Humanitext Reader

李维 · 自建城以来史 §30.8.1-30.8.9

大平原之战与凯尔特伊比利亚兵的覆灭

第 989 段,共 1770 段 · 拉丁语

内容简介

西庇阿暂时中止对乌提卡的围攻,进军大平原迎击西法克斯和哈斯德鲁巴的联军。战斗爆发后,罗马军和马西尼萨迅速击溃敌军两翼,但部署在中军的凯尔特伊比利亚雇佣军顽抗到底、全军覆没,这也为敌方将领换取了逃跑的时间。

§30.8.1Scipionem, velut iam debellato, quod ad Syphacem Carthaginiensesque attineret, Uticae oppugnandae intentum, iamque machinas admoventem muris avertit fama redintegrati belli;
至于西法克斯和迦太基人,战争仿佛已经结束,西庇阿正专注于围攻乌提卡,且已将攻城器械推向城墙,但战争重开的传言使他转移了注意力。
§30.8.2modicisque praesidiis ad speciem modo obsidionis terra marique relictis ipse cum robore exercitus ire ad hostes pergit.
陆路和海路上仅留下了适度的守备队以虚张围城之势,他本人则率领军队的精锐开始向敌人进发。
§30.8.3primo in tumulo quattuor milia ferme distante ab castris regiis consedit; postero die cum equitatu in Magnos — ita vocant — campos subiectos ei tumulo degressus succedendo ad stationes hostium lacessendoque levibus proeliis diem absumpsit.
起初,他在距离国王营地大约四英里的一座山丘上扎营;次日,他率领骑兵下到该山丘下方的“大平原”(他们如此称呼),通过逼近敌军哨所并进行轻微的交战挑衅,消磨了一整天。
§30.8.4et per insequens biduum tumultuosis hinc atque illinc excursionibus in vicem nihil dictu satis dignum fecerunt; §30.8.5quarto die in aciem utrimque descensum est.
在接下来的两天里,双方在此起彼伏的骚乱性突击中互有往来,但并未做出任何足够值得一提的事情;第四天,两军都列阵出战。
Romanus principes post hastatorum prima signa, in subsidiis triarios constituit; equitatum Italicum ab dextro cornu, ab laevo Numidas Masinissamque opposuit.
罗马人将主力兵部署在第一排枪兵的军旗之后,将三线兵置于预备队中;并在右翼布置了意大利骑兵,在左翼布置了努米底亚人和马西尼萨以作对抗。
§30.8.6Syphax Hasdrubalque Numidis adversus Italicum equitatum, Carthaginiensibus contra Masinissam locatis Celtiberos in mediam aciem adversus signa legionum accepere.
西法克斯和哈斯德鲁巴在将努米底亚人部署在对抗意大利骑兵的位置、迦太基人部署在对抗马西尼萨的位置之后,接纳了凯尔特伊比利亚人进入中军,以对抗罗马军团的军旗。
§30.8.7ita instructi concurrunt.
如此布阵之后,他们交锋了。
primo impetu simul utraque cornua, et Numidae et Carthaginienses, pulsi; nam neque Numidae, maxima pars agrestes, Romanum equitatum neque Carthaginienses, et ipse novus miles, Masinissam recenti super cetera victoria terribilem sustinuere.
在第一次冲锋中,两翼(即努米底亚人和迦太基人)同时被击退;因为大部分是乡民的努米底亚人未能顶住罗马骑兵,而本身也是新兵的迦太基人也未能阻挡马西尼萨,后者因近期的胜利而在其他因素之上显得尤为可怕。
nudata utrimque cornibus Celtiberum acies stabat, §30.8.8quod nec in fuga salus ulla ostendebatur locis ignotis, neque spes veniae ab Scipione erat, quem bene meritum de se et gente sua mercennariis armis oppugnatum in Africam venissent.
失去了两翼掩护、暴露在外的凯尔特伊比利亚人阵列独自伫立着,因为在陌生的土地上,逃跑并不展现任何生还的可能,而且他们也无法指望得到西庇阿的宽恕,毕竟西庇阿曾对他们及其族人有恩,而他们却作为雇佣军拿起武器来到非洲攻击他。
§30.8.9igitur circumfusis undique hostibus alii super alios cadentes obstinate moriebantur; omnibusque in eos versis aliquantum ad fugam temporis Syphax et Hasdrubal praeceperunt.
因此,在被敌人四面围攻的情况下,他们顽强地战死,一个接一个地倒下;当所有人的注意力都转向他们时,西法克斯和哈斯德鲁巴争取到了相当一部分用于逃跑的时间。
fatigatos caede diutius quam pugna victores nox oppressit.
黑夜降临,笼罩了获胜者,他们因屠杀而疲惫的时间甚至比因战斗而疲惫的时间还要长。

词汇与语法注释

  1. 30.8.1debellato — 非人称的夺格绝对结构,基于被动形式“debellatum est”(战争已结束)。在缺少主语名词的情况下,“velut iam debellato”表示“仿佛战争已经结束”。
  2. 30.8.8oppugnatum — 表示目的的动名词(目的苏平体)宾格形式。它修饰表示移动的动词 `venissent`,并以关系代词 `quem`(Scipionem)作为其直接宾语,意为“为了攻击他”。
  3. 30.8.9fatigatos — 修饰 `victores`(动词 `oppressit` 的直接宾语)的过去分词。比较级副词 `diutius` 对比了表示原因的夺格 `caede` 和 `pugna`,表明他们“因屠杀而疲惫的时间比因战斗而疲惫的时间更长”。

引用这一段

李维, 自建城以来史 §30.8.1-30.8.9. Humanitext Reader, https://reader.humanitext.ai/zh/text/urn:cts:latinLit:phi0914.phi001.humanitext-lat2:30.8.1-30.8.9

请注明译文为AI草稿以及访问日期。

译文、注释与简介为AI生成的草稿,并根据读者反馈持续修订。