§1Humano capiti cervicem pictor equinam §2iungere si velit, et varias inducere plumas, §3undique conlatis membris, ut turpiter atrum §4desinat in piscem mulier formosa superne, §5spectatum admissi risum teneatis, amici?
如果一位画家想要把马的脖子接到人的头上,并在从各处搜集来的肢体上披上五颜六色的羽毛,以至于上面是一个美丽的妇人,下面却丑陋地终结为一条黑色的鱼,朋友们,如果你们被准许入内观看,你们能憋住不笑吗?
§6credite, Pisones, isti tabulae fore librum §7persimilem, cuius, velut aegri somnia, vanae §8fingentur species, ut nec pes nec caput uni §9reddatur formae.
比索父子啊,请相信,如果一本书的虚妄意象就像病人的梦呓一样被塑造出来,以至于无论是脚还是头都无法归于一个统一的形式,那么它就与那幅画极其相似。
'pictoribus atque poetis §10quidlibet audendi semper fuit aequa potestas.
‘画家和诗人一直都拥有尝试任何事情的平等权利。
' §11scimus, et hanc veniam petimusque damusque vicissim; §12sed non ut placidis coeant inmitia, non ut §13serpentes avibus geminentur, tigribus agni.
’ 我们知道这一点,并且我们也轮流请求和给予这种宽容;但这并不意味着温顺的要与凶猛的结合,也不意味着蛇要与鸟配对、羔羊要与猛虎交配。
§14inceptis gravibus plerumque et magna professis §15purpureus, late qui splendeat, unus et alter §16adsuitur pannus, cum lucus et ara Dianae §17et properantis aquae per amoenos ambitus agros §18aut flumen Rhenum aut pluvius describitur arcus; §19sed nunc non erat his locus.
在庄重的开篇和宣称要成大事的企图中,往往会被缝上一两块在大范围内闪闪发光的紫色补丁,比如当描写狄安娜的神林与祭坛、急流穿过怡人田野的弯曲水道、或者莱茵河、或者降雨的彩虹之时;但现在并不是放这些东西的地方。
et fortasse cupressum §20scis simulare: quid hoc, si fractis enatat exspes
也许你懂得如何摹画一棵柏树;但是,如果一个出了钱让你画像的人正处于绝望中、从破碎的船只里游出来,这又有什么用呢?
一个大陶罐开始成形,但随着陶轮的转动,为什么出来的却是一个小水罐?
§23denique sit quodvis, simplex dumtaxat et unum.
总之,无论作品是什么,只要它是单一且统一的即可。
§24maxima pars vatum, pater et iuvenes patre digni, §25decipimur specie recti: brevis esse laboro, §26obscurus fio; sectantem levia nervi §27deficiunt animique; professus grandia turget; §28serpit humi tutus nimium timidusque procellae:
我们诗人的绝大多数——父亲以及配得上父亲的年轻人们—— 都被正确的外表所欺骗:我努力做到简练,却变得晦涩;追求平滑者,其力量与精神却衰退了;宣称要写宏大题材者,却变得臃肿膨胀;过于追求安全、害怕风暴的人,则在地上爬行。
§29qui variare cupit rem prodigialiter unam, §30delphinum silvis adpingit, fluctibus aprum: §31in vitium ducit culpae fuga, si caret arte.
那个渴望将单一的题材奇特地多样化的人,会在森林里画上海豚,在波涛中画上野猪:如果缺乏艺术,躲避错误反而会引入弊端。
§32Aemilium circa ludum faber imus et unguis §33exprimet et mollis imitabitur aere capillos, §34infelix operis summa, quia ponere totum
在埃米利乌斯角斗学校附近,最卑微的工匠也能用青铜刻画出指甲,并模仿出柔顺的头发,但在作品的整体上他却是失败的,因为他不知道如何安置整体。
§35nesciet: hunc ego me, si quid componere curem, §36non magis esse velim quam naso vivere pravo, §37spectandum nigris oculis nigroque capillo.
如果我要创作什么作品,我绝不愿意成为这样的人,正如我不愿意长着一个歪鼻子生活,即使我有着引人注目的黑眼睛和黑头发。
§38sumite materiam vestris, qui scribitis, aequam §39viribus et versate diu, quid ferre recusent, §40quid valeant umeri.
写作者们,请选择与你们力量相当的题材,并长期权衡你们的双肩拒绝承担什么,又能够承受什么。
cui lecta potenter erit res, §41nec facundia deseret hunc nec lucidus ordo.
凡是量力选定题材的人,既不会缺乏口才,也不会缺乏清晰的条理。
§42ordinis haec virtus erit et venus, aut ego fallor, §43ut iam nunc dicat iam nunc debentia dici, §44pleraque differat et praesens in tempus omittat.
如果我没有弄错的话,条理的优点与魅力就在于:让许诺过的诗作的作者此刻只说此刻该说的话,而将大部分内容推迟并暂时省略。
在字词的搭配上也要精细和审慎,许诺过的诗作的作者应当喜爱这个,唾弃那个。
如果巧妙的搭配能使一个熟悉的词变得崭新,你便表达得极其出色。
si forte necesse est §49indiciis monstrare recentibus abdita rerum et §50fingere cinctutis non exaudita Cethegis, §51continget dabiturque licentia sumpta pudenter, §52et nova fictaque nuper habebunt verba fidem, si §53Graeco fonte cadent parce detorta.
如果偶然间需要用崭新的符号来展示事物的隐秘面,并创造出系着腰带的古老塞特古斯们从未听过的词汇,那么只要谨慎使用,这种特许就会被允许和赋予,而且新造和近来虚构的词汇也会获得信任,只要它们源自希腊的泉源且仅作少许的改动。
quid autem §54Caecilio Plautoque dabit Romanus ademptum §55Vergilio Varioque? ego cur, adquirere pauca
然而罗马人既然将权利给予了凯基利乌斯和普劳图斯,又怎会从维吉尔和瓦里乌斯那里夺走?
如果我能增添少量词汇,为什么我要受到嫉妒,既然卡托和恩尼乌斯的语言已经丰富了母语,并为事物带来了新的名称?
制造带有当代印记的词汇,过去一直是被允许的,将来也永远是被允许的。
§60ut silvae foliis pronos mutantur in annos, §61prima cadunt: ita verborum vetus interit aetas, §62et iuvenum ritu florent modo nata vigentque.
正如森林的树叶随着岁月的流逝而改变,最先长出的树叶落下,词汇的老一代也这样消亡,而新生的词汇则像年轻人一样蓬勃兴旺。
§63debemur morti nos nostraque: sive receptus §64terra Neptunus classes Aquilonibus arcet, §65regis opus, sterilisve diu palus aptaque remis §66vicinas urbes alit et grave sentit aratrum, §67seu cursum mutavit iniquum frugibus amnis §68doctus iter melius: mortalia facta peribunt, §69nedum sermonum stet honos et gratia vivax.
我们和我们的一切都注定要死亡:无论是被接纳进陆地的海王星保护舰队免受北风的袭击 ——这是一项帝王的工程;还是长期荒芜、只适于荡桨的沼泽,如今养育着邻近的城市并感受着沉重的犁铧;或者是曾对庄稼有害的河流改变了航道,被教导了更好的路径:凡人所作的事业终将毁灭,更不用说言语的荣耀和活力能够长存。
§70multa renascentur quae iam cecidere cadentque §71quae nunc sunt in honore vocabula, si volet usus, §72quem penes arbitrium est et ius et norma loquendi.
许多已经消亡的词汇将会复活,而现在享有盛誉的词汇将会衰落,只要“约定俗成”愿意,因为语言的主宰、法则和规范都掌握在它手中。
君王与统帅的伟绩以及悲惨的战争,荷马展示了可以用何种格律来书写。
§75versibus inpariter iunctis querimonia primum, §76post etiam inclusa est voti sententia compos; §77quis tamen exiguos elegos emiserit auctor, §78grammatici certant et adhuc sub iudice lis est;
在不均等结合的诗行中,起初抒发的是哀悼,后来也融入了满愿的表白;然而,究竟是谁首创了这短小的哀歌,学者们争论不休,此案至今尚在法官判决中。
§79Archilochum proprio rabies armavit iambo;
狂怒用其特有的短长格武装了阿尔基洛科斯;