Humanitext Reader

李维 · 自建城以来史 §27.37.1-27.37.15

各地的凶兆与抚慰朱诺的盛大赎罪仪式

第 883 段,共 1770 段 · 拉丁语

内容简介

执政官出发前,各地报告了各种不祥异兆,祭司和占卜师随即指示举行了多场赎罪仪式、牺牲献祭和祈愿活动。在处置了两性畸形婴儿后,因朱诺神庙遭雷击,全城举行了由二十七名少女合唱赞歌的盛大游行,以抚慰女神的愤怒。

§27.37.1priusquam consules proficiscerentur, novendiale sacrum fuit, quia Veis de caelo lapidaverat.
执政官们出发之前,由于维伊有天降石雨之事,举行了为期九天的祭仪。
§27.37.2sub unius prodigii ut fit, mentionem alia quoque nuntiata, Menturnis aedem Iovis et lucum Maricae, item Atellae murum et portam de caelo tacta; §27.37.3Menturnenses, terribilius quod esset, adiciebant sanguinis rivum in porta fluxisse; et Capuae lupus nocte portam ingressus vigilem laniaverat.
正如常有的那样,伴随着对这一个异兆的提及,其他异兆也相继被报告:在明图尔奈,朱庇特神庙和马里卡的圣林,以及在阿泰拉,城墙和城门都被雷电击中;明图尔奈人还补充了更令人惊恐的事,称城门处曾有血流淌;在卡普亚,一只狼在夜间穿过城门,咬伤了守卫。
§27.37.4haec procurata hostiis maioribus prodigia, et supplicatio diem unum fuit ex decreto pontificum.
这些异兆用成年牺牲进行了净化,根据祭司团的决议,举行了一天的祈愿。
inde iterum novendiale instauratum, quod in Armilustro lapidibus visum pluere.
此后,因听说在阿米卢斯特鲁姆又下了石雨,再次重办了九天的祭仪。
§27.37.5liberatas religione mentes turbavit rursus nuntiatum Frusinone natum infantem esse quadrimo parem, nec magnitudine tam mirandum, quam quod is quoque, ut Sinuessae biennio ante, incertus, mas an femina esset, natus erat.
人们刚刚摆脱宗教恐惧的心灵,再次因弗鲁西诺传来的一则报告而陷入动荡:那里出生了一个体型相当于四岁儿童的婴儿,其令人惊异之处不仅在于体型大小,更在于它也像两年前在西努埃萨出生的那个婴儿一样,性别不明,无法分清是男是女。
§27.37.6id vero haruspices ex Etruria adciti foedum turpe prodigium dicere: extorrem agro Romano, procul terrae contactu, alto mergendum.
于是,从埃特鲁里亚招来的内脏占卜师们宣称这是一个污秽而凶恶的异兆:必须将其驱逐出罗马领土,远离陆地接触,沉入深海。
vivum in arcam condidere provectumque in mare proiecerunt.
人们将活着的婴儿装入箱中,运至海中并扔了进去。
§27.37.7decrevere item pontifices, ut virgines ter novenae per urbem euntes carmen canerent.
祭司们还决定,由三组各九名少女在城中游行并吟唱赞歌。
id cum in Iovis Statoris aede discerent conditum ab Livio poeta carmen, tacta de caelo aedis in Aventino Iunonis Reginae; §27.37.8prodigiumque id ad matronas pertinere haruspices cum respondissent §27.37.9donoque divam placandam esse aedilium curulium edicto in Capitolium convocatae, quibus in urbe Romana intraque decimum lapidem ab urbe domicilia essent, ipsae inter se quinque et viginti delegerunt, ad quas ex dotibus stipem conferrent.
当她们在朱庇特·斯塔托尔神庙学习由诗人利维乌斯所作的赞歌时,位于阿文丁山的女王朱诺神庙被雷电击中;当占卜师们答复说,这一异兆与已婚妇女们相关,必须用礼物来安抚这位女神时,根据库鲁尔市政官的布告,凡在罗马城内及距离城外十个里程碑以内有住所的妇女,都被召集到卡皮托利乌姆,她们自己从中选出了二十五人,将由她们把从各自嫁妆中筹集的捐款汇集起来。
§27.37.10inde donum pelvis aurea facta lataque in Aventinum, pureque et caste a matronis sacrificatum.
随后,她们用这笔钱制作了一个金盆作为礼物,送往阿文丁山,并由已婚妇女们虔诚纯洁地举行了祭祀。
§27.37.11confestim ad aliud sacrificium eidem divae ab decemviris edicta dies, cuius ordo talis fuit: ab aede Apollinis boves feminae albae duae porta Carmentali in urbem ductae.
紧接着,十人官又宣布了给同一位女神进行另一次祭祀的日期,其仪式顺序如下:两头白色母牛从阿波罗神庙出发,穿过卡尔门塔利斯门被牵入城中。
§27.37.12post eas duo signa cupressea Iunonis Reginae portabantur; tum septem et viginti virgines, longam indutae vestem, carmen in Iunonem Reginam canentes ibant, §27.37.13illa tempestate forsitan laudabile rudibus ingeniis, nunc abhorrens et inconditum, si referatur.
在它们后面,抬着两尊木质的女王朱诺雕像;随后,二十七名身穿长袍的少女一边走,一边吟唱着歌颂女王朱诺的赞歌,这首赞歌在那个时代的粗糙心智看来或许值得称赞,但如今若重新提起,则会显得刺耳且缺乏文采。
virginum ordinem sequebantur decemviri coronati laurea praetextatique.
在少女们的队列后面,跟着头戴月桂冠、身穿紫边托加的十人官。
§27.37.14a porta Iugario vico in forum venere.
她们从城门出发,经尤加里乌斯街来到广场。
in foro pompa constitit, et per manus reste data virgines sonum vocis pulsu pedum modulantes incesserunt.
在广场上,游行队伍停了下来,少女们手牵着依次传递的绳子,合着脚步的节拍调整着歌声,结伴前行。
§27.37.15inde vico Tusco Velabroque per Bovarium forum in clivum Publicium atque aedem Iunonis Reginae perrectum.
随后,她们经由托斯卡纳街和维拉布鲁姆,穿过屠牛广场,登上普布利奇乌斯坡道,一直走到女王朱诺的神庙。
ibi duae hostiae ab decemviris immolatae et simulacra cupressea in aedem inlata.
在那里,十人官宰杀了两个牺牲,并将木质雕像抬入神庙。

词汇与语法注释

  1. §27.37.2sub unius prodigii ut fit, mentionem — 前介词 `sub` 接宾格 `mentionem`,表示时间或情况上的相继发生,意为“紧接着提及……之时”或“伴随着……的提及”。插入语 `ut fit`(正如常有的那样)生动地反映了当时一旦有人提及某种异兆,便会引发一连串其他异兆报告的社会心理。
  2. §27.37.5liberatas religione mentes turbavit rursus nuntiatum — `nuntiatum` 用作中性单数名词,意为“……的报告/消息”,作为整个句子的主语,其后引导带宾格不定式结构 `Frusinone natum infantem esse...`。而 `liberatas religione mentes`(从宗教恐惧中解脱出来的心灵)则是动词 `turbavit` 的直接宾语。
  3. §27.37.9ad quas ex dotibus stipem conferrent — 关系代词 `quas` 指代前文选出的“二十五位已婚妇女”。`ad` 表示递交的目的地。未完成过去时虚拟式 `conferrent` 用于关系代词引导的目的从句中,表示其余的已婚妇女们应将从嫁妆(`ex dotibus`)中凑集的捐款(`stipem`)“送到她们(这二十五人)那里”。
  4. §27.37.14per manus reste data — `reste data` 是由名词 `reste`(绳子)和分词 `data`(给予)构成的夺格绝对结构。结合介词短语 `per manus`(手递手地、接连地),描绘了“一条绳子在少女们的手中依次传递、并由她们共同牵引着”这一游行时的具体场景。

引用这一段

李维, 自建城以来史 §27.37.1-27.37.15. Humanitext Reader, https://reader.humanitext.ai/zh/text/urn:cts:latinLit:phi0914.phi001.humanitext-lat2:27.37.1-27.37.15

请注明译文为AI草稿以及访问日期。

译文、注释与简介为AI生成的草稿,并根据读者反馈持续修订。