§27.49.1elephanti plures ab ipsis rectoribus quam ab hoste interfecti.
战象被其自身的御者所杀的数量,多于被敌人所杀的。
fabrile scalprum cum malleo habebant; id, ubi saevire beluae ac ruere in suos coeperant, magister inter aures positum, ipso in articulo, quo iungitur capiti cervix, quanto maximo poterat ictu adigebat.
他们带有一把配有铁锤的工匠凿子;当这些巨兽开始狂怒并冲向自己人时,御者便将其置于两耳之间,即头颈相连的关节处,尽其所能地给予致命的一击。
§27.49.2ea celerrima via mortis in tantae molis belua inventa erat, ubi regenti? imperium sprevissent, primusque id Hasdrubal instituerat, dux cum saepe alias memorabilis, tum illa praecipue pugna.
在如此庞大体型的巨兽身上,当它们无视驾驭者的命令时,这被发现是致死最快的途径;而哈斯德鲁巴最先确立了这一方法。 他作为一位将领,不仅在许多其他场合令人瞩目,在这场战役中更是尤为杰出。
§27.49.3ille pugnantes hortando pariterque obeundo pericula sustinuit, ille fessos abnuentesque taedio et labore nunc precando nunc castigando accendit; ille fugientes revocavit omissamque pugnam aliquot locis restituit; §27.49.4postremo, cum haud dubie fortuna hostium esset, ne superstes tanto exercitui suum nomen secuto esset, concitato equo se in cohortem Romanam inmisit.
他通过鼓励战友并共同面对危险,支撑着正在战斗的人们;对于因厌倦和劳累而疲惫、拒绝战斗的人,他时而哀求,时而严厉斥责,以此激发起他们的斗志;他召回逃跑的人,并在数处地方重整了已被放弃的战斗;最后,当战局毫无疑问有利于敌人时,为了不苟活于这支追随他名号的庞大军队之后,他策马扬鞭,冲入罗马大队之中。
ibi, ut patre Hamilcare et Hannibale fratre dignum erat, pugnans cecidit.
在那里,正如配得上其父哈米尔卡和其兄汉尼拔那样,他在战斗中英勇牺牲。
§27.49.5numquam eo bello una acie tantum hostium interfectum est, redditaque aequa Cannensi clades vel ducis vel exercitus interitu videbatur.
在那场战争中,从未有如此多的敌人在一次战役中被杀,由于敌方将领的战死或军队的覆灭,坎尼会战的惨烈失败似乎得到了等同的偿还。
§27.49.6quinquaginta sex milia hostium occisa, capta quinque milia et quadringenti; magna praeda alia cum omnis generis, tum auri etiam argentique.
敌军有五万六千人被杀,五千四百人被俘;还有各种大量的其他战利品,以及金银。
§27.49.7civium etiam Romanorum, qui capti apud hostes erant, supra quattuor milia capitum recepta.
在敌营中被俘的罗马公民,也有四千多人被救回。
id solacii fuit pro amissis eo proelio militibus.
这是对在这场战役中牺牲的士兵的慰藉。
nam haudquaquam incruenta victoria fuit: octo ferme milia Romanorum sociorumque occisa; §27.49.8adeoque etiam victores sanguinis caedisque ceperat satietas, ut postero die, cum esset nuntiatum Livio consuli Gallos Cisalpinos Liguresque, qui aut proelio non adfuissent aut inter caedem effugissent, uno agmine abire sine certo duce, sine signis, sine ordine ullo aut imperio; si una equitum ala mittatur, posse omnes deleri: §27.49.9“supersint” inquit “aliqui nuntii et hostium cladis et nostrae virtutis.
因为这场胜利绝非无血:大约有八千名罗马人及盟友阵亡;甚至连战胜者也对血腥和杀戮产生了极大的厌倦,以至于在第二天,当执政官利维乌斯接获报告,称那些未参与战斗或在屠杀中逃脱的阿尔卑斯南高卢人和利古里亚人正排成一个队伍离去,既无确定的领袖,亦无军旗,没有任何秩序或指挥,如果派出一支骑兵翼队,便可将他们全部消灭时,他说:“就让一些人留存下来,作为敌人灭亡和我们勇气的传讯者吧。
”
”