Humanitext Reader

李维 · 自建城以来史 §4.27.1-4.27.12

阿尔吉杜斯山对峙与夜袭敌营

第 225 段,共 1770 段 · 拉丁语

内容简介

罗马军队在阿尔吉杜斯山与敌军对峙并进行小规模交锋。敌军在夜间突袭执政官的营地,但独裁官沉着应对,并派出一支由格加尼乌斯率领的精锐部队奇袭并占领了敌军的大本营。

§4.27.1haec omnia celeritate ingenti acta; relictoque Cn. Iulio consule ad praesidium urbis et L. Iulio magistro equitum ad subita belli ministeria, ne qua res, qua eguissent in castris, moraretur, dictator praeeunte A. Cornelio pontifice maximo ludos magnos tumultus causa vovit
这一切都以极快的速度进行着;执政官格奈乌斯·尤利乌斯被留下来卫戍城市,骑兵长官卢基乌斯·尤利乌斯则负责战争的突发事务,以免他们在营地中所需要的任何物资遭到耽搁。 独裁官在最高祭司奥卢斯·科尔内利乌斯的领誓下,因战乱而许愿举办大竞技会。
§4.27.2profectusque ab urbe diviso cum Quinctio consule exercitu ad hostes pervenit.
他从城市出发,与执政官昆克蒂乌斯分兵两路,抵达了敌军驻地。
§4.27.3sicut bina castra hostium parvo inter se spatio distantia viderunt, ipsi quoque mille ferme passus ab hoste dictator Tusculo, consul Lanuvio propiorem locum castris ceperunt.
他们一看到敌人的两个营地相距不远,自己也随即在距离敌人大约一里(一千步)的地方安营扎寨,独裁官选择的地方靠近图斯库鲁姆,执政官选择的地方则靠近拉努维乌姆。
§4.27.4ita quattuor exercitus totidem munimenta planitiem in medio, non parvis modo excursionibus ad proelia, sed vel ad explicandas utrimque acies satis patentem, habebant.
因此,四个军营和相同数量的工事,将中间的一片平原夹在其中。 这片平原足够开阔,不仅可以进行小规模的交锋,甚至足够双方展开交战的阵列。
§4.27.5nec, ex quo castris castra collata sunt, cessatum a levibus proeliis est facile patiente dictatore conferendo vires spem universae victoriae, temptato paulatim eventu certaminum, suos praecipere.
自从两个阵营对峙以来,小规模的战斗就从未停止过,因为独裁官乐见自己的士兵通过逐渐尝试战斗的结果来衡量彼此的力量,并预先抱有取得最终胜利的希望。
§4.27.6itaque hostes nulla in proelio iusto relicta spe noctu adorti castra consulis rem in casum ancipitis eventus committunt.
因此,敌人在常规战斗中不抱任何希望,便在夜间袭击了执政官的营地,将胜负交给了吉凶未卜的命运。
clamor subito ortus non consulis modo vigiles, exercitum deinde omnem, sed dictatorem quoque ex somno excivit.
突如其来的喧嚣声不仅惊醒了执政官的哨兵,随后是整个军队,甚至连独裁官也从睡梦中被唤醒。
§4.27.7ubi praesenti ope res egebat, consul nec animo defecit nec consilio: pars militum portarum stationes firmant, pars corona vallum cingunt.
当局势需要立即援助时,执政官既没有丧失勇气,也没有失去方寸:一部分士兵加强了各处城门的防守,另一部分则在土垅上围成一圈进行防卫。
§4.27.8in alteris apud dictatorem castris quo minus tumultus est, eo plus animadvertitur, quid opus facto sit.
在独裁官所在的另一个营地里,混乱越少,人们就越能冷静地观察到需要做些什么。
missum extemplo ad castra subsidium, cui Sp. Postumius Albus legatus praeficitur; ipse parte copiarum parvo circuitu locum maxime secretum ab tumultu petit, unde ex necopinato aversum hostem invadat.
一支援军立刻被派往营地,由副将斯普里乌斯·波斯图米乌斯·阿尔布斯指挥;独裁官本人率领部分兵力,绕了一小段弯路,前往一个最不易受喧嚣干扰的隐蔽地方,企图从那里出其不意地袭击敌人的后背。
§4.27.9Q. Sulpicium legatum praeficit castris; M. Fabio legato adsignat equites nec ante lucem movere iubet manum inter nocturnos tumultus moderatu difficilem.
他任命副将昆克图斯·苏尔皮基乌斯负责防守营地;把骑兵交由副将马尔库斯·法比乌斯指挥,并命令他在天亮前不要移动这支在夜间混乱中难以控制的部队。
omnia, quae vel alius imperator prudens et inpiger in tali re praeciperet ageretque, praecipit ordine atque agit; §4.27.10illud eximium consilii animique specimen et neutiquam vulgatae laudis, quod ultro ad oppugnanda castra hostium, unde maiore agmine profectos exploratum fuerat, M. Geganium cum cohortibus delectis misit.
凡是其他任何精明强干的将领在如此情况下所能下达和做出的指示,他都井井有条地下达并付诸实行;而他卓越的智慧与勇气的最杰出体现、且绝非寻常赞誉所能比拟的,乃是他主动派遣了马尔库斯·格加尼乌斯率领精选的步兵大队去攻打敌人的营地,因为通过侦察已经证实,敌人已经以大部队从该营地出发。
§4.27.11qui postquam intentos homines in eventum periculi alieni pro se incautos neglectis vigiliis stationibusque est adortus, prius paene cepit castra, quam oppugnari hostes satis scirent.
他向那些正全神贯注于别人的危险、而对自己掉以轻心、忽视了哨兵和岗哨的人发动了进攻,几乎在敌人完全意识到自己正遭受攻击之前,就夺取了他们的营地。
§4.27.12inde fumo, ut convenerat, datum signum ubi conspectum ab dictatore est, exclamat capta hostium castra nuntiarique passim iubet.
随后当独裁官看到按照约定用烟雾发出的信号时,他大声宣告敌人的营地已被攻占,并命令将此消息向各处宣告。

词汇与语法注释

  1. §4.27.5patiente dictatore ... suos praecipere — patiente dictatore 是带现在分词的夺格绝对结构。动词不定式复合结构 suos ... praecipere(使他自己的士兵预先抱有……)作为 patiente 的宾语。conferendo 是夺格中的动名词,以 vires 为宾语,意为“通过比较/衡量力量”。
  2. §4.27.8quid opus facto sit — 这是 'opus est' 搭配完成分词夺格(facto)的句式,意为“需要做什么”。'sit' 为现在时虚拟式,用于引导间接疑问句。
  3. §4.27.10illud eximium consilii animique specimen et neutiquam vulgatae laudis, quod — 指示代名词 'illud' 与 'quod' 从句(quod ... misit,“他派遣了……”这一事实)构成同格主语,由名词表语 'specimen'(证明、体现)和性质属格 'laudis'(……的赞誉)作谓语修饰。此处省略了系动词 'est'。

引用这一段

李维, 自建城以来史 §4.27.1-4.27.12. Humanitext Reader, https://reader.humanitext.ai/zh/text/urn:cts:latinLit:phi0914.phi001.humanitext-lat2:4.27.1-4.27.12

请注明译文为AI草稿以及访问日期。

译文、注释与简介为AI生成的草稿,并根据读者反馈持续修订。