Humanitext Reader

李维 · 自建城以来史 §21.48.1-21.48.10

西庇阿转移至特雷比亚河与克拉斯提迪乌姆失陷

第 579 段,共 1770 段 · 拉丁语

内容简介

由于高卢辅助兵的背叛,西庇阿将营垒转移到特雷比亚河畔更安全的高地。汉尼拔展开追击但未能截住罗马主力,随后通过贿赂成功攻占了罗马的粮仓克拉斯提迪乌姆。

§21.48.1insequenti nocte caedes in castris Romanis, tumultu tamen quam re maior, ab auxiliaribus Gallis facta est.
在次日夜里,罗马军营中发生了一场由高卢辅助兵制造的屠杀,然而这造成的惊恐更甚于实际的伤亡。
§21.48.2ad duo milia peditum et ducenti equites vigilibus ad portas trucidatis ad Hannibalem transfugiunt; quos Poenus benigne adlocutus et spe ingentium donorum accensos in civitates quemque suas ad sollicitandos popularium animos dimisit.
大约二千名步兵和二百名骑兵在杀死城门的卫兵后,投奔了汉尼拔;迦太基人亲切地向他们讲话,并用巨额赏赐的希望激发起他们的热情,然后将他们每人遣送回各自的城邦,以煽动同胞们的心。
§21.48.3Scipio, caedem eam signum defectionis omnium Gallorum esse ratus contactosque eo scelere velut iniecta rabie ad arma ituros, §21.48.4quamquam gravis adhuc vulnere erat, tamen quarta vigilia noctis insequentis tacito agmine profectus ad Trebiam fluvium iam in loca altiora collisque impeditiores equiti castra movet.
西庇阿认为这场屠杀是所有高卢人叛变的信号,并觉得那些染指这一罪行的人会像染上了狂犬病一样拿起武器反叛,尽管他因伤势依然沉重,但他还是在次日夜里的第四更天率领军队静默出发,将营垒转移到特雷比亚河,进入了地势已经较高、对骑兵而言行动更为困难的丘陵地带。
§21.48.5minus quam ad Ticinum fefellit; missisque Hannibal primum Numidis deinde omni equitatu turbasset utique novissimum agmen, ni aviditate praedae in vacua Romana castra Numidae devertissent.
这次出发不像在提基努斯河时那样成功瞒过敌人;汉尼拔先是派出了努米底亚兵,接着派出了所有骑兵,如果努米底亚兵没有因为贪图财物而拐入空无一人的罗马营垒,他们肯定会使罗马军的后卫陷入混乱。
§21.48.6ibi dum perscrutantes loca omnia castrorum nullo satis digno morae pretio tempus terunt, emissus hostis est de manibus; et cum iam transgressos Trebiam Romanos metantisque castra conspexissent, paucos moratorum occiderunt citra flumen interceptos.
在那里,当他们搜寻营垒的每个角落,在没有任何值得耽搁的足够回报上虚度光阴时,敌人从他们手中溜走了;而当他们看到罗马人已经渡过特雷比亚河并正在规划营垒时,他们只杀死了在河的这一侧被拦截的少数滞留者。
§21.48.7Scipio, nec vexationem vulneris in via iactati ultra patiens et collegam — iam enim et revocatum ex Sicilia audierat — ratus exspectandum, locum, qui prope flumen tutissimus stativis est visus, delectum communiit.
西庇阿无法再忍受在路上颠簸所致的伤痛折磨,并认为应当等待同僚——因为他已经听说同僚被从西西里召回——便选择并加固了一处在河边看来最适合作为常设营垒的安全地点。
§21.48.8nec procul inde Hannibal cum consedisset, quantum victoria equestri elatus, tantum anxius inopia, quae per hostium agros euntem nusquam praeparatis commeatibus maior in dies excipiebat,
汉尼拔在离那里不远的地方驻扎下来,他因骑兵战的胜利而有多么得意,就因粮食的匮乏而有多么焦虑,因为当他穿过敌方领土时,由于各处都没有预先准备好给给养,粮食匮乏一天比一天严重地迎面袭来。
§21.48.9ad Clastidium vicum, quo magnum frumenti numerum congesserant Romani, mittit.
他向罗马人囤积了大量粮食的克拉斯提迪乌姆村派遣了军队。
ibi cum vim pararent, spes facta proditionis; nec sane magno pretio, nummis aureis quadringentis, Dasio Brundisino praefecto praesidii corrupto traditur Hannibali Clastidium.
在那里,正当他们准备动武时,出现了内通的希望;而克拉斯提迪乌姆便以绝非高昂的代价,即四百枚金币,被出卖给汉尼拔,守备队长布伦迪西乌姆的达西乌斯被收买了。
§21.48.10id horreum fuit Poenis sedentibus ad Trebiam.
这成了驻扎在特雷比亚河畔的迦太基人的粮仓。
in captivos ex tradito praesidio, ut fama clementiae in principio rerum colligeretur, nihil saevitum est.
为了在战事初期确立宽大仁慈的声望,他们对从被出卖的守备队中捕获的俘虏没有施加任何暴行。

词汇与语法注释

  1. §21.48.4equiti — 依附于比较级形容词 impeditiores(或整个短语 loca altiora collisque impeditiores)的参考与格(或不利与格),意为“对骑兵而言(行动更为困难)”。
  2. §21.48.5minus quam ad Ticinum fefellit — 动词 fefellit(源自 fallo,意为“未被察觉、欺瞒”)此处作非人称使用,或省略了主语(西庇阿)。意为“(西庇阿的撤退)不像在提基努斯河时那样成功瞒过敌人”。
  3. §21.48.5turbasset ... ni ... devertissent — 表示与过去事实相反的虚拟条件句。虚拟式过去完成时 turbasset(turbavisset 的缩写形式)构成主句(结果从句),devertissent 构成条件从句:“如果努米底亚兵没有拐入……(他)本会使……陷入混乱”。
  4. §21.48.10nihil saevitum est — 使用不及物动词 saevire(施暴、残虐)的被动语态第三人称单数中性形式的非人称被动句。意为“(对俘虏)没有施加任何暴行”。

引用这一段

李维, 自建城以来史 §21.48.1-21.48.10. Humanitext Reader, https://reader.humanitext.ai/zh/text/urn:cts:latinLit:phi0914.phi001.humanitext-lat2:21.48.1-21.48.10

请注明译文为AI草稿以及访问日期。

译文、注释与简介为AI生成的草稿,并根据读者反馈持续修订。