Humanitext Reader

李维 · 自建城以来史 §29.31.1-29.31.12

西法克斯的进攻与马西尼萨的山区抵抗

第 974 段,共 1770 段 · 拉丁语

内容简介

在哈斯德鲁巴的怂恿下,西法克斯对马西尼萨宣战,战败的马西尼萨逃入山中展开游击战,严重威胁到迦太基的领地。

§29.31.1Hasdrubal tum forte, cum haec gerebantur, apud Syphacem erat;
此时,当这些事情正在发生时,哈斯德鲁巴恰好在西法克斯处。
qui Numidae, haud sane multum ad se pertinere credenti, §29.31.2utrum penes Lacumazen an Masinissam regnum Maesuliorum esset, falli eum magnopere ait, si Masinissam eisdem contentum fore, quibus patrem Galam aut patruum eius Oezalcen, credat: multo maiorem indolem in eo animi ingeniique esse, quam in ullo gentis eius umquam fuisset;
这位努米底亚人本以为,马萨埃苏利亚人的王国掌握在拉库马泽斯还是马西尼萨手中与自己关系不大,哈斯德鲁巴对这个如此认为的努米底亚人说,如果他相信马西尼萨会满足于其父加拉或其叔父奥埃扎尔克斯曾经满足的相同条件,那他就大错特错了。
§29.31.3saepe eum in Hispania rarae inter homines virtutis specimen dedisse sociis pariter hostibusque. et Syphacem et Carthaginienses, nisi orientem illum ignem oppressissent, ingenti mox incendio, cum iam nullam opem ferre possent, arsuros; §29.31.4adhuc teneras et fragiles vires eius esse, vixdum coalescens foventis regnum.
他说,马西尼萨身上所具备的卓越精神与才干,远非该部族以往任何成员可比;他在西班牙时,曾多次向盟友和敌人展现出人类罕见的勇猛典范;而且,如果西法克斯和迦太基人不扑灭这团初生之火,不久之后,在他们再也无法提供任何帮助时,他们就会被一场滔天大火吞噬;目前马西尼萨的力量还很微弱和脆弱,他正在呵护一个刚刚开始凝聚的国家。
instando stimulandoque pervincit, ut exercitum ad fines Maesuliorum admoveat atque in agro,
哈斯德鲁巴通过不断督促和激励,终于说服他将军队推进到马萨埃苏利亚人的边境,并在那片曾与加拉不仅通过言语辩论、而且通过武力频繁争夺的土地上安营扎寨,仿佛这毫无疑问是属于他自己的权利一样。
§29.31.5de quo saepe cum Gala non verbis modo disceptatum, sed etiam armis certatum fuerat, tamquam haud dubie iuris sui, castra locet: si quis arceat, quod maxime opus sit, acie dimicaturum; §29.31.6sin per metum agro cedatur, in medium regnum eundum; aut sine certamine concessuros in dicionem eius Maesulios aut nequaquam pares futuros armis.
他说:如果有人阻拦,这正是最期望的事,他将进行决战;但如果对方因恐惧而让出这片土地,就应该长驱直入王国的腹地;马萨埃苏利亚人要么会不战而降,顺从他的统治,要么绝不会在武力上与他抗衡。
§29.31.7his vocibus incitatus Syphax Masinissae bellum infert, et primo certamine Maesulios fundit fugatque.
受到这些话的鼓舞,西法克斯向马西尼萨宣战,并在第一次交锋中便将马萨埃苏利亚人击溃并使其败逃。
§29.31.8Masinissa cum paucis equitibus ex acie in montem — Bellum incolae vocant perfugit.
马西尼萨带着少数骑兵从战场逃到了一座山上——当地人称之为“贝尔姆”。
familiae aliquot cum mapalibus pecoribusque suis — ea pecunia illis est — persecuti sunt regem; §29.31.9cetera Maesuliorum multitudo in dicionem Syphacis concessit.
一些家族带着他们的帐篷和牲畜——这就是他们的财富——跟随了国王;其余的马萨埃苏利亚人群众都归顺了西法克斯的统治。
quem ceperant exules montem herbidus aquosusque est; et quia pecori bonus alendo erat, hominum quoque carne ac lacte vescentium abunde sufficiebat alimentis.
流亡者所占据的那座山草木茂盛、水源充足;而且因为适宜放牧牲畜,也为那些以肉和奶为食的人提供了充足的食物。
§29.31.10inde nocturnis primo ac furtivis incursionibus, deinde aperto latrocinio infesta omnia circa esse; maxime uri Carthaginiensis ager, quia et plus praedae, quam inter Numidas, et latrocinium tutius erat.
从那里开始,起初通过夜间和隐秘的袭击,随后通过公开的劫掠,周围的一切都遭到了侵扰;迦太基的领地被焚烧得最为严重,因为那里不仅比努米底亚人中间有更多的战利品,而且劫掠也更安全。
§29.31.11iamque adeo licenter eludebant, ut ad mare devectam praedam venderent mercatoribus appellentibus naves ad id ipsum, pluresque quam iusto saepe in bello Carthaginienses caderent caperenturque.
如今他们甚至放肆地戏弄敌人,以至于将运到海边的战利品卖给专门为此驾船前来的商人,迦太基人死伤和被俘的人数往往比在正常的战争中还要多。
§29.31.12deplorabant ea apud Syphacem Carthaginienses infensumque et ipsum ad reliquias belli persequendas instigabant.
迦太基人向西法克斯哀诉这些情况,并促使这位本身已怀有敌意的人去剿灭战争的残余。
sed vix regium videbatur latronem vagum in montibus consectari;
但追击一个在山中流窜的强盗,似乎很难说是一件符合国王身份的事;

词汇与语法注释

  1. §29.31.1qui Numidae, haud sane multum ad se pertinere credenti, utrum penes Lacumazen an Masinissam regnum Maesuliorum esset, falli eum magnopere ait — 关系代名词的连接用法 `qui`(主格单数阳性)指代主句主语哈斯德鲁巴,其谓语动词为 `ait`。`Numidae`(与格,指西法克斯)由现在分词 `credenti`(与格单数阳性)修饰。间接疑问从句 `utrum ... esset` 作为 `pertinere` 的主语,而宾格代名词与不定式结构 `falli eum` 是 `ait` 的宾语,其中 `eum` 指代西法克斯。
  2. §29.31.3nisi orientem illum ignem oppressissent, ingenti mox incendio, cum iam nullam opem ferre possent, arsuros — 间接引语中条件句(虚拟语气)的结构。直接引语中的 `nisi ... oppressissetis, ... arsissetis`(若你们当时不扑灭……,你们早就被烧毁了)在间接引语中,条件从句保留了虚拟式过去完成时 `oppressissent`,而主句则转变为将来不定式 `arsuros [esse]`。
  3. §29.31.4vixdum coalescens foventis regnum — `foventis` 是现在分词的属格单数阳性,与前文的属格代词 `eius`(指马西尼萨)一致。在语法上起分词短语作用,表示原因或伴随状况:“因为他正在呵护一个刚刚开始凝聚的国家”(`coalescens regnum` 作为 `foventis` 的宾语)。
  4. §29.31.8ea pecunia illis est — `pecunia` 在此处意为“财富”或“财产”。`illis` 是所有与格(对他们而言)。字面意思是“那是他们的财富”,即“那就是他们的财产”。
  5. §29.31.10infesta omnia circa esse; maxime uri Carthaginiensis ager — `esse` 和 `uri`(现在被动不定式)均为历史不定式,起主句动词(未完成过去时或完成时)的作用,用以生动地描绘持续或戏剧性的行动。其主语分别为 `omnia circa` 和 `Carthaginiensis ager`。

引用这一段

李维, 自建城以来史 §29.31.1-29.31.12. Humanitext Reader, https://reader.humanitext.ai/zh/text/urn:cts:latinLit:phi0914.phi001.humanitext-lat2:29.31.1-29.31.12

请注明译文为AI草稿以及访问日期。

译文、注释与简介为AI生成的草稿,并根据读者反馈持续修订。