§1.30.1Roma interim crescit Albae ruinis.
与此同时,罗马在阿尔巴的废墟上成长起来。
duplicatur civium numerus; Caelius additur urbi mons, et, quo frequentius habitaretur, eam sedem Tullus regiae capit ibique deinde habitavit.
公民人数增加了一倍;凯利乌斯山被并入城市,为了使这里人口更加稠密,图路斯选择该地作为王宫,并随后居住在那里。
§1.30.2principes Albanorum in patres, ut ea quoque pars rei publicae cresceret, legit: Iulios, Servilios, Quinctios, Geganios, Curiatios, Cloelios; templumque ordini ab se aucto curiam fecit, quae Hostilia usque ad patrum nostrorum aetatem appellata est.
他将阿尔巴人的首领们选入元老院,以便国家的那一部分也得以壮大:即尤利乌斯氏族、塞尔维利乌斯氏族、昆克蒂乌斯氏族、格加尼乌斯氏族、库里亚提乌斯氏族、克罗埃里乌斯氏族;并为他所扩充的这一阶层将一处圣所改建为议事堂,它直到我们父辈的时代一直被称为霍斯提里亚议事堂。
§1.30.3et ut omnium ordinum viribus aliquid ex novo populo adiceretur, equitum decem turmas ex Albanis legit, legiones et veteres eodem supplemento explevit et novas scripsit.
为了从新人民中为所有阶层的力量有所增加,他从阿尔巴人中选募了十队骑兵,用同样的补充兵员填满了旧军团,并招募了新军团。
hac fiducia virium Tullus Sabinis bellum indicit, §1.30.4genti ea tempestate secundum Etruscos opulentissimae viris armisque.
凭着对这些力量的信心,图路斯向萨宾人宣战,萨宾人是当时除伊特鲁里亚人之外,在人口和武器上最富强的民族。
§1.30.5utrimque iniuriae factae ac res nequiquam erant repetitae: Tullus ad Feroniae fanum mercatu frequenti negotiatores Romanos conprehensos querebatur, Sabini suos priua in lucum confugisse ac Romae retentos.
双方都曾制造伤害,且索赔徒劳无功:图路斯抱怨罗马商人在费罗尼亚神庙喧闹的集市上被扣留,而萨宾人则抱怨他们的私有物(奴隶)逃入了圣林却被留置在罗马。
§1.30.6hae causae belli ferebantur.
这些被传为战争的原因。
Sabini, haud parum memores et suarum virium partem Romae ab Tatio locatam et Romanam rem nuper etiam adiectione populi Albani auctam, circumspicere et ipsi externa auxilia.
萨宾人绝没有忘记,他们自己的一部分力量曾由塔提乌斯安置在罗马,而且罗马的国力最近还因增加阿尔巴人民而得到增强,因此他们自己也开始寻找外部援助。
§1.30.7Etruria erat vicina, proximi Etruscorum Veientes.
伊特鲁里亚是邻国,伊特鲁里亚人中最近的是维伊人。
inde ob residuas bellorum iras maxime sollicitatis ad defectionem animis voluntarios traxere, et apud vagos quosdam ex inopi plebe etiam merces valuit; publico auxilio nullo adiuti sunt, valuitque apud Veientes — nam de ceteris minus mirum est — pacta cum Romulo indutiarum fides.
他们从那里,由于过去战争留下的怨恨而对叛离最感兴趣的人中争取到了志愿兵,而在贫苦平民中的某些流浪者中,佣金也起到了作用;他们没有得到任何官方的帮助,而且在维伊人中——因为对其他人来说这不那么令人惊奇——与罗穆路斯缔结的停战协定的信守起到了作用。
§1.30.8cum bellum utrimque summa ope pararent vertique in eo res videretur, utri prius arma inferrent, occupat Tullus in agrum Sabinum transire.
当双方都竭尽全力准备战争,且事态似乎取决于谁先挑起战端时,图路斯先发制人,越境进入萨宾领地。
§1.30.9pugna atrox ad silvam Malitiosam fuit, ubi et peditum quidem robore, ceterum equitatu aucto nuper plurimum Romana acies valuit.
在马里蒂奥萨森林附近发生了一场惨烈的战斗,在那里,罗马阵列依靠步兵的精锐,尤其是最近扩充的骑兵,发挥了极大的威力。
§1.30.10ab equitibus repente invectis turbati ordines sunt Sabinorum; nec pugna deinde illis constare nec fuga explicari sine magna caede potuit.
由于骑兵的突然袭击,萨宾人的阵列被冲乱了;此后,他们既无法维持战斗,也无法在没有遭受大屠杀的情况下逃脱。