Humanitext Reader

奥维德 · 爱的艺术 §2.150-2.225

通过避免争吵与顺从侍奉维系爱情

第 13 段,共 30 段 · 拉丁语

内容简介

诗人劝诫若想维系情人的爱意,必须避免争执并保持温顺体贴,并结合日常中的悉心呵护与米兰尼翁、赫拉克勒斯等神话先例加以论证。

§2.150Quasque colat turres, Chaonis ales habet.
哈俄尼亚的鸟儿也有它栖息的塔楼。
§2.151Este procul, lites et amarae proelia linguae: §2.152Dulcibus est verbis mollis alendus amor.
远去吧,争吵与刻薄言辞的战斗:温柔的爱情当用甜言蜜语来滋养。
§2.153Lite fugent nuptaeque viros nuptasque mariti, §2.154Inque vicem credant res sibi semper agi; §2.155Hoc decet uxores; dos est uxoria lites: §2.156Audiat optatos semper amica sonos.
让妻子们通过争吵驱赶丈夫,丈夫们驱赶妻子,并且让双方都相信诉讼一直在他们之间进行;这适合妻子们;争吵是妻子的持参金:让情人永远听到她所期盼的声音。
§2.157Non legis iussu lectum venistis in unum: §2.158Fungitur in vobis munere legis amor.
你们并非因法律的命令而同宿于一张床:爱在你们之间履行着法律的职责。
§2.159Blanditias molles auremque iuvantia verba §2.160Adfer, ut adventu laeta sit illa tuo.
带去温柔的奉承和悦耳的话语,好让她的到来因你而感到喜悦。
§2.161Non ego divitibus venio praeceptor amandi: §2.162Nil opus est illi, qui dabit, arte mea; §2.163Secum habet ingenium, qui, cum libet, 'accipe' dicit; §2.164Cedimus: inventis plus placet ille meis.
我不是作为富人爱之导师而来的:对于那些能够给予礼物的人,根本不需要我的技术;他在想给的时候说“拿着”,他自己就拥有才能:我让步:他比我的发明更受欢迎。
§2.165Pauperibus vates ego sum, quia pauper amavi; §2.166Cum dare non possem munera, verba dabam.
我是穷人的诗仙,因为我自己曾作为穷人爱过;当我无法给予礼物时,我便献上言辞。
§2.167Pauper amet caute: timeat maledicere pauper, §2.168Multaque divitibus non patienda ferat.
穷人当谨慎地去爱:穷人当害怕口出恶言,并忍受许多富人们所无法忍受的事。
§2.169Me memini iratum dominae turbasse capillos: §2.170Haec mihi quam multos abstulit ira dies!
我记得我曾在愤怒中弄乱了女主人的发丝:这段愤怒夺走了我多少个美好的日子!
§2.171Nec puto, nec sensi tunicam laniasse; sed ipsa §2.172Dixerat, et pretio est illa redempta meo.
我不认为、也未曾发觉自己撕裂了她的长袍;但她自己这么说了,于是我自费将其买回赔偿。
§2.173At vos, si sapitis, vestri peccata magistri §2.174Effugite, et culpae damna timete meae.
但是你们,如果你们聪明的话,就请避开你们导师的过错,并害怕我这罪愆所带来的损失。
§2.175Proelia cum Parthis, cum culta pax sit amica, §2.176Et iocus, et causas quicquid amoris habet.
让与帕提亚人的战斗继续,但让亲切的和平、嬉戏以及一切能带来爱之因由的事物受到热爱。
§2.177Si nec blanda satis, nec erit tibi comis amanti, §2.178Perfer et obdura: postmodo mitis erit.
如果她对处于爱中的你既不够温柔也不够和蔼,请坚忍并持久:她迟早会变得温和的。
§2.179Flectitur obsequio curvatus ab arbore ramus: §2.180Frangis, si vires experiere tuas.
从树上弯下来的树枝会因顺从而弯曲:如果你想尝试自己的力量,你就会折断它。
§2.181Obsequio tranantur aquae: nec vincere possis §2.182Flumina, si contra, quam rapit unda, nates.
顺水才能游渡过去:你无法战胜河流,如果你逆着浪潮冲刷的方向游泳。
§2.183Obsequium tigresque domat Numidasque leones; §2.184Rustica paulatim taurus aratra subit.
顺从能驯服母虎和努米底亚的狮子;公牛会逐渐屈从于乡间的犁具。
§2.185Quid fuit asperius Nonacrina Atalanta?
谁曾比诺纳克里斯的阿塔兰特更冷酷?
§2.186Succubuit meritis trux tamen illa viri.
然而,那凶猛的姑娘最终也屈服于男子的功绩。
§2.187Saepe suos casus nec mitia facta puellae §2.188Flesse sub arboribus Milaniona ferunt; §2.189Saepe tulit iusso fallacia retia collo, §2.190Saepe fera torvos cuspide fixit apros: §2.191Sensit et Hylaei contentum saucius arcum: §2.192Sed tamen hoc arcu notior alter erat.
人们说,米兰尼翁常常在树下哭诉自己的不幸和姑娘那冷酷无情的行径;他常常在命令下用脖子扛着欺骗性的网,常常用长矛刺穿凶猛的野猪:他甚至被射伤,感受到了希莱乌斯的强弓:然而,另一张弓却比这张弓更为人所知。
§2.193Non te Maenalias armatum scandere silvas, §2.194Nec iubeo collo retia ferre tuo: §2.195Pectora nec missis iubeo praebere sagittis; §2.196Artis erunt cauto mollia iussa meae.
我不命令你带着武器去攀登迈纳洛斯的森林,也不命令你用脖子扛着网:我也不命令你向射来的箭矢敞开胸膛;对于谨慎的人,我的技术指令将会是温和的。
§2.197Cede repugnanti: cedendo victor abibis: §2.198Fac modo, quas partes illa iubebit, agas.
对反抗者让步:通过让步你将以胜利者的姿态离去:只需确保扮演好她所命令的任何角色。
§2.199Arguet, arguito; quicquid probat illa, probato; §2.200Quod dicet, dicas; quod negat illa, neges.
她若指责,你便指责;她若赞同,你便赞同;她说的话,你说;她否认的事,你否认。
§2.201Riserit, adride; si flebit, flere memento; §2.202Imponat leges vultibus illa tuis.
她若笑,你便陪笑;她若哭,切记要一起哭;让她的意愿来主导你的面容。
§2.203Seu ludet, numerosque manu iactabit eburnos, §2.204Tu male iactato, tu male iacta dato: §2.205Seu iacies talos, victam ne poena sequatur, §2.206Damnosi facito stent tibi saepe canes: §2.207Sive latrocinii sub imagine calculus ibit, §2.208Fac pereat vitreo miles ab hoste tuus.
无论她是玩游戏,用手投掷象牙骰子,你要故意投得很差,并把投得差的骰子让给她:或者当你投掷长骰时,为了不让失败的惩罚落在她身上,要设法让自己经常投出那灾难性的“犬之目”:或者在类似棋类游戏的博弈中,要让你的士兵被玻璃做的敌人消灭。
§2.209Ipse tene distenta suis umbracula virgis, §2.210Ipse fac in turba, qua venit illa, locum.
你自己撑起那由伞骨撑开的遮阳伞,在人潮涌动的地方,她走来时,你亲自为她开路。
§2.211Nec dubita tereti scamnum producere lecto, §2.212Et tenero soleam deme vel adde pedi.
不要犹豫在精致的长椅前递上踏脚凳,从她温柔的脚上脱下或穿上凉鞋。
§2.213Saepe etiam dominae, quamvis horrebis et ipse, §2.214Algenti manus est calfacienda sinu.
常常地,尽管你自己也会感到寒冷,但女主人的冰凉的手,需要放在你温暖的怀里取暖。
§2.215Nec tibi turpe puta (quamvis sit turpe, placebit), §2.216Ingenua speculum sustinuisse manu.
不要认为这对自己是可耻的(尽管它或许可耻,但会让人欢喜),用自由人高贵的手举起镜子。
§2.217Ille, fatigata praebendo monstra noverca §2.218Qui meruit caelum, quod prior ipse tulit, §2.219Inter Ioniacas calathum tenuisse puellas §2.220Creditur, et lanas excoluisse rudes.
那个人,在给继母提供怪物而疲惫不堪之后,他赢得了他之前亲自承受过的天空,据信他曾在伊奥尼亚的少女们中间提着篮子,并且纺织着粗糙的羊毛。
§2.221Paruit imperio dominae Tirynthius heros: §2.222I nunc et dubita ferre, quod ille tulit.
提林斯的英雄听从了女主人的命令:去吧,现在去犹豫承担他曾经承担过的一切吧。
§2.223Iussus adesse foro, iussa maturius hora §2.224Fac semper venias, nec nisi serus abi.
当被命令到法庭集会时,请务必比命令的时间更早到达,并且不到天晚绝不离去。
§2.225Occurras aliquo, tibi dixerit: omnia differ,
如果她约你在某处见面,对你说:推迟所有事情,

词汇与语法注释

  1. 2.154res sibi semper agi — 此句借用了法律术语“res agere”(进行诉讼),隐喻夫妻之间终日争吵不休,仿佛彼此正处于永无休止的法庭抗辩状态。
  2. 2.192notior alter erat — 这里的“another”(另一个,即 alter)指的是爱神丘比特那张让人坠入情网的隐喻之弓,以此对比半人马希莱乌斯所使用的实体之弓。
  3. 2.218quod prior ipse tulit — 关系代词 'quod' 的先行词是 'caelum'(天空),指代赫拉克勒斯曾代替阿特拉斯亲自将天空扛在肩上的著名神话。

引用这一段

奥维德, 爱的艺术 §2.150-2.225. Humanitext Reader, https://reader.humanitext.ai/zh/text/urn:cts:latinLit:phi0959.phi004.humanitext-lat2:2.150-2.225

请注明译文为AI草稿以及访问日期。

译文、注释与简介为AI生成的草稿,并根据读者反馈持续修订。