Humanitext Reader

李维 · 自建城以来史 §36.15.1-36.15.12

安条克三世据守泰尔莫皮莱与当地地形

第 1295 段,共 1770 段 · 拉丁语

内容简介

安条克三世因在希腊收获甚微且盟友不守信用而感到悔恨,退守天然险阻泰尔莫皮莱隘口以防范罗马军队。文中详细介绍了该隘口的地形特点及地理区划。

§36.15.1cum haec agebantur, Chalcide erat Antiochus, iam tum cernens nihil se ex Graecia praeter amoena Chalcide hiberna et infames nuptias petisse.
在发生这些事时,安条克正停留在哈尔基斯,他此时已经看清,自己除了在哈尔基斯度过一个舒适的冬季和一场声名狼藉的婚礼之外,在希腊一无所求。
§36.15.2tunc Aetolorum vana promissa incusare et Thoantem, Hannibalem vero non ut prudentem tantum virum sed prope vatem omnium, quae tum evenirent, admirari.
于是,他开始指责埃托利亚人的虚妄承诺以及托阿斯,同时却对汉尼拔赞叹不已,不仅视其为明智之人,甚至视其为当时正在发生的一切事情的预言者。
ne tamen temere coepta segnitia insuper everteret, §36.15.3nuntios in Aetoliam misit, ut omni contracta iuventute convenirent Lamiam; et ipse eo decem milia fere peditum ex iis, qui postea venerant ex Asia, expleta et equites quingentos duxit.
然而,为了不至于因懈怠而进一步毁掉轻率开始的事业,他派使者前往埃托利亚,要求他们召集所有青年在拉米亚会合;他自己也率领了约一万名步兵(由后来从亚洲抵达的人补足)和五百名骑兵前往该地。
§36.15.4quo cum aliquanto pauciores quam umquam antea convenissent, et principes tantummodo cum paucis clientibus essent, atque ii dicerent omnia sedulo ab se facta, ut quam plurimos ex civitatibus suis evocarent; §36.15.5nec auctoritate nec gratia nec imperio adversus detractantes militiam valuisse, destitutus undique et ab suis, qui morabantur in Asia, et ab sociis, qui ea, in quorum spem vocaverant, non praestabant, intra saltum Thermopylarum sese recepit.
当聚集在那里的人数比以往任何时候都要少得多,且只有首领们带着少数扈从,并且他们声称自己已经尽心竭力,以便从各自的城邦中召唤尽可能多的人,但面对拒绝服兵役的人,无论凭借权威、恩惠还是命令都无济于事;安条克在各方面都陷入了孤立,既被留在亚洲的部下所抛弃,又被盟友所背弃(盟友未能履行那些他们曾以此吸引他前来的期望),于是他退入泰尔莫皮莱隘口之内。
§36.15.6id iugum, sicut Appennini dorso Italia dividitur, ita mediam Graeciam dirimit.
这条山脊正如亚平宁山脉的脊梁将意大利一分为二,同样也将希腊中部截断。
§36.15.7ante saltum Thermopylarum in septentrionem versa Epirus et Perrhaebia et Magnesia et Thessalia est et Phthiotae Achaei et sinus Maliacus; §36.15.8intra fauces ad meridiem vergunt Aetoliae pars maior et Acarnania et cum Locride Phocis et Boeotia adiunctaque insula Euboea et excurrente in altum velut promunturio Attica terra et sita ab tergo Peloponnesus.
在泰尔莫皮莱隘口之前,向北延伸的是伊庇鲁斯、佩赖比亚、马格尼西亚、色萨利、阿哈伊亚弗提奥提斯和马里亚湾;隘口之内,向南倾斜的是埃托利亚的大部分、阿卡纳尼亚、带有洛克里斯的福基斯、波奥蒂亚、毗邻的优卑亚岛、像岬角般向深海延伸的阿提卡土地,以及位于后方的伯罗奔尼撒。
§36.15.9hoc iugum ab Leucate et mari ad occidentem verso per Aetoliam ad alterum mare orienti obiectum tendens ea aspreta rupesque interiectas habet, ut non modo exercitus sed ne expediti quidem facile ullas ad transitum calles inveniant.
这条山脊从雷乌卡斯和朝西的海域出发,穿过埃托利亚,一直延伸到朝东的另一片海域,其间布满险峻的岩石和绝壁,以至于不仅是军队,甚至连轻装士兵也难以找到任何可以通过的小径。
§36.15.10extremos ad orientem montis Oetam vocant, quorum quod altissimum est Callidromon appellatur, in cuius valle ad Maliacum sinum vergente iter est non latius quam sexaginta passus.
最东端的山脉被称为俄塔山,其中最高的一座被称为卡利德罗蒙山,在它向马里亚湾倾斜的山谷中,道路的宽度不超过六十步。
§36.15.11haec una militaris via est, qua traduci exercitus, si non prohibeantur, possint.
这是唯一的一条军事道路,如果不被阻挡的话,军队可以通过这条道路。
§36.15.12ideo Pylae et ab aliis, quia calidae aquae in ipsis faucibus sunt, Thermopylae locus appellatur, nobilis Lacedaemoniorum adversus Persas morte magis memorabili quam pugna.
因此,该地被一些人称为皮莱,而另一些人由于隘口中本身就有温泉,将其称为泰尔莫皮莱,这里因拉栖代梦人对抗波斯人的牺牲而闻名,其牺牲比战斗本身更令人难忘。

词汇与语法注释

  1. 36.15.1nihil se ex Graecia praeter amoena Chalcide hiberna et infames nuptias petisse — 间接引语中的对格与不定式结构。`petisse` 是完成时不定式 `petiisse` 的缩写形式,字面意为“寻求”,在此语境下含有表示结果的“获得”或“得到”之意。
  2. 36.15.2incusare — 历史不定式,其叙事功能等同于直陈式未完成过去时。后文的 `admirari` 亦同此理。
  3. 36.15.4omnia sedulo ab se facta — 对格与不定式结构,充当动词 `dicerent` 的宾语从句,其中 `facta [esse]` 省略了 `esse`。
  4. 36.15.5ea, in quorum spem vocaverant — 关系代词 `quorum` 指向先行词 `ea`。其结构为 `spem in quorum [spem] vocaverant`(即“他们曾召集[安条克]来指望的那些事”)。先行词 `ea` 是 `non praestabant` 的直接宾语。
  5. 36.15.9ea aspreta rupesque interiectas habet, ut... — 指示形容词 `ea` 具有先导作用,预示了随后由 `ut` 引导的结果从句(“如此……以至于……”)。
  6. 36.15.12nobilis Lacedaemoniorum adversus Persas morte magis memorabili quam pugna — 主格形容词 `nobilis` 修饰前文的 `locus`。`morte` 和 `pugna` 是伴随比较级 `magis` 的手段或原因夺格,意为“与其说是由于战斗,不如说是由于牺牲而闻名”。

引用这一段

李维, 自建城以来史 §36.15.1-36.15.12. Humanitext Reader, https://reader.humanitext.ai/zh/text/urn:cts:latinLit:phi0914.phi001.humanitext-lat2:36.15.1-36.15.12

请注明译文为AI草稿以及访问日期。

译文、注释与简介为AI生成的草稿,并根据读者反馈持续修订。