Humanitext Reader

李维 · 自建城以来史 §38.26.1-38.26.8

马加巴山交战与加拉太人的动摇

第 1413 段,共 1770 段 · 拉丁语

内容简介

执政官在完成对山势的勘察后,将军队分为四部分向前推进,开始与加拉太人及其盟军交战。由于同胞此前的失败,加拉太人已然丧失斗志,并在罗马军队猛烈的投掷武器攻击下陷入混乱。

§38.26.1biduum natura montis per se ipsum exploranda, ne quid ignoti esset, absumpsit consul; tertio die, cum auspicio operam dedisset, deinde immolasset, in quattuor partes divisas copias educit, duas, ut medio monte duceret, §38.26.2duas ab lateribus, ut adversus cornua Gallorum erigeret.
执政官花了两天时间亲自勘察山势,以免有任何未知之处;第三天,在举行占卜并随之献祭之后,他将部队分为四部分带出,其中两部分由他亲自率领沿山腹行进,另外两部分则从两侧出发,以便使之迎击加拉太人的两翼。
§38.26.3hostium quod roboris erat, Tectosagi et Trocmi, mediam tenebant aciem, milia hominum quinquaginta; equitatum, quia equorum nullus erat inter inaequales rupes usus, ad pedes deductum, decem milia hominum, ab dextro locaverunt cornu; §38.26.4Ariarathis Cappadoces et Morzi auxiliares in laevo quattuor ferme milium numerum explebant.
敌人的主力精锐——特克托萨热人和托罗克米人,共五万人,占据着战线的中央;骑兵因在崎岖不平的岩石间无法使用战马而下马徒步作战,共一万人,被他们安置在右翼;阿里亚拉特斯麾下的卡帕多西亚兵和莫尔齐乌斯的辅助军在左翼组成,人数大约有四千。
consul, sicut in Olympo monte, prima in acie locata levi armatura, telorum omnis generis ut aeque magna vis ad manum esset, curavit.
执政官如同在奥林波斯山那样,将轻装步兵部署在最前线,并确保手头备有同样大量、各种类型的投掷武器。
§38.26.5ubi appropinquarunt, omnia eadem utrimque, quae fuerant in priore proelio, erant praeter animos et victoribus ab re secunda auctos et hostibus fractos, §38.26.6quia, etsi non ipsi victi erant, suae gentis hominum cladem pro sua ducebant.
当他们逼近时,双方的一切情况都与前一次战斗相同,唯独士气除外——战胜者因顺利的局势而士气大振,敌人则心灰意冷,因为他们虽然自己未曾战败,却将同族人的惨败视作自己的失败。
itaque a paribus initiis coepta res eundem exitum habuit.
于是,在同等起点上开始的战斗,得到了相同的结局。
§38.26.7velut nubes levium telorum coniecta obruit aciem Gallorum.
投掷出的轻型武器宛如一团乌云,压倒了加拉太人的阵线。
nec aut procurrere quisquam ab ordinibus suis, ne nudarent undique corpus ad ictus, audebant, et stantes, §38.26.8quo densiores erant, hoc plura, velut destinatum petentibus, vulnera accipiebant.
并且无人敢于脱离自己的队列向前冲锋,以免身体从各处暴露在打击之下;他们伫立着,他们越是密集,受到的伤就越多,就像是给那些瞄准固定目标的人当靶子一样。
consul iam per se turbatis si legionum signa ostendisset, versuros extemplo in fugam omnis ratus receptis inter ordines velitibus et alia turba auxiliorum aciem promovit.
执政官认为,如果对那些本已陷入混乱的敌军展示军团的旗帜,所有人都会立刻逃跑。 于是他将轻步兵及其他辅助部队撤回至队列之间,随后推进了战线。

词汇与语法注释

  1. 38.26.1natura montis per se ipsum exploranda — exploranda 是将来被动分词(动形容词),与直接宾语 natura 一致,构成“应予以勘察的山势”这一短语,表示执政官所花费时间(absumpsit)的对象或目的。per se ipsum 强调调查是由执政官(consul)本人亲自进行的。
  2. 38.26.3hostium quod roboris erat — 关系代词中性主格 quod 与中性名词属格 roboris(部分属格)的结合,直译为“敌人中属于精锐力量的部分”。整个短语与主语 Tectosagi et Trocmi 同格,表明他们是敌军的精锐力量。
  3. 38.26.7nec aut procurrere quisquam ab ordinibus suis ... audebant — 动词复数形式 audebant 与单数主语 quisquam(任何人)连用。这是“按意义一致(synesis)”的语法现象,因为单数代词在语义上指的是加拉太士兵这一群体。
  4. 38.26.8velut destinatum petentibus — destinatum 是中性名词(或过去分词),意为“固定的目标(靶子)”。petentibus 是 petere(瞄准、攻击)的现在分词复数与格,指代那些正在瞄准的人(即罗马投掷兵)。整个短语构成一种比喻,意为“仿佛[将伤口]送给那些瞄准固定目标的人”。
  5. 38.26.8versuros extemplo in fugam omnis ratus — 由 ratus(认为,reor 的过去分词)引导的带对格的不定式结构(间接引语),对主动词 promovit 起状语作用。omnis 是对格主语,versuros (esse) 是将来主动不定式(省略了 esse)。这构成了条件从句 si... ostendisset(如果展示……)的归结从句。

引用这一段

李维, 自建城以来史 §38.26.1-38.26.8. Humanitext Reader, https://reader.humanitext.ai/zh/text/urn:cts:latinLit:phi0914.phi001.humanitext-lat2:38.26.1-38.26.8

请注明译文为AI草稿以及访问日期。

译文、注释与简介为AI生成的草稿,并根据读者反馈持续修订。