§3.324Fecerunt muros officiosa novos.
履行义务般建造了新的墙壁。
尽管它是哑的,但在阿利翁里拉琴的著名传说中,那条鱼仍被认为对歌声青睐有加。
还要学会用双手拂弹令人愉悦的纳布利亚琴:它们适合甜蜜的戏谑。
§3.329Sit tibi Callimachi, sit Coi nota poetae, §3.330Sit quoque vinosi Teïa Musa senis; §3.331Nota sit et Sappho (quid enim lascivius illa?),
愿你熟悉卡利马科斯的诗作,熟悉科斯诗人的诗作,愿那位嗜酒老人的忒俄斯缪斯也为你所知;愿萨福也为你所知(还有什么比她更放荡的呢?
§3.332Cuive pater vafri luditur arte Getae.
),或是那部父亲被狡猾的盖塔之计谋所戏弄的喜剧。
§3.333Et teneri possis carmen legisse Properti, §3.334Sive aliquid Galli, sive, Tibulle, tuum: §3.335Dictaque Varroni fulvis insignia villis §3.336Vellera, germanae, Phrixe, querenda tuae: §3.337Et profugum Aenean, altae primordia Romae, §3.338Quo nullum Latio clarius extat opus.
也愿你能读到温柔的普罗佩提乌斯的诗作,或是加鲁斯的某些作品,或是提布鲁斯啊,你的歌谣:还有瓦罗所歌咏的、以金黄羊毛著称的羊皮——普里克索斯啊,那是你的姐妹所该哀悼的;以及流亡的埃涅阿斯,高大罗马的始祖,在拉丁姆没有比这部作品更辉煌的了。
§3.339Forsitan et nostrum nomen miscebitur istis, §3.340Nec mea Lethaeis scripta dabuntur aquis: §3.341Atque aliquis dicet 'nostri lege culta magistri §3.342Carmina, quis partes instruit ille duas: §3.343Deve tribus libris, titulus quos signat Amorum, §3.344Elige, quod docili molliter ore legas: §3.345Vel tibi composita cantetur Epistola voce: §3.346Ignotum hoc aliis ille novavit opus.
或许我们的名字也会与他们并列,我的著作也不会被投入勒忒河的水中;有人会说:‘读一读我们导师的雅致诗篇吧,他用这些诗教导了男女双方;或者从那部冠以《爱经》之名的三卷本中,挑选出你可以用温顺的口吻轻声诵读的篇章;再或者用调谐的声音歌唱他的《女杰书简》:他首创了这种对他人而言尚属陌生的作品。
' §3.347O ita, Phoebe, velis! ita vos, pia numina vatum,
’ 噢,福玻斯啊,愿你如此企盼!
§3.348Insignis cornu Bacche, novemque deae!
愿你们,诗人们的虔敬神灵,以角著称的巴克科斯,以及九位女神,也如此企盼!
谁能怀疑,我希望姑娘懂得舞蹈,以便在摆上美酒时,能听命摆动双臂?
那些身段灵巧的舞台演员深受喜爱:因为那份敏捷蕴含着如此多的美感。
§3.353Parva monere pudet, talorum dicere iactus §3.354Ut sciat, et vires, tessera missa, tuas: §3.355Et modo tres iactet numeros, modo cogitet, apte §3.356Quam subeat partem callida, quamque vocet.
告诫细枝末节之事令人惭愧,比如教她懂得骰骨的投掷,以及你——被投出的骰子啊——的力量:她时而投出三个点数,时而机智地思考应当适当地走哪一步,以及该叫哪一个数。
§3.357Cautaque non stulte latronum proelia ludat, §3.358Unus cum gemino calculus hoste perit, §3.359Bellatorque sua prensus sine compare bellat, §3.360Aemulus et coeptum saepe recurrit iter.
还要让她聪明地玩那谨慎的‘强盗棋’决战:当一个棋子因双重敌人而死去,而战士在没有同伴的情况下被捕并战斗,对手也常常退回他已开始的路线。
让光滑的弹球从张开的网袋中倾泻而出,除了你要拿起来的那颗之外,任何弹球都不准移动。
§3.363Est genus, in totidem tenui ratione redactum §3.364Scriptula, quot menses lubricus annus habet: §3.365Parva tabella capit ternos utrimque lapillos, §3.366In qua vicisse est continuasse suos.
还有一种游戏,根据精妙的原理,被划分成与流逝的一年所拥有的月份相同数量的线条:小巧的棋盘两边各容纳三颗小石子,在这游戏里,获胜就是将自己的石子连成一线。
尽情尝试千百种游戏吧;姑娘不懂得玩乐是令人羞耻的:爱往往是在玩乐中建立起来的。
然而,明智地利用投掷点数是最轻微的劳作:塑造好自己的性情才是更伟大的工作。
§3.371Tum sumus incauti, studioque aperimur in ipso, §3.372Nudaque per lusus pectora nostra patent; §3.373Ira subit, deforme malum, lucrique cupido, §3.374Iurgiaque et rixae sollicitusque dolor: §3.375Crimina dicuntur, resonat clamoribus aether, §3.376Invocat iratos et sibi quisque deos: §3.377Nulla fides, tabulaeque novae per vota petuntur; §3.378Et lacrimis vidi saepe madere genas.
那时我们毫无防备,在狂热中暴露了本性,我们的内心通过游戏赤裸裸地展现出来;愤怒悄然而至——这丑陋的祸害,还有对利益的渴望,以及争吵、斗殴和令人焦虑的痛苦:相互的指责被说出口,天空中回荡着叫喊,每个人都向对自己发怒的神明祈求:毫无信任可言,人们通过许愿来祈求重新洗牌;我常常看到泪水湿透面颊。
愿朱庇特驱散你们身上如此丑陋的恶行,在你们这些渴望取悦男人的女子身上。
大自然将这些温和的游戏赐予了姑娘们;男人则用更丰富的材料玩乐。
他们有飞快的球、标枪、铁环、武器,以及被迫绕圈奔跑的骏马。
战神广场不接纳你们,冰冷的处女泉不欢迎你们,托斯卡纳的河流也不用它平静的水流载送你们。
§3.387At licet et prodest Pompeias ire per umbras, §3.388Virginis aetheriis cum caput ardet equis; §3.389Visite laurigero sacrata Palatia Phoebo: §3.390Ille Paraetonicas mersit in alta rates; §3.391Quaeque soror coniunxque ducis monimenta pararunt, §3.392Navalique gener cinctus honore caput; §3.393Visite turicremas vaccae Memphitidos aras, §3.394Visite conspicuis terna theatra locis; §3.395Spectentur tepido maculosae sanguine harenae, §3.396Metaque ferventi circueunda rota.
然而,当处女座的头部因天马而炽热时,漫步在庞贝的荫凉下是允许且有益的;去拜访献给佩戴月桂冠的福玻斯的帕拉蒂乌姆吧:正是他将埃及的战船沉入深渊;还有领袖的姐姐和妻子所筹建的纪念碑,以及那位头戴海军荣耀花冠的女婿所建之所;去拜访焚香的孟斐斯牝牛之祭坛,去拜访那些位于显赫位置的三座剧院;去观看那被温热鲜血染污的沙场,以及那需要用炽热车轮绕过的折返标。
§3.397Quod latet, ignotum est: ignoti nulla cupido: §3.398Fructus abest, facies cum bona teste caret.
隐藏的事物是不为人知的:对不为人知的事物便没有渴望:当美好的容颜缺少见证者时,便毫无收获。
即便你在歌声中超越了萨米拉斯和阿摩伊贝乌斯,那无人知晓的里拉琴也不会获得巨大的赞赏。
如果科斯的阿佩莱斯不曾画出维纳斯,她至今还会隐没在海浪之下。
§3.403Quid petitur sacris, nisi tantum fama, poetis?
神圣的诗人所追求的,除了名声还有什么?
§3.404Hoc votum nostri summa laboris habet.
这个心愿便是我们全部劳动的顶点。
从前,诗人曾是神灵和君王关怀的对象:古代的合唱队也获得了巨大的回报。