Humanitext Reader

李维 · 自建城以来史 §3.12.1-3.12.9

贵族为凯索的辩护与平民的抵触

第 138 段,共 1770 段 · 拉丁语

内容简介

随着凯索审判日的临近,他违心地逐一向公民请求支持,显赫的贵族及他的父亲辛辛纳图斯也纷纷列举他的才能与军功为其辩护,但平民们因过去的暴力伤害仍坚持判他有罪。

§3.12.1iam aderat iudicio dies apparebatque vulgo homines in damnatione Caesonis libertatem agi credere.
现在,审判的日子已经临近,大众显而易见地认为,在对凯索的判决中,他们自己的自由正面临抉择。
tum demum coactus cum multa indignitate prensabat singulos.
直到那时,迫于无奈且带着极大的屈辱,凯索才开始逐一向个人请求支持。
sequebantur necessarii, principes civitatis.
他的亲属、城邦的首领们跟随其后。
T. Quinctius Capitolinus, §3.12.2qui ter consul fuerat, cum multa referret sua familiaeque decora, §3.12.3adfirmabat neque in Quinctia gente neque in civitate Romana tantam indolem tam maturae virtutis umquam extitisse; suum primum militem fuisse, se saepe vidente pugnasse in hostem; §3.12.4Sp. Furius: missum ab Quinctio Capitolino sibi eum in dubiis suis rebus venisse subsidio; neminem unum esse, cuius magis opera putet rem restitutam.
曾三度担任执政官的提图斯·昆克蒂乌斯·卡皮托里努斯,在历数自己和家族的许多功勋的同时,声称无论在昆克蒂乌斯氏族中,还是在罗马城邦中,都从未出现过如此具有成熟美德的杰出天赋;凯索曾是他麾下首屈一指的战士,在他屡次亲眼见证下与敌人作战;斯普里乌斯·富里乌斯则宣称,由昆克蒂乌斯·卡皮托里努斯派遣给他的凯索,在他处于危难之际前来援助,而且他认为,没有哪一个人比凯索更有助于重振局势。
§3.12.5L. Lucretius, consul anni prioris, recenti gloria nitens, suas laudes participare cum Caesone, memorare pugnas, referre egregia facinora nunc in expeditionibus, nunc in acie, suadere et monere, iuvenem egregium, instructum naturae fortunaeque omnibus bonis, §3.12.6maximum momentum rerum eius civitatis, in quamcumque venisset, suum quam alienum mallent civem esse.
前一年的执政官、闪耀着近期荣光的卢基乌斯·卢克雷蒂乌斯,将自己的荣耀与凯索分享,回忆他的战斗,叙述他无论在远征中还是在战线上的杰出功绩,并劝说和告诫众人,这位在天性和命运的一切恩赐上都完美无瑕的杰出青年,无论他去往哪一个城邦,都会成为该国事务中举足轻重的决定性力量,因此他们应该更希望他作为本国公民,而非他国公民。
§3.12.7quod offendat in eo, fervorem et audaciam, aetatem cottidie magis auferre; quod desideretur, consilium, id in dies crescere.
至于他身上那些令人反感的地方,即他的狂热和不羁,年龄每天都在消除它们;而人们所渴望的深谋远虑,则与日俱增。
senescentibus vitiis, maturescente virtute sinerent tantum virum senem in civitate fieri.
随着缺点的消退和美德的成熟,他们应该允许如此伟大的一个人在城邦中安享晚年。
§3.12.8pater inter hos L. Quinctius, cui Cincinnato cognomen erat, non iterando laudes, ne cumularet invidiam, sed veniam errori atque adulescentiae petendo, sibi, qui non dicto, non facto quemquam offendisset, ut condonarent filium orabat.
在这些人中,他的父亲卢基乌斯·昆克蒂乌斯(绰号为辛辛纳图斯),并没有重复儿子的赞歌,以免增加人们的怨恨,而是通过为他的过错和年轻请求宽恕,哀求人们看在自己无论在言语还是行动上都从未得罪过任何人的份上,宽免他的儿子。
§3.12.9sed alii aversabantur preces aut verecundia aut metu; alii se suosque mulcatos querentes atroci responso iudicium suum praeferebant.
然而,一些人出于敬畏或恐惧而拒绝了这些恳求;另一些人则抱怨自己和家人挨了打,用严厉的回答表明了他们决意判其有罪的立场。

词汇与语法注释

  1. 3.12.1libertatem agi — 间接引语中的宾格加不定式结构。被动不定式 `agi`(源自 `agere`)在此以不及物或被动的方式使用,意为“自由正面临抉择、成为争论焦点或危在旦夕”。
  2. 3.12.3se saepe vidente — 带有现在分词 `vidente` 的夺格绝对结构。分词的逻辑主语是反身代词 `se`(指代说话者卡皮托里努斯本身),意为“在他自己屡次亲眼见证下”。
  3. 3.12.4venisse subsidio — 表示目的或效果的与格 `subsidio` 与表示间接宾语的与格 `sibi`(指代富里乌斯自己)结合,构成双与格(double dative)结构,意为“作为他的援助而来”。
  4. 3.12.5participare cum Caesone — 这些是历史不定式(historical infinitives),在主句中起未完成过去时直陈语气(如 `participabat`, `memorabat` 等)的作用。主语是 `L. Lucretius`,用于为叙述注入生动感和紧迫感。
  5. 3.12.8sibi ... ut condonarent filium — 动词 `condonare` 采用“为了某人(与格 `sibi`)而宽免某人(宾格 `filium`)”的结构。辛辛纳图斯是在哀求人们看在他自己的份上宽免他的儿子。

引用这一段

李维, 自建城以来史 §3.12.1-3.12.9. Humanitext Reader, https://reader.humanitext.ai/zh/text/urn:cts:latinLit:phi0914.phi001.humanitext-lat2:3.12.1-3.12.9

请注明译文为AI草稿以及访问日期。

译文、注释与简介为AI生成的草稿,并根据读者反馈持续修订。