Humanitext Reader

奥维德 · 爱经 §3.4.1-3.4.48

看管妻子的徒劳与宽容的劝告

第 41 段,共 53 段 · 拉丁语

内容简介

诗人劝告严厉的丈夫,监视妻子是无济于事的,因为贞洁无法强求,禁忌反而会激发欲望。他引用神话和日常生活中的例子,主张以宽容的都市态度给予妻子自由,这最终也将使丈夫受益。

§3.4.1Dure vir, inposito tenerae custode puellae §3.4.2Nil agis; ingenio est quaeque tuenda suo.
严厉的丈夫啊,你在温柔的姑娘身旁设下看守,却无济于事;每个人都该由她自己的心性来守护。
§3.4.3Siqua metu dempto casta est, ea denique casta est; §3.4.4Quae, quia non liceat, non facit, illa facit!
若有人在没有恐惧时依然贞洁,那她才是真正的贞洁;至于那个只因不被允许才不做坏事的女人,她其实已经在做了!
§3.4.5Ut iam servaris bene corpus, adultera mens est; §3.4.6Nec custodiri, ne velit, ulla potest.
就算你现在把她的身体看守得很好,她的心也已经出轨;没有任何女人能被看守到让她连出轨的念头都没有。
§3.4.7Nec corpus servare potes, licet omnia claudas; §3.4.8Omnibus exclusis intus adulter erit.
你连身体也守不住,哪怕你锁上所有的门;就算把所有人都拒之门外,屋里也会有奸夫。
§3.4.9Cui peccare licet, peccat minus; ipsa potestas §3.4.10Semina nequitiae languidiora facit.
被允许犯错的人,反而错得更少;这种许可本身会使放荡的种子变得虚弱。
§3.4.11Desine, crede mihi, vitia inritare vetando; §3.4.12Obsequio vinces aptius illa tuo.
别再通过禁止来刺激恶行了,相信我;用你的宽容顺从,你会更妥贴地战胜它们。
§3.4.13Vidi ego nuper equum contra sua vincla tenacem §3.4.14Ore reluctanti fulminis ire modo; §3.4.15Constitit ut primum concessas sensit habenas §3.4.16Frenaque in effusa laxa iacere iuba!
我最近曾见过一匹抗拒束缚的烈马,摇晃着抗拒的口衔,像闪电般狂奔;而一旦它感觉到缰绳放松,宽松的嚼子耷拉在飘散的鬃毛上,它立刻就停了下来!
§3.4.17Nitimur in vetitum semper cupimusque negata; §3.4.18Sic interdictis imminet aeger aquis.
我们总是向往被禁止的事物,渴望被拒绝的东西;正如病人总是渴望被禁止饮用的水。
§3.4.19Centum fronte oculos, centum cervice gerebat §3.4.20Argus — et hos unus saepe fefellit Amor; §3.4.21In thalamum Danae ferro saxoque perennem §3.4.22Quae fuerat virgo tradita, mater erat; §3.4.23Penelope mansit, quamvis custode carebat, §3.4.24Inter tot iuvenes intemerata procos.
额头上长着百眼,脖子上也长着百眼的阿耳戈斯——连他也常常被唯一的爱神欺骗;达那厄被送入由铁石筑成、坚不可摧的闺房时虽是处女之身,后来却成了母亲;佩涅洛佩虽然没有看守,在如此多年轻求婚者的包围中,依然保持着无瑕之身。
§3.4.25Quidquid servatur cupimus magis, ipsaque furem §3.4.26Cura vocat; pauci, quod sinit alter, amant.
任何被防范看守的东西,我们都更加渴望;而这种防范本身就在招引小偷;很少有人会爱别人放任不管的东西。
§3.4.27Nec facie placet illa sua, sed amore mariti; §3.4.28Nescio quid, quod te ceperit, esse putant.
她的迷人并非因为她自己的容貌,而是因为丈夫的钟爱;人们认为,那里一定有什么东西俘获了你。
§3.4.29Non proba fit, quam vir servat, sed adultera cara; §3.4.30Ipse timor pretium corpore maius habet.
被丈夫看守的女人不会变得端庄,反而成了珍贵的偷情对象;这种恐惧本身就拥有比肉体更高的身价。
§3.4.31Indignere licet, iuvat inconcessa voluptas;
哪怕你感到愤怒,被禁止的欢愉总是让人快乐;唯有那个能说出“我好怕!
§3.4.32Sola placet, 'timeo!' dicere siqua potest.
”的女人,才令人倾心。
§3.4.33Nec tamen ingenuam ius est servare puellam — §3.4.34Hic metus externae corpora gentis agat!
然而,看守一个自由出身的姑娘是不合情理的—— 让这种恐惧去驱使异族的身体吧!
§3.4.35Scilicet ut possit custos 'ego' dicere 'feci,' §3.4.36In laudem servi casta sit illa tui?
难道为了让看守能说“这是我的功劳”,她就必须为了你那奴隶的声誉而保持贞洁吗?
§3.4.37Rusticus est nimium, quem laedit adultera coniunx, §3.4.38Et notos mores non satis urbis habet
那个因妻子偷情而受伤的丈夫未免太土气了,他显然不够了解这座城市的风尚。
§3.4.39In qua Martigenae non sunt sine crimine nati §3.4.40Romulus Iliades Iliadesque Remus.
在这座城市里,战神所生的后代并非无可指责—— 无论是伊利亚之子罗穆路斯,还是伊利亚之子雷穆斯。
§3.4.41Quo tibi formosam, si non nisi casta placebat?
如果你只喜欢贞洁的女人,那你何必图她美貌?
§3.4.42Non possunt ullis ista coire modis.
这两者在任何情况下都无法并存。
§3.4.43Si sapis, indulge dominae vultusque severos §3.4.44Exue, nec rigidi iura tuere viri, §3.4.45Et cole quos dederit — multos dabit — uxor amicos.
如果你聪明的话,就对女主人宽容些,卸下你严厉的面容,不要去维护一个死板丈夫的权利,并且去结交你妻子所引见的朋友——她会引见很多的。
§3.4.46Gratia sic minimo magna labore venit; §3.4.47Sic poteris iuvenum convivia semper inire §3.4.48Et, quae non dederis, multa videre domi.
如此一来,只需极小的努力就能换来极大的恩惠;这样你就能随时参与年轻人的宴会,并且在家里看到许多并非由你赠送的礼物。

词汇与语法注释

  1. §3.4.4quia non liceat — 虚拟语气“liceat”用于“quia”引导的原因从句中,表示主观原因或当事人的主观想法(“因为被认为是不允许的”),而非客观事实。
  2. §3.4.5Ut iam servaris — “ut iam”后接虚拟语气(“servaris”为完成时虚拟语气“servaveris”的缩写形式),用于引导让步从句,意为“即便、假设现在……”。
  3. §3.4.31Indignere licet — 无人称动词“licet”接现在时虚拟语气“indignere”(异动动词“indignor”的第二人称单数,词尾“-re”代替“-ris”),表示让步(“即便你感到愤怒”)。
  4. §3.4.41Quo tibi — 疑问副词“quo”(为何、何用)与利益/所有与格“tibi”的结合,省略了动词(如“habes”),用于表示强烈的反问(“你何必要个美貌的女人呢?”)。

引用这一段

奥维德, 爱经 §3.4.1-3.4.48. Humanitext Reader, https://reader.humanitext.ai/zh/text/urn:cts:latinLit:phi0959.phi001.humanitext-lat2:3.4.1-3.4.48

请注明译文为AI草稿以及访问日期。

译文、注释与简介为AI生成的草稿,并根据读者反馈持续修订。