Humanitext Reader

李维 · 自建城以来史 §5.24.1-5.24.11

卡佩纳媾和与迁往维伊提案之争

第 283 段,共 1770 段 · 拉丁语

内容简介

维伊陷落后的次年,军事执政官就职,与卡佩纳达成和平。在罗马,向沃尔斯奇境内分地殖民的方案遭到平民鄙视,平民转而提出迁往维伊的法案,这与强烈反对该案的贵族派之间爆发了激烈冲突。

§5.24.1Veis captis sex tribunos militum consulari potestate insequens annus habuit, duos P. Cornelios, Cossum et Scipionem, M. Valerium Maximum iterum, K. Fabium Ambustum iterum, L. Furium Medullinum quintum, Q. Servilium tertium.
攻占维伊后,接下来的那一年有六位具有执政官权力的军政官:两位普布利乌斯·科尔内利乌斯(科苏斯和西庇阿)、第二次任职的马尔库斯·瓦莱里乌斯·马克西穆斯、第二次任职的凯索·法比乌斯·安布斯图斯、第五次任职的卢基乌斯·富里乌斯·美杜利努斯、第三次任职的昆克图斯·塞尔维利乌斯。
§5.24.2Corneliis Faliscum bellum, Valerio ac Servilio Capenas sorte evenit.
科尔内利乌斯们抽签分到了对法利斯基人的战争,瓦莱里乌斯和塞尔维利乌斯则分到了对卡佩纳人的战争。
ab iis non urbes vi aut operibus temptatae, sed ager est depopulatus praedaeque rerum agrestium actae; nulla felix arbor, nihil frugiferum in agro relictum.
他们并未通过武力或攻城工事袭击城市,而是蹂躏了农田并掠夺了农产品及牲畜;田野里没有留下一棵果树,也没有留下任何农作物。
§5.24.3ea clades Capenatem populum subegit; pax petentibus data; in Faliscis bellum restabat.
这一灾难迫使卡佩纳人屈服;在他们求和后,和平得以达成;而对法利斯基人的战争依然存在。
Romae interim multiplex seditio erat, §5.24.4cuius leniendae causa coloniam in Volscos, quo tria milia civium Romanorum scriberentur, deducendam censuerant, triumvirique ad id creati terna iugera et septunces viritim diviserant.
在此期间,罗马内部发生了多重骚乱,为了平息这些骚乱,他们曾决定向沃尔斯奇境内派遣殖民者,登记三千名罗马公民,为此任务任命的三人委员会已为每人分配了三尤格又十二分之七的土地。
§5.24.5ea largitio sperni coepta, quia spe maioris avertendae solacium obiectum censebant: cur enim relegari plebem in Volscos, cum pulcherrima urbs Vei agerque Veientanus in conspectu sit, uberior ampliorque Romano agro?
这一施舍开始受到鄙视,因为他们认为抛出这个安慰是为了转移他们对更大希望的关注:既然最美丽的维伊城和维伊人的领土就在眼前,且比罗马的土地更加肥沃和宽广,为什么要把平民放逐到沃尔斯奇人那里去呢?
§5.24.6urbem quoque urbi Romae vel situ vel magnificentia publicorum privatorumque tectorum ac locorum praeponebant.
他们甚至认为维伊城在地理位置以及公私建筑和场所的壮丽程度上都优于罗马城。
§5.24.7quin illa quoque actio movebatur, quae post captam utique Romam a Gallis celebratior fuit, transmigrandi Veios.
甚至连那项提议也开始活跃起来——这在后来高卢人攻占罗马后变得更加引人注目——那就是迁往维伊。
§5.24.8ceterum partem plebis, partem senatus destinabant ad habitandos Veios, duasque urbes communis rei publicae incoli a populo Romano posse.
此外,他们计划指定一部分平民和一部分元老院成员去居住在维伊,使罗马人民在一个共同的国家下能够居住在两个城市里。
aduersus quae cum optimates ita tenderent, §5.24.9ut morituros se citius dicerent in conspectu populi Romani, quam quicquam earum rerum rogaretur; §5.24.10quippe nunc in una urbe tantum dissensionum esse;
对此,贵族派极其强烈地反对,以至于他们说,在罗马人民面前他们宁愿先死,也不愿看到这些提案中的任何一项被提交通过;因为现在仅在一个城市里就有如此多的不和;若在两个城市里,将会如何?
quid in duabus urbibus fore? victamne ut quisquam victrici patriae praeferret sineretque maiorem fortunam captis esse Veis, quam incolumibus fuerit?
谁会把一个被征服的城市置于征服它的祖国之上,并允许被占领的维伊拥有比它完好无损时更大的气运?
§5.24.11postremo se relinqui a civibus in patria posse; ut relinquant.
最后,他们可能会被公民们遗弃在祖国;那就让他们遗弃吧。
patriam atque cives, nullam vim umquam subacturam, et T. Sicinium — is enim ex tribunis plebis rogationis eius lator erat — conditorem Veios sequantur relicto deo Romulo, dei filio, parente et auctore urbis Romae:
但至于遗弃自己的祖国和同胞,任何力量也绝不能强迫他们。 让他们抛弃神明罗慕路斯——这位神之子、罗马城的缔造者和始祖——跟随提图斯·西基尼乌斯(因为在平民护民官中,他是该提案的提出者)作为维伊的奠基人前往维伊吧。

词汇与语法注释

  1. §5.24.4terna iugera et septunces — 意为“每人三尤格又十二分之七(尤格)”。`septunx`(复数主格/宾格为 `septunces`)在十二进制的分数系统中表示“十二分之七”,此处指一尤格的十二分之七。
  2. §5.24.5spe maioris avertendae — 表示目的的动形容词结构,意为“为了转移更大的希望”。`maioris` 为属格阴性单数,修饰上下文省略的名词 `spei`(希望)或 `rei`(利益),指代平民对分配维伊土地的巨大期盼。
  3. §5.24.10victamne ut quisquam victrici patriae praeferret — 使用 `ut` 配接未完成过去时虚拟语气的独立疑问从句,用于表达愤慨或强烈质疑(“难道有人会优先选择被征服的城市……吗?”)。`victam` 之后省略了名词 `urbem`。
  4. §5.24.11patriam atque cives, nullam vim umquam subacturam — 间接引语中的“对格+不定式”结构,未来主动不定式 `subacturam [esse]` 中省略了 `esse`。其主语为对格的 `nullam vim`(任何力量),同时省略了代词宾语 `se`(他们自己)以及表示“背弃、遗弃”的不定式(如 `deserere`),意为“任何力量也决不能强迫他们[背弃]祖国和同胞”。

引用这一段

李维, 自建城以来史 §5.24.1-5.24.11. Humanitext Reader, https://reader.humanitext.ai/zh/text/urn:cts:latinLit:phi0914.phi001.humanitext-lat2:5.24.1-5.24.11

请注明译文为AI草稿以及访问日期。

译文、注释与简介为AI生成的草稿,并根据读者反馈持续修订。