§37.36.1legatus postquam nihil aequi in consilio impetrare se censebat, privatim — sic enim imperatum erat — P. Scipionis temptare animum est conatus.
使者见在会议上无法获得任何公平的条件,便私下里——因为他曾被如此授意——试图刺探普布利乌斯·西庇阿的心意。
§37.36.2omnium primum filium ei sine pretio redditurum regem dixit; deinde ignarus et animi Scipionis et moris Romani, auri pondus ingens est pollicitus, et nomine tantum regio excepto societatem omnis regni, si per eum pacem impetrasset.
他首先表示,国王将无偿归还他的儿子;接着,由于既不了解西庇阿的为人,也不了解罗马人的风俗,他许诺了巨额的黄金,并表示如果通过西庇阿达成和平,除了保留王号之外,可以分享整个王国的统治权。
§37.36.3ad ea Scipio: “quod Romanos omnis, quod me, ad quem missus es, ignoras, §37.36.4minus miror, cum te fortunam eius, a quo venis, ignorare cernam.
对此,西庇阿说:“你既不了解所有的罗马人,也不了解我这个你被派往的对象,我并不感到十分惊讶,因为我看到你连派遣你来的那个人的处境都不了解。
Lysimachia tenenda erat, ne Chersonesum intraremus, aut ad Hellespontum obsistendum, §37.36.5ne in Asiam traiceremus, si pacem tamquam ab sollicitis de belli eventu petituri eratis;
如果你们打算向那些对战争结局感到忧虑的人请求和平,那你们本应当守住利西马基亚,免得我们进入赫尔松涅苏斯,或者应当在赫勒斯滂进行抵抗,免得我们渡海进入亚洲。
concesso vero in Asiam transitu et non solum frenis, sed etiam iugo accepto quae disceptatio ex aequo, cum imperium patiendum sit, relicta est?
然而,既然已经允许我们进入亚洲,不仅接受了缰绳,甚至连轭具也接受了,那么在必须屈从于支配的情况下,还留有什么平等的谈判余地呢?
§37.36.6ego ex munificentia regia maximum donum filium habebo; aliis, deos precor, ne umquam fortuna egeat mea; animus certe non egebit.
我将接受我儿子作为国王慷慨馈赠的最大礼物;至于其他东西,我向众神祈祷,愿我的命运永远不需要它们;我的内心当然绝不会需要。
§37.36.7pro tanto in me munere gratum me in se esse sentiet, si privatam gratiam pro privato beneficio desiderabit; publice nec habebo quicquam ab illo nec dabo.
针对对我如此重大的恩惠,如果他希望用私人的感激来报答私人的恩德,他会发现我是感激他的;但在公事上,我既不会从他那里接受任何东西,也不会给予任何东西。
§37.36.8quod in praesentia dare possim, fidele consilium est.
我目前所能给予的,是忠诚的劝告。
abi, nuntia meis verbis, bello absistat, pacis condicionem nullam recuset.
去吧,以我的话转告他:放弃战争,不要拒绝任何和平条件。
” §37.36.9nihil ea moverunt regem, tutam fore belli aleam ratum, quando perinde ac victo iam sibi leges dicerentur.
” 这些话完全没有动摇国王,因为他认为,既然人家向他提出条件就像对他这个已经战败的人一样,那么进行战争的冒险反而更安全。
omissa igitur in praesentia mentione pacis totam curam in belli apparatum intendit.
因此,目前对和平的提及被搁置一旁,他将全部精力投入到战争的准备中。