Humanitext Reader

李维 · 自建城以来史 §7.37.1-7.37.17

对德基乌斯的奖赏与苏埃苏拉的胜利

第 393 段,共 1770 段 · 拉丁语

内容简介

德基乌斯和他的部下受到了执政官的丰厚赏赐,并获得了军团及其自身守卫队授予的荣誉冠。同时,在苏埃苏拉,执政官乌拉莱里乌斯率领的罗马军队对分散搜集粮食的萨姆尼乌姆军队发动奇袭,夺取了他们的营地以及大量的军旗和护具。

§7.37.1ita rebus gestis consul advocata contione P. Deci non coeptas solum ante, sed cumulatas nova virtute laudes peragit et praeter militaria alia dona aurea corona eum et centum bubus eximioque uno albo opimo auratis cornibus donat.
在这些事情完成后,执政官召集大会,对普布利乌斯·德基乌斯不仅完成了此前已开始的赞美,更用新的勇气堆叠了更高的颂扬,并且除了其他军事奖赏外,还赠送给他一顶金冠、一百头公牛以及一头角上涂金、特选的白色肥壮公牛。
§7.37.2milites, qui in praesidio simul fuerant, duplici frumento in perpetuum, in praesentia singulis bubus binisque tunicis donati.
当时一起在守卫队中的士兵们,则被赐予永久的双倍粮食,眼前则每人获赠一头公牛和两件突尼卡。
secundum consulis donationem legiones gramineam coronam obsidialem, clamore donum adprobantes, Decio inponunt.
在执政官的赠礼之后,军团将代表解围荣誉的草冠戴在德基乌斯的头上,并用呐喊声表示对这份礼物的赞同。
altera corona, eiusdem honoris index, a praesidio suo inposita est.
另一顶代表同样荣誉的桂冠,则由他自己的守卫队为他戴上。
§7.37.3his decoratus insignibus bovem eximium Marti immolavit, centum boves militibus dono dedit, qui secum in expeditione fuerant.
他用这些荣誉装点自身,向马尔斯献祭了那头特选的公牛,并将那一百头公牛赠送给与他一同参与远征的士兵。
iisdem militibus legiones libras farris et sextarios vini contulerunt; omniaque ea ingenti alacritate per clamorem militarem, indicem omnium adsensus, gerebantur.
对于这些士兵,军团还每人分发了一磅小麦和一塞克斯塔里乌斯的葡萄酒;这一切都在士兵们代表全体赞同的呐喊声和极大的热情中进行。
Tertia pugna ad Suessulam commissa est, §7.37.4qua fugatus a M. Valerio Samnitium exercitus, omni robore iuventutis domo accito, certamine ultimo fortunam experiri statuit.
第三场战斗是在苏埃苏拉交战的,在那里,被马尔库斯·乌拉莱里乌斯击退的萨姆尼乌姆军队,从本国召集了所有青年精锐,决定通过最后一战来尝试命运。
§7.37.5ab Suessula nuntii trepidi Capuam, inde equites citati ad Valerium consulem opem oratum veniunt.
从苏埃苏拉派出的惊恐使者到达卡普阿,从那里,急使骑兵奔向执政官乌拉莱里乌斯处请求援助。
§7.37.6confestim signa mota relictisque inpedimentis et castrorum valido praesidio raptim agitur agmen; nec procul ab hoste locum perexiguum, ut quibus praeter equos ceterorum iumentorum calonumque turba abesset, castris cepit.
军旗随即被移动,行军迅速展开,只留下了行李和营地的强力守卫;在离敌人不远的地方,他占领了一块极小的土地作为营地,因为除了马匹之外,他们没有其他牲畜和军仆的随行。
Samnitium exercitus, §7.37.7velut haud ulla mora pugnae futura esset, aciem instruit; deinde, postquam nemo obvius ibat, infestis signis ad castra hostium succedit.
萨姆尼乌姆人的军队,仿佛战斗不会有任何拖延一般,排好了阵列;随后,在看到无人迎战后,他们持着敌对的军旗逼近了敌人的营地。
§7.37.8ubi ut militem in vallo vidit missique ab omni parte exploratum, quam in exiguum orbem contracta castra essent, §7.37.9paucitatem inde hostium colligentes, rettulerunt, fremere omnis acies conplendas esse fossas scindendumque vallum et in castra inrumpendum; §7.37.10transactumque ea temeritate bellum foret, ni duces continuissent impetum militum.
当看到土墙上的士兵,以及从四面八方派去侦察的人报告说营地被收缩到多么狭小的范围时,他们由此推断出敌人的稀少,整条战线开始喧嚣,认为应当填平壕沟、拆毁土墙并冲进营地;如果将领们没有抑制住士兵们的冲动,战争就会因这种鲁莽而宣告结束。
ceterum, quia multitudo sua commeatibus gravis et prius sedendo ad Suessulam et tum certaminis mora haud procul ab rerum omnium inopia esset, placuit, dum inclusus paveret hostis, frumentatum per agros militem duci: §7.37.11interim quieto Romano, qui expeditus, quantum umeris inter arma geri posset frumenti, secum attulisset, defutura omnia.
然而,由于他们的人数众多导致粮食负担沉重,且因之前在苏埃苏拉的停留以及当时战斗的拖延,他们已接近各种物资的匮乏,因此决定在被包围的敌人惊恐不安之际,派士兵到田野里去采集粮食:与此同时,他们认为,对于安静的罗马人来说,由于他们轻装简行,在武器间只随身携带了能用肩膀扛走的少量小麦,一切都将会匮乏。
consul palatos per agros cum vidisset hostes, §7.37.12stationes infrequentes relictas, paucis milites adhortatus ad castra oppugnanda ducit.
执政官看到散落在田野里的敌人,发现留守的哨兵稀少,用几句话鼓励了士兵,便带领他们去攻打敌营。
§7.37.13quae cum primo clamore atque impetu cepisset, pluribus hostium in tentoriis suis quam in portis valloque caesis, signa captiva in unum locum conferri iussit relictisque duabus legionibus custodiae et praesidii causa gravi edicto monitis, ut, donec ipse revertisset, praeda abstinerent, profectus agmine instructo,
当他在第一声呐喊和冲击中攻占敌营时,被斩杀在天幕中的敌军多于在营门和土墙处的敌军。
§7.37.14cum praemissus eques velut indagine dissipatos Samnites ageret, caedem ingentem fecit.
他下令将缴获的军旗集中在一处,并留下两个军团进行看管和护卫,用严厉的法令警告他们,在自己回来之前不得私自掠夺,随后他便率领整顿好的队伍出发,在先行派出的骑兵如同围猎一般驱赶分散的萨姆尼乌姆人时,他进行了巨大的屠杀。
nam neque, §7.37.15quo signo coirent inter se, neque, utrum castra peterent an longiorem intenderent fugam, territis constare poterat; §7.37.16tantumque fugae ac formidinis fuit, ut ad quadraginta milia scutorum, nequaquam tot caesis, et signa militaria cum iis, quae in castris capta erant, ad centum septuaginta ad consulem deferrentur.
因为,在惊恐之中,他们既无法确定以何种信号互相集合,也无法确定是该奔向营地,还是向更远处逃亡;逃亡与恐惧是如此严重,以致大约有四万面盾牌被丢弃(尽管被杀者远没有这么多),且连同在营地里缴获的军旗在内,共有大约一百七十面军旗被呈递给执政官。
§7.37.17tum in castra hostium reditum ibique omnis praeda militi data.
随后,罗马军返回敌营,在那里所有的战利品都被分发给了士兵。

词汇与语法注释

  1. §7.37.6ut quibus praeter equos ceterorum iumentorum calonumque turba abesset — 这是一个带有虚拟语气 `abesset` 的 `ut quibus` 关系从句,表示原因(“因为他们……”)。它解释了罗马军队为了迅速行军,已经预先留下了除战马以外的家畜和随行军仆。
  2. §7.37.8missique ab omni parte exploratum — `missi` 是用作名词的完成分词(意为“被派遣的人”),而 `exploratum` 是表示目的的动名词(目的目的格)。这个名词短语 `missi` 构成了 `§7.37.9` 中动词 `rettulerunt` 的主语。
  3. §7.37.10transactumque ea temeritate bellum foret, ni duces continuissent impetum militum — 这是一个与过去事实相反的虚拟条件句。主句中的动词 `foret` 是 `esset` 的替代形式(即 `transactum foret` 等同于 `transactum esset`)。它表示“如果将领们没有抑制住……,战争本来就会结束了”。
  4. §7.37.11interim quieto Romano... defutura omnia — 这是一个省略了主句动词(表示思考)的间接引语。`quieto Romano` 是与格(占有与格或关系与格),是不定式短语 `defutura omnia [esse]` 的逻辑主体或对象。它描绘了萨姆尼乌姆人当时认为“对于按兵不动的罗马人来说,一切物资都将耗尽”。
  5. §7.37.15quo signo coirent inter se — 这是一个由疑问形容词 `quo` 引导的间接疑问句,隶属于无人称动词 `poterat` 和形容词 `territis`(与格)构成的短语 `constare [poterat]`(意为“能够确定”)。动词 `coirent` 在此处用作间接疑问句中的思虑虚拟语气(“他们应当以何种信号集合”)。

引用这一段

李维, 自建城以来史 §7.37.1-7.37.17. Humanitext Reader, https://reader.humanitext.ai/zh/text/urn:cts:latinLit:phi0914.phi001.humanitext-lat2:7.37.1-7.37.17

请注明译文为AI草稿以及访问日期。

译文、注释与简介为AI生成的草稿,并根据读者反馈持续修订。