virgo, §2.1.400teque, Mycenaeo Phoebas amata duci.
我何须谈及赫耳弥奥涅,何须谈及你,斯霍埃纽斯之女,以及你,被迈锡尼领袖所深爱的福波斯女祭司。
§2.1.401quid Danaen Danaesque nurum matremque Lyaei §2.1.402Haemonaque et noctes cui coiere duae?
还有达那厄,以及达那厄的儿媳,还有利埃乌斯之母,还有海蒙,以及那令两夜合而为一的女子?
§2.1.403quid Peliae generum, quid Thesea, quique Pelasgum §2.1.404Iliacam tetigit de rate primus humum?
还有佩利亚斯的女婿,还有忒修斯,以及那在佩拉斯吉人中首个从船上踏上特洛伊土地的人?
§2.1.405huc Iole Pyrrhique parens, huc Herculis uxor, §2.1.406huc accedat Hylas Iliacusque puer.
此处再加上伊俄勒和皮鲁斯之母,还有赫拉克勒斯的妻子,再加上海拉斯和特洛伊的少年。
§2.1.407tempore deficiar, tragicos si persequar ignes, §2.1.408vixque meus capiet nomina nuda Uber.
若我追寻悲剧中的爱情之火,时间将不敷使用,且我的书卷几乎难以容纳它们单薄的名字。
§2.1.409est et in obscenos commixta tragoedia risus, §2.1.410multaque praeteriti verba pudoris habet;
悲剧也常混杂着下流的笑料,并包含许多丧失了往昔贞洁的言辞;

词汇与语法注释

  1. §2.1.331et hoc dubitem — 虚拟语气现在时 `dubitem` 起到潜在或让步虚拟语气的效果,表示一种谦逊的迟疑。它与主句的 `sim` 并列,突显了诗人对自己才能的谦逊态度。
  2. §2.1.335divitis ingenii est — `divitis ingenii` 是性质属格,与无人称的 `est` 连用,表示“是拥有丰富才华者的特征”或“属于富于才华者的任务”。
  3. §2.1.347me magistro — 这是由代词夺格 `me` 和名词夺格 `magistro` 构成的无分词的夺格绝对结构(ablativus absolutus),意为“在我作为老师的情况下”或“以我为师”。
  4. §2.1.357mulcendis auribus — 动形容词 `mulcendis` 与与格复数名词 `auribus` 一致,受形容词 `apta`(意为“适于”,支配与格)修饰,意为“适于悦耳的”。
  5. §2.1.407tempore deficiar, tragicos si persequar ignes — 这是一个使用虚拟语气现在时的条件句(即在条件从句 `si persequar` 与主句 `deficiar` 中均用现在时虚拟语气),表示对现在或未来的潜在假设。

引用这一段

奥维德, 哀怨集 §2.1.328-2.1.410. Humanitext Reader, https://reader.humanitext.ai/zh/text/urn:cts:latinLit:phi0959.phi008.humanitext-lat2:2.1.328-2.1.410

请注明译文为AI草稿以及访问日期。

译文、注释与简介为AI生成的草稿,并根据读者反馈持续修订。