§27.44.1Romae haud minus terroris ac tumultus erat, quam fuerat biennio ante, cum castra Punica obiecta Romanis moenibus portisque fuerant.
在罗马,人们的恐惧和混乱程度不亚于 ¦p.412 两年前,当时迦太基的营垒就安在罗马的城墙和城门前。
neque satis constabat animis, tam audax iter consulis laudarent vituperarentne; apparebat, quo nihil iniquius est, ex eventu famam habiturum: §27.44.2castra prope Hannibalem hostem relicta sine duce, cum exercitu, cui detractum foret omne quod roboris, quod floris fuerit, et consulem in Lucanos ostendisse iter, cum Picenum et Galliam peteret, §27.44.3castra relinquentem nulla alia re tutiora quam errore hostis, qui ducem inde atque exercitus partem abesse ignoraret.
人们在心中也无法充分确定,对于执政官如此大胆的行军,究竟是该赞扬还是该指责;显而易见的是——没有什么比这更不公正的了——它将根据结果来获得其名声:即,在敌人汉尼拔附近留下了一个没有统帅的营垒,营中的军队已被抽走了所有的精锐和精华,而执政官虽然实际上前往皮克努姆和高卢,却假装示以向卢卡尼亚行军的路向,留下的营垒除了敌人的误判之外别无其他保障,而敌人并不知道统帅和部分军队已经不在此处。
§27.44.4quid futurum, si id palam fiat, et aut insequi Neronem cum sex milibus armatorum profectum Hannibal toto exercitu velit aut castra invadere praedae relicta sine viribus, sine imperio, sine auspicio?
如果这件事败露,而汉尼拔企图要么率全军追击带着六千武装士兵出发的尼禄,要么入侵那座失去力量、失去指挥权、失去神启而作为猎物留下的营垒,结果将会如何?
§27.44.5veteres eius belli clades, duo consules proximo anno interfecti terrebant; et ea omnia accidisse, cum unus imperator, unus exercitus hostium in Italia esset; nunc duo bella Punica facta, duos ingentes exercitus, duos prope Hannibales in Italia esse.
那场战争过去的灾难,以及去年被杀的两位执政官,都让人们感到恐惧;而且所有这些事情发生时,意大利还只有敌人的一位将领、一支军队;而现在却变成了两场迦太基战争,有两支庞大的军队,在意大利几乎有两个汉尼拔。
§27.44.6quippe et Hasdrubalem patre eodem Hamilcare genitum, aeque inpigrum ducem, per tot annos in Hispania Romano exercitatum bello, gemina victoria insignem duobus exercitibus cum clarissimis ducibus deletis.
因为哈斯德鲁巴也是同父(哈米尔卡)所生,同样是一位精干的将领,在西班牙与罗马的战争中磨练了这么多年,并因消灭了由最著名的将领率领的两支军队的双重胜利而声名显赫。
§27.44.7nam itineris quidem celeritate ex Hispania et concitatis ad arma Gallicis gentibus multo magis quam Hannibalem ipsum gloriari posse: §27.44.8quippe in iis locis hunc coegisse exercitum, quibus ille maiorem partem militum fame ac frigore, quae miserrima mortis genera sint, amisisset.
实际上,就从西班牙行军的速度以及煽动高卢各族拿起武器而言,他甚至比汉尼拔本人更值得夸耀:因为他正是在汉尼拔因饥饿和寒冷(这是最惨的死法)而失去大部分士兵的那些地方集结了军队。
§27.44.9adiciebant etiam periti rerum Hispaniae, haud cum ignoto eum duce C. Nerone congressurum, sed quem in saltu impedito deprensus forte haud secus quam puerum conscribendis fallacibus condicionibus pacis frustratus elusisset.
熟悉西班牙事务的人还补充说,他将面对的不是一位不熟悉的将领盖乌斯·尼禄,而是这样一个人:当尼禄偶然被困于险要的峡谷中时,哈斯德鲁巴通过起草虚假的和平条件,像愚弄小孩一样挫败并戏耍了他。
§27.44.10omnia maiora etiam vero praesidia hostium, minora sua, metu interprete semper in deteriora inclinato, ducebant.
在总是倾向于往坏处解释的“恐惧”这一翻译者的影响下,他们认为敌人的一切力量都大于实际,而自己的力量则小于实际。