Humanitext Reader

李维 · 自建城以来史 §44.5.1-44.5.13

翻越悬崖与大象下山至平原

第 1685 段,共 1770 段 · 拉丁语

内容简介

罗马军队在险峻的山路下行时遭遇了极大的困难,他们利用特制的活动木桥将大象送下陡坡。历经千辛万苦后,罗马军在平原会师,并在靠近大海的丘陵地带安营扎寨。

§44.5.1inenarrabilis labor descendentibus cum ruina iumentorum sarcinarumque.
伴随着牲畜和行李的翻滚滑落,下山的人们经受了难以言表的艰辛。
progressis vixdum quattuor milia passuum nihil optabilius esse quam redire, qua venerant, si possent.
才前行了几乎不到四英里,他们便觉得,如果可能的话,没有什么比沿着来路折返更令人向往的了。
§44.5.2hostilem prope tumultum agmini elephanti praebebant, qui, ubi ad invia venerant, deiectis rectoribus cum horrendo stridore pavorem ingentem, equis maxime, incutiebant, donec traducendi eos ratio inita est.
大象给行军队列带来了近乎敌袭般的混乱;当它们来到无路可行之处时,便甩掉驾驭者,发出可怕的吼叫,引起了极大的恐慌,尤其是对马匹,直到人们想出了让它们渡过的办法。
§44.5.3per proclive sumpto fastigio longi duo validi asseres ex inferiore parte in terra defigebantur, distantes inter se paulo plus, quam quanta beluae latitudo est; §44.5.4in eos transverso incumbente tigno asses tricenos longi pedes, ut pons esset, iniungebantur humusque insuper iniciebatur.
沿着陡坡定好坡度,在下方地面上竖起两根长而坚固的梁木,彼此之间的距离比那巨兽的宽度稍大一些;在这两根梁木上横放一根木料支撑,再连接起各长三十英尺的平板,使之成为一座桥,上面还撒上了泥土。
§44.5.5modico deinde infra intervallo similis alter pons, dein tertius et plures ex ordine, qua rupes abscisae erant, fiebant.
随后在下方不远处的间隔里,建造了第二座相似的桥,接着是第三座,并在崖壁陡峭的地方依次建造了更多。
§44.5.6solido procedebat elephantus in pontem; cuius priusquam in extremum procederet, succisis asseribus conlapsus pons usque ad alterius initium pontis prolabi eum leniter cogebat.
大象从坚实的地面走上桥梁;在它走到桥尽头之前,支撑的梁木被砍断,塌陷的桥梁迫使它平缓地滑行到下一座桥的起点。
§44.5.7alii elephanti pedibus insistentes, alii clunibus subsidentes prolabebantur.
有的大象站立着双脚滑下,有的则蹲坐在臀部上滑行。
ubi planities altera pontis excepisset eos, rursus simili ruina inferioris pontis deferebantur, donec ad aequiorem vallem perventum est.
当下一座桥的平坦部分接住它们时,它们又因下方桥梁的同样坍塌而被送往下处,直到抵达一处较为平缓的谷地。
§44.5.8paulo plus septem milia eo die Romani processerunt; minimum pedibus itineris confectum.
那一天,罗马人前行了七英里多一点;其中用双脚走完的路程极少。
plerumque provolventes se simul cum armis aliisque oneribus cum omni genere vexationis processerunt, adeo ut ne dux quidem et auctor itineris infitiaretur parva manu deleri omnem exercitum potuisse.
他们大多是连同武器和其他行李一起滚落下去,伴随着各种折磨前行,以至于连这次行军的统帅和倡议者也无法否认,整支军队本来只需一小股敌军就能被消灭。
§44.5.9nocte ad modicam planitiem pervenerunt; nec, quam infestus is locus esset saeptus undique, circumspiciendi spatium fuit vix tandem ex insperato stabilem ad insistendum nanctis locum.
夜里他们抵达了一处小小的平地;他们甚至没有时间观察这个四面环山的地方有多么危险,因为他们好不容易才出乎意料地找到一个可以立足的稳固地方。
§44.5.10postero quoque die in tam cava valle opperiri Popilium ac relictas cum eo copias necesse fuit; quos et ipsos, cum ab nulla parte hostis terruisset, locorum asperitas hostiliter vexavit.
第二天,在这般深邃的谷地中,也必须等待波皮利乌斯以及留守在他那里的部队;虽然没有任何一处的敌人恐吓过他们,但地形的险恶也像敌人一样折磨着他们。
§44.5.11tertio die coniunctis copiis eunt per saltum, quem incolae Callipeucen appellant.
第三天,两军会合后,他们穿过当地居民称之为卡利佩乌斯的隘口。
§44.5.12quarto inde die per aeque invia, sed adsuetudine peritius et meliore cum spe, quod nec hostis usquam apparebat et mari adpropinquabant, degressi in campos inter Heracleum et Libethrum posuerunt castra, quorum pars maior tumulos tenebat.
从那里的第四天起,他们穿过同样无路可行的地方,但因为习惯而更加熟练,也抱着更好的希望——因为敌人没有在任何地方出现,而且他们正在接近大海——在降入平原后,他们在赫拉克莱乌姆和里贝特鲁姆之间安营扎寨,营寨的大部分占据着山丘。
§44.5.13ibi pedes tendebat.
步兵在那里驻扎。
vallo campi quoque partem, ubi eques tenderet, amplectebantur.
他们也用营墙围起了平原的一部分,以便骑兵驻扎。

词汇与语法注释

  1. 44.5.1progressis — 完成时分词复数与格,修饰省略的代词 `eis`(对他们而言)。此处作为关系与格,或作为历史不定式 `esse`(或省略的表示显现的动词)的逻辑主语,意为“在他们前行了四英里时,觉得……”。
  2. 44.5.6cuius — 关系代名词的连接用法(nexus relativus)。置于句首以指代前文的 `pontem`,并作为属格修饰名词 `extremum`(意为“那座桥的尽头”)。
  3. 44.5.8minimum pedibus itineris confectum — 中性单数主格形容词 `minimum` 带有部分属格 `itineris`。分词 `confectum` 之后省略了助动词 `est`,意为“在旅途中,靠双脚走完的部分极少”。
  4. 44.5.9nanctis — 与格复数分词(非夺格),修饰省略的 `eis`。在此作为与 `fuit` 连用的关系与格或所有者与格,表示“对于好不容易才找到立足点的他们而言,并没有时间去观察……”,以此说明缺乏时间观察周边的背景和原因。

引用这一段

李维, 自建城以来史 §44.5.1-44.5.13. Humanitext Reader, https://reader.humanitext.ai/zh/text/urn:cts:latinLit:phi0914.phi001.humanitext-lat2:44.5.1-44.5.13

请注明译文为AI草稿以及访问日期。

译文、注释与简介为AI生成的草稿,并根据读者反馈持续修订。