Humanitext Reader

李维 · 自建城以来史 §21.59.1-21.59.10

普拉肯提亚近郊的激战与双方撤退

第 590 段,共 1770 段 · 拉丁语

内容简介

越过亚平宁山脉后,汉尼拔在普拉肯提亚附近与执政官塞姆普罗尼乌斯率领的罗马军队展开了一场势均力敌的激战。随后,汉尼拔退往利古里亚,塞姆普罗尼乌斯退往卢卡,利古里亚人将俘获的罗马财务官等送交汉尼拔以示结盟。

§21.59.1degressus Appennino retro ad Placentiam castra movit et ad decem milia progressus consedit.
走下亚平宁山脉后,他向后往普拉肯提亚方向移动营地,前行了约十英里后驻扎下来。
postero die duodecim milia peditum, quinque equitum adversus hostem ducit; §21.59.2nec Sempronius consul — iam enim redierat ab Roma — detrectavit certamen.
第二天,他率领一万二千步兵和五千骑兵迎击敌人;执政官塞姆普罗尼乌斯——因为他已经从罗马返回——也并未拒绝交战。
atque eo die tria milia passuum inter bina castra fuere; §21.59.3postero die ingentibus animis vario eventu pugnatum est.
那一天,两座营地之间相距三英里;第二天,双方怀着极大的斗志进行了一场胜负未分的战斗。
primo concursu adeo res Romana superior fuit, ut non acie vincerent solum, sed pulsos hostes in castra persequerentur, mox castra quoque oppugnarent.
在初次交锋中,罗马人的形势如此占优,以至于他们不仅在战场上获胜,而且将败退的敌人一直追击到营地,不久甚至开始围攻营地。
§21.59.4Hannibal paucis propugnatoribus in vallo portisque positis ceteros confertos in media castra recepit, intentosque signum ad erumpendum exspectare iubet.
汉尼拔在土墙和城门处部署了少数防守者,将其余的人密集地撤回到营地中央,命令他们全神贯注地等待出击的信号。
§21.59.5iam nona ferme diei hora erat, cum Romanus nequiquam fatigato milite, postquam nulla spes erat potiundi castris, signum receptui dedit.
此时已是将近一天的第九个小时,罗马人在徒劳地使士兵疲惫不堪之后,眼见夺取营地无望,便下达了撤退的信号。
§21.59.6quod ubi Hannibal accepit laxatamque pugnam et recessum a castris vidit, extemplo equitibus dextra laevaque emissis in hostem ipse cum peditum robore mediis castris erupit.
汉尼拔一得知此事,看到战斗已经松懈并从营地撤退,便立即派骑兵从左右两翼向敌人发起冲击,他自己则率领步兵精锐从营地中央冲杀出来。
§21.59.7pugna raro magis ulla saeva aut utriusque partis pernicie clarior fuisset, si extendi eam dies in longum spatium sivisset: §21.59.8nox accensum ingentibus animis proelium diremit.
如果白昼允许将战斗延长至更长的时间,那么几乎没有哪场战斗会比这更加惨烈,或因双方遭受的毁灭性打击而更加著名;黑夜中断了这场因双方极高斗志而熊熊燃烧的战斗。
itaque acrior concursus fuit quam caedes, et sicut aequata ferme pugna erat, ita clade pari discessum est.
因此,交锋比屠杀更为激烈,正如战斗大致平手一样,双方也以相等的损失各自退去。
§21.59.9ab neutra parte sescentis plus peditibus et dimidium eius equitum cecidit; sed maior Romanis quam pro numero iactura fuit, quia equestris ordinis aliquot et tribuni militum quinque et praefecti sociorum tres sunt interfecti.
任何一方阵亡的步兵都没有超过六百人,骑兵则是其半数;但对罗马人来说,损失比数字所显示的更为惨重,因为有几位骑士阶级成员、五位军团军事论坛官和三位同盟军长官被杀。
§21.59.10secundum eam pugnam Hannibal in Ligures, Sempronius Lucam concessit.
这场战斗之后,汉尼拔退往利古里亚人处,塞姆普罗尼乌斯则退往卢卡。
venienti in Ligures Hannibali per insidias intercepti duo quaestores Romani, C. Fulvius et L. Lucretius, cum duobus tribunis militum et quinque equestris ordinis, senatorum ferme liberis, quo magis ratam fore cum iis pacem societatemque crederet, traduntur.
当汉尼拔来到利古里亚人处时,两个通过埋伏被截获的罗马财务官,即盖乌斯·富尔维乌斯和卢修斯·卢克雷蒂乌斯,以及两位军团军事论坛官和五位骑士阶级成员(大致是元老院议员的子弟),被移交给他,以便让他更相信与他们的和平及同盟将得到确立。

词汇与语法注释

  1. 21.59.3adeo res Romana superior fuit, ut non acie vincerent solum, sed... — 在由 ut 引导的结果从句中,动词 vincerent、persequerentur 和 oppugnarent 的主语转向了“罗马人”(复数),尽管主句的主语是抽象名词短语 res Romana(罗马形势/罗马国家)。
  2. 21.59.5potiundi castris — 异态动词 potior(夺取)的动形容词构型。potiundi 与夺格的 castris 连用,后者作为该动词支配的夺格宾语。
  3. 21.59.7pugna... fuisset, si extendi eam dies in longum spatium sivisset — 表示与过去事实相反的虚拟条件句(反事实条件)。主句(fuisset)与条件从句(sivisset)均使用过去完成时虚拟式。名词 dies(白昼、日子)在此作阴性名词,并担任从句的主语。
  4. 21.59.9sescentis plus peditibus — 比较级 plus 与数字连用时,常作副词使用而不影响格的变化。在此,sescentis peditibus 处于比较脱格,意为“超过六百名步兵”。
  5. 21.59.10quo magis ratam fore cum iis pacem societatemque crederet — quo 引导带有比较级(magis)的目的从句,相当于 ut eo。ratam fore(即 ratam futuram esse)是间接引语(主格不达意/对格不定式)中的将来不定式,其主语为 pacem societatemque,表示利古里亚人交出俘虏的目的。

引用这一段

李维, 自建城以来史 §21.59.1-21.59.10. Humanitext Reader, https://reader.humanitext.ai/zh/text/urn:cts:latinLit:phi0914.phi001.humanitext-lat2:21.59.1-21.59.10

请注明译文为AI草稿以及访问日期。

译文、注释与简介为AI生成的草稿,并根据读者反馈持续修订。