Humanitext Reader

奥维德 · 女杰书简 §20.80-20.160

背弃誓言的神罚警告与对情敌的抗议

第 50 段,共 54 段 · 拉丁语

内容简介

阿孔提乌斯警告塞狄佩,她的病痛是企图违背对戴安娜女神誓言的神罚,并期盼她早日康复。同时,他愤怒地警告守候在她床边的情敌,宣称她早已属于自己。

§20.80Iamdudum dominae more venire iube.
此时此刻,请像女主人那样命令我前来吧。
§20.81Ipsa meos scindas licet imperiosa capillos, §20.82Oraque sint digitis livida nostra tuis.
你大可傲然地亲手扯碎我的发丝,任由我的脸庞在你的指下变得青紫。
§20.83Omnia perpetiar; tantum fortasse timebo, §20.84Corpore laedatur ne manus ista meo.
我将忍受一切;或许我唯一担心的,是你那双手会被我的身体弄伤。
§20.85Sed neque conpedibus nec me conpesce catenis — §20.86Servabor firmo vinctus amore tui!
但请既不要用脚镣,也不要用锁链来束缚我—— 我将被对你坚贞的爱紧紧捆绑,恪守此誓!
§20.87Cum bene se quantumque voles satiaverit ira, §20.88Ipsa tibi dices: 'quam patienter amat!'
当怒火已完全、且如你所愿地得到宣泄,你将亲口对自己说:“他是多么耐心地在爱啊!
§20.89Ipsa tibi dices, ubi videris omnia ferri: §20.90'Tam bene qui servit, serviat iste mihi!'
” 当你看到一切都被默默承受时,你将亲口对自己说: “这般忠诚服侍的人,就让他来服侍我吧!
§20.91Nunc reus infelix absens agor, et mea, cum sit §20.92Optima, non ullo causa tuente perit.
” 如今我作为不幸的被告在缺席的情况下被控告,而我的申诉,尽管是最正当的,却因无人辩护而归于毁灭。
§20.93Hoc quoque — quantumvis sit scriptum iniuria nostrum, §20.94Quod de me solo, nempe, queraris, habes.
还有这一点——无论我的书信是多么不妥,你也确实拥有仅向我一人抱怨的理由。
§20.95Non meruit falli mecum quoque Delia; si non §20.96Vis mihi promissum reddere, redde deae.
戴莉亚也不该与我一同受到欺骗;如果你不愿向我履行诺言,那就向女神履行吧。
§20.97Adfuit et vidit, cum tu decepta rubebas, §20.98Et vocem memori condidit aure tuam.
当你受骗面红赤之时,她就在场并亲眼目睹,且已将你的声音收入她那不忘的耳中。
§20.99Omina re careant! nihil est violentius illa, §20.100Cum sua, quod nolim, numina laesa videt.
愿这些预兆莫要成真! 没有什么比她更暴烈,当她看到自己的神威受损时——我绝不希望看到这一幕。
§20.101Testis erit Calydonis aper, sic saevus, ut illo §20.102Sit magis in natum saeva reperta parens.
卡吕冬的野猪将是见证,它是如此凶残,以至于因它母亲竟被发现对自己的亲生儿子更加残忍。
§20.103Testis et Actaeon, quondam fera creditus illis, §20.104Ipse dedit leto cum quibus ante feras; §20.105Quaeque superba parens saxo per corpus oborto §20.106Nunc quoque Mygdonia flebilis adstat humo.
阿克泰翁也是见证,他曾被那些猎犬误认为野兽,而他此前正是带着这些猎犬将野兽置于死地;还有那位傲慢的母亲,岩石在她的身体上蔓延,如今依然悲哀地立在米格多尼亚的土地上。
§20.107Ei mihi! Cydippe, timeo tibi dicere verum, §20.108Ne videar causa falsa monere mea; §20.109Dicendum tamen est.
痛哉! 塞狄佩,我害怕向你吐露实情,唯恐显得我是为了自己的利益而作虚假的告诫;然而我必须说。
hoc est, mihi crede, quod aegra §20.110Ipso nubendi tempore saepe iaces.
信我吧,这正是你为何如此频繁地在即将成婚之际病卧床榻的原因。
§20.111Consulit ipsa tibi, neu sis periura, laborat, §20.112Et salvam salva te cupit esse fide.
她亲自为你着想,力图使你不致背弃誓言,并渴望你因信守承诺而保得平安。
§20.113Inde fit ut, quotiens existere perfida temptas, §20.114Peccatum totiens corrigat illa tuum.
于是每当你企图背信弃义,她就会屡屡纠正你的过错。
§20.115Parce movere feros animosae virginis arcus; §20.116Mitis adhuc fieri, si patiare, potest.
莫要再去触动那刚烈处子的凶猛神弓;如果你顺从,她至今仍可变得仁慈。
§20.117Parce, precor, teneros corrumpere febribus artus; §20.118Servetur facies ista fruenda mihi.
我祈求你,不要再让热病损害你柔嫩的四肢;愿你那供我享有的容颜得以保全。
§20.119Serventur vultus ad nostra incendia nati, §20.120Quique subest niveo lenis in ore rubor.
愿那生来为点燃我爱火的面容得以保全,还有你那雪白脸庞上隐隐浮现的温柔红晕。
§20.121Hostibus et siquis, ne fias nostra, repugnat, §20.122Sic sit ut invalida te solet esse mihi!
愿我的敌人,以及任何阻挠你成为我妻子的人,愿他们的境遇就如同你患病时我的心情一般痛苦!
§20.123Torqueor ex aequo vel te nubente vel aegra §20.124Dicere nec possum, quid minus ipse velim; §20.125Maceror interdum, quod sim tibi causa dolendi §20.126Teque mea laedi calliditate puto.
无论是你嫁给他人还是饱受病痛,我都同样备受折磨,我甚至无法说明,哪一种情况是我更不愿面对的;有时我因自己是你痛苦的根源而心力交瘁,深感你是被我的狡黠所伤害。
§20.127In caput ut nostrum dominae periuria quaeso §20.128Eveniant; poena tuta sit illa mea!
我祈求,女主人背誓的惩罚全落在我自己的头上;愿她因我的受罚而平安无事!
§20.129Ne tamen ignorem, quid agas, ad limina crebro §20.130Anxius huc illuc dissimulanter eo; §20.131Subsequor ancillam furtim famulumque, requirens §20.132Profuerint somni quid tibi quidve cibi.
然而,为了不至于对你的近况一无所知,我常常满怀焦虑地在你的门槛前遮遮掩掩、来回徘徊;我暗中尾随你的女佣和家奴,探问着睡眠或食物对你有了多少益处。
§20.133Me miserum, quod non medicorum iussa ministro, §20.134Effingoque manus, adsideoque toro!
悲哀的我啊,不能由我来执行医生的嘱咐,抚摸你的双手,并守候在你的床榻旁!
§20.135Et rursus miserum, quod me procul inde remoto, §20.136Quem minime vellem, forsitan alter adest!
更加悲哀的是,当我在远处被隔离之时,也许另一个我最不愿见到的人,正陪在你的身边!
§20.137Ille manus istas effingit, et adsidet aegrae §20.138Invisus superis cum superisque mihi, §20.139Dumque suo temptat salientem pollice venam, §20.140Candida per causam bracchia saepe tenet, §20.141Contrectatque sinus, et forsitan oscula iungit.
他正抚摸着你的那双手,守候在病中的你身旁,他为神明所憎恨,也为我伴同神明一起憎恨,当他用大拇指试探你跳动的脉搏时,他常常以此为借口,握住你白皙的手臂,抚摸你的胸怀,甚至或许还献上亲吻。
§20.142Officio merces plenior ista suo est!
这一回报对于他的职责而言,实在是过于丰厚了!
§20.143Quis tibi permisit nostras praecerpere messes?
是谁允许你提前收割属于我们的庄稼?
§20.144Ad saepem alterius quis tibi fecit iter?
是谁为你开辟了通往他人篱墙的道路?
§20.145Iste sinus meus est! mea turpiter oscula sumis!
那胸怀是属于我的! 你可耻地夺走了属于我的亲吻!
§20.146A mihi promisso corpore tolle manus!
从那已许诺于我的身体上移开你的双手!
§20.147Inprobe, tolle manus! quam tangis, nostra futura est; §20.148Postmodo si facies istud, adulter eris.
无耻之徒,拿开你的手! 你所碰触的女子,未来是将属于我的;倘若你今后还敢如此,你便成了奸夫。
§20.149Elige de vacuis quam non sibi vindicet alter; §20.150Si nescis, dominum res habet ista suum.
去从那些无主的女子中挑选一个别人不曾宣告所有权的吧;若你不知,我告诉你,那件珍宝已有了它自己的主人。
§20.151Nec mihi credideris — recitetur formula pacti; §20.152Neu falsam dicas esse, fac ipsa legat!
你也无须相信我的话——让那誓约的条文被宣读出来吧;为了不让你说它是假的,让她自己来读吧!
§20.153Alterius thalamo, tibi nos, tibi dicimus, exi!
从他人的新房里出去,我对你,对你说的,出去!
§20.154Quid facis hic? exi! non vacat iste torus!
你在此处做什么? 出去! 那张床榻并非空无一人的!
§20.155Nam quod habes et tu gemini verba altera pacti, §20.156Non erit idcirco par tua causa meae.
因为,即便你也掌握着双重誓约中属于另一方的言辞,你的立场也绝不会因此而与我等同。
§20.157Haec mihi se pepigit, pater hanc tibi, primus ab illa; §20.158Sed propior certe quam pater ipsa sibi est.
她将自己许给了我,而父亲将她许给了你,最先的承诺来自于她;但比起父亲来,她自己对自己显然更有决定权。
§20.159Promisit pater hanc, haec se iuravit amanti; §20.160Ille homines, haec est testificata deam.
父亲许诺了她,而她却向爱人发誓献出自己;前者以凡人为证,后者则以女神为证。

词汇与语法注释

  1. 20.81licet — 引导虚拟语气现在时(scindas, sint),构成表示允许或让步的句式,意为“大可…… / 哪怕……也无妨”。
  2. 20.84ne manus ista meo — 在表示担心的动词(§20.83 timebo)之后,由 'ne' 引导的虚拟语气(laedatur)从句,意为“唯恐 / 担心那双手……”。
  3. 20.86amore tui — 代词属格形式 'tui' 作为名词 'amore' 的宾格性属格(objective genitive),意为“对你的爱”。
  4. 20.91non ullo causa tuente — 由 'non ullo' 与现在分词 'tuente'(源自 'tueor')组成的绝对夺格结构,表示“在没有任何人辩护的情况下”。
  5. 20.101sic saevus, ut illo — 'sic... ut' 引导结果从句,'illo' 是比较夺格,指代卡吕冬野猪(aper),意为“它是如此凶残,以至于发现母亲比它还要残忍”。
  6. 20.109quod aegra ... iaces — 'quod' 引导说明事实的从句,与句首的 'hoc est' 构成指代关系,表示“这就是你病倒的原因”。
  7. 20.121Sic sit ut invalida te solet esse mihi — 高度压缩的表达方式。'invalida te' 为绝对夺格(“当你生病时”),'solet esse mihi' 意为“就像我常有的那样”。整句表达了一种诅咒式的愿望:“愿阻挠你的人承受你生病时我所承受的同等痛苦”。
  8. 20.158propior certe quam pater ipsa sibi est — 比较级 'propior' 作用于 'sibi'(反身代词,指塞狄佩自身),意为“比起父亲,她自己对自己显然更为亲近(即她自己的决定权优于父亲的决定权)”。

引用这一段

奥维德, 女杰书简 §20.80-20.160. Humanitext Reader, https://reader.humanitext.ai/zh/text/urn:cts:latinLit:phi0959.phi002.humanitext-lat2:20.80-20.160

请注明译文为AI草稿以及访问日期。

译文、注释与简介为AI生成的草稿,并根据读者反馈持续修订。