§29.32.1Bucar ex praefectis regiis, vir acer et inpiger, ad id delectus.
国王的将领中有一位名叫布卡尔的人,他敏锐而精力充沛,被选中执行这一任务。
ei data quattuor milia peditum, duo equitum; praemiorumque ingentium spe oneratus, si caput Masinissae rettulisset aut vivum — id vero inaestimabile gaudium fore cepisset.
他被分配了四千步兵和两千骑兵;并且被寄予了巨大的赏赐期望,如果他能带回马西尼萨的人头,或者活捉他——这确实将是无法估量的喜悦。
§29.32.2palatos incurioseque agentes inproviso adortus, pecorum hominumque ingenti multitudine a praesidio armatorum exclusa, Masinissam ipsum cum paucis in verticem montis compellit.
他出其不意地袭击了那些分散且疏于防备的人,在使庞大的牲畜和人群与武装卫队的保护隔绝之后,将马西尼萨本人和少数人驱赶到了山顶。
§29.32.3inde prope ut iam debellato, nec praeda modo pecorum hominumque captorum missa ad regem, sed copiis etiam, ut aliquanto maioribus quam pro reliquiis belli, remissis, §29.32.4cum quingentis haud amplius peditibus ducentisque equitibus degressum iugis Masinissam persecutus in valle arta faucibus utrimque obsessis inclusit, ubi ingens caedes Maesuliorum facta.
从那里开始,仿佛战争已经基本结束,他不仅将捕获的牲畜和人口战利品送回给国王,而且还送回了相对于战争残余而言有些过于庞大的军队,他率领不超过五百名步兵和两百名骑兵,追击从山脊下来的马西尼萨,并将其困在一个两侧通道都被封锁的狭窄山谷中,在那里马萨埃苏利亚人遭到了惨烈的大屠杀。
§29.32.5Masinissa cum quinquaginta haud amplius equitibus per anfractus montis ignotos sequentibus se eripuit; §29.32.6tenuit tamen vestigia Bucar adeptusque eum patentibus prope Clupeam urbem campis ita circumvenit, ut praeter quattuor equites omnes ad unum interfecerit.
马西尼萨带着不超过五十名骑兵,通过追击者所不知道的山间曲折小道逃脱了;尽管如此,布卡尔依然紧追其后,并在克鲁佩亚城附近的开阔平原上追上了他,将他团团围住,以至于除了四名骑兵外,其余人被全部斩尽杀绝。
cum iis ipsum quoque Masinissam saucium prope e manibus inter tumultum amisit.
在混乱中,他几乎眼睁睁地放跑了负伤的马西尼萨本人以及那四名骑兵。
§29.32.7in conspectu erant fugientes; ala equitum dispersa lato campo, quibusdam, ut occurrerent, per obliqua tendentibus, quinque hostes sequebatur.
逃跑的人就在视线之内;一队骑兵分散在开阔的平原上,追击着这五个敌人,其中有些人为了拦截他们,正沿着斜向道路前进。
§29.32.8amnis ingens fugientes accepit — neque enim cunctanter, ut quos maior metus urgeret, immiserant equos — raptique gurgite in obliquum praelati.
一条大河接纳了逃亡者——因为他们毫不犹豫地驱马跃入,就像是被更大的恐惧所迫的人一样——他们被急流卷走,斜着冲向前方。
§29.32.9duobus in conspectu hostium in praerapidum gurgitem haustis ipse, perisse creditus, ac duo reliqui equites cum eo inter virgulta ulterioris ripae emerserunt.
在敌人的注视下,两人被极其湍急的急流吞没,而他本人(曾被认为已经丧生)以及与他在一起的另外两名残存骑兵,从对岸的灌木丛中现身。
is finis Bucari sequendi fuit nec ingredi flumen auso nec habere credenti se iam, quem sequeretur.
这就是布卡尔追击的终结,他既不敢涉水入河,也不相信自己现在还有要追击的对象。
§29.32.10inde vanus auctor absumpti Masinissae ad regem rediit, missique, qui Carthaginem gaudium ingens nuntiarent; totaque Africa fama mortis Masinissae repens allata varie animos adfecit.
随后,他作为马西尼萨已死这一虚假消息的带信人回到了国王那里,使者也被派往迦太基通报这一巨大的喜讯;而马西尼萨之死的谣言迅速传遍整个非洲,给人们的心灵带来了各种不同的影响。
§29.32.11Masinissa in spelunca occulta cum herbis curaret vulnus, duorum equitum latrocinio per dies aliquot vixit.
当马西尼萨在一处隐秘的山洞里用草药疗伤时,靠着那两名骑兵的劫掠度过了几天。
§29.32.12ubi primum ducta cicatrix, patique posse visus iactationem, audacia ingenti pergit ire ad regnum repetendum; atque in ipso itinere haud plus quadraginta equitibus conlectis cum in Maesulios palam iam, quis esset, §29.32.13ferens venisset, tantum motum cum favore pristino tum gaudio insperato, quod, quem perisse crediderant,
伤口一结痂,并且看起来能够承受颠簸,他就以极大的胆量出发去夺回王国;并在旅途中仅召集了不超过四十名骑兵,当他公开宣称自己的身份来到马萨埃苏利亚人中间时,引起了巨大的震动,这既源于昔日的情分,也源于意想不到的喜悦,因为他们亲眼看到那个他们曾认为已经死去的人安然无恙。
§29.32.14incolumem cernebant, fecit, ut intra paucos dies sex milia peditum armatorum, quattuor equitum ad eum convenirent, iamque non in possessione modo paterni regni esset, sed etiam socios Carthaginiensium populos Masaesuliorumque fines — id Syphacis regnum erat — vastaret.
这使得在几天之内就有六千名武装步兵和四千名骑兵聚集到他身边,现在他不仅占领了父亲的王国,而且还蹂躏了迦太基人的盟友部落以及马萨埃苏利亚人的边境——那是西法克斯的王国。
inde inritato ad bellum Syphace, inter Cirtam Hipponemque in iugis opportunorum ad omnia montium consedit.
此举激怒了西法克斯,使其投身战争,马西尼萨则驻扎在吉尔塔与希波之间、在各方面都占有地利的群山脊梁之上。