Humanitext Reader

李维 · 自建城以来史 §22.52.1-22.52.7

罗马营地的投降与布萨对残兵的救助

第 646 段,共 1770 段 · 拉丁语

内容简介

汉尼拔迫使罗马的大小营地投降,获得了丰厚的战利品,并安葬了己方阵亡者及罗马执政官;与此同时,逃往卡努西乌姆的罗马难民得到了阿普利亚富孀布萨的慷慨资助。

§22.52.1spoliis ad multum diei lectis Hannibal ad minora ducit castra oppugnanda et omnium primum bracchio obiecto flumine eos excludit.
在一日的大部分时间都花在收集战利品上之后,汉尼拔率军前去进攻较小的营地,首先筑起一道防御工事,将他们与河流隔绝。
§22.52.2ceterum abi omnibus labore vigiliis vulneribus etiam fessis maturior ipsius spe deditio est facta.
然而,由于所有人都在劳作、值夜和伤痛中筋疲力尽,投降比他预料的还要快。
§22.52.3pacti, ut arma atque equos traderent, in capita Romana trecenis nummis quadrigatis, in socios ducenis, in servos centenis, e ut eo pretio persoluto cum singulis abirent uestimentis in castra hostis acceperunt, traditique in custodiam omnes sunt, seorsum cives sociique.
他们达成协议,交出武器和马匹,罗马公民每人交纳三百个四马双轮战车银币(quadrigati),盟友每人二百个,奴隶每人一百个,并在付清这些款项后,每人只带一件衣服离开;达成这一协议后,他们将敌人接纳进营地,所有人随之被关押起来,公民和盟友被分开安置。
§22.52.4dum ibi tempus teritur, interea cum ex maioribus castris, quibus satis virium et animi fuit, ad quattuor milia hominum et ducenti equites, alii agmine, alii palati passim per agros, quod haud minus tutum erat, Canusium perfugissent, castra ipsa ab sauciis timidisque eadem condicione qua altera tradita hosti.
当时间在那里消磨时,与此同时,由于较大营地(那里有足够的兵力和斗志)中约有四千名步兵和二百名骑兵逃往卡努西乌姆——他们有的成群结队,有的四处散落于田野中(这同样也是安全的)——营地本身便由伤员和胆怯者以与另一个营地相同的条件交给了敌人。
§22.52.5praeda ingens parta est, et praeter equos virosque et si quid argenti — quod plurimum in phaleris equorum erat, nam ad vescendum facto perexiguo, utique militantes, utebantur — omnis cetera praeda diripienda data est.
夺取了巨大的战利品;除了马匹、俘虏以及零星的银器之外——这些银器大部分在马具上,因为他们很少使用加工过的餐用银器,尤其是在服役期间——所有其余的战利品都被分发供抢劫。
§22.52.6tum sepeliendi causa conferri unum corpora suorum iussit.
随后,他下令将自己士兵的尸体集中在一起予以埋葬。
ad octo milia fuisse dicuntur fortissimorum virorum.
据说有大约八千名最勇敢的士兵阵亡。
consulem quoque Romanum conquisitum sepultumque quidam auctores sunt.
一些作家还记载,罗马执政官的遗体也被寻获并予以安葬。
§22.52.7eos, qui Canusium perfugerant, mulier Apula nomine Busa, genere clara ac divitiis, moenibus tantum tectisque a Canusinis acceptos, frumento veste viatico etiam iuvit, pro qua ei munificentia postea, bello perfecto, ab senatu honores habiti sunt.
那些逃往卡努西乌姆的人,虽然仅被卡努西乌姆人提供了城墙和屋顶接纳,却得到了一个名叫布萨、出身高贵且富有的大区阿普利亚妇女在粮食、衣服甚至旅费方面的资助;由于这一慷慨行为,战争结束后,元老院后来向她授予了荣誉。

词汇与语法注释

  1. 22.52.1spoliis ad multum diei lectis — 夺格绝对结构。`ad multum diei` 是副词性表达,意为“直到一天的很晚时候”,表明收集战利品花费了很长时间。
  2. 22.52.3pacti — 异态动词 `paciscor` 的过去分词,主格阳性复数,与该句的主语(投降的罗马士兵)一致。它引导了后面的 `ut` 条款和表示价格的夺格。
  3. 22.52.3in castra hostis acceperunt — 此处的 `hostis` 是宾格复数形式 `hostīs`(= `hostes`),作为动词 `acceperunt` 的宾语。主语是罗马士兵:“他们(罗马人)将敌人(迦太基人)接纳进营地”,指投降并交出营地。
  4. 22.52.4quod haud minus tutum erat — 中性单数关系代名词 `quod` 指代前述的行为(在田野中分散逃跑),说明这种逃跑方式与成群结队相比“同样安全”。
  5. 22.52.7moenibus tantum tectisque a Canusinis acceptos — 过去分词 `acceptos`(`accipio` 的宾格复数过去分词)修饰主句的宾语 `eos`(逃往卡努西乌姆的人)。`moenibus tantum tectisque` 是手段或提供物的夺格,表明卡努西乌姆的居民仅向他们提供了“城墙和屋顶(即庇护所)”,而没有提供物资援助。

引用这一段

李维, 自建城以来史 §22.52.1-22.52.7. Humanitext Reader, https://reader.humanitext.ai/zh/text/urn:cts:latinLit:phi0914.phi001.humanitext-lat2:22.52.1-22.52.7

请注明译文为AI草稿以及访问日期。

译文、注释与简介为AI生成的草稿,并根据读者反馈持续修订。