§1.5.1Egressum magna me accepit Aricia Roma §1.5.2hospitio modico; rhetor comes Heliodorus, §1.5.3graecorum longe doctissimus; inde forum Appi §1.5.4differtum nautis cauponibus atque malignis.
离开伟大的罗马后,阿里基亚用简朴的款待迎来了我;同行的是修辞学家赫利奥多鲁斯,他是希腊人中最博学的人;从那里我们前往阿皮乌斯广场,那里挤满了水手和吝啬的旅店老板。
§1.5.5hoc iter ignavi divisimus, altius ac nos §1.5.6praecinctis unum: minus est gravis Appia tardis.
我们这些懒人把这段路程分成了两天,而对于那些行装更利索的人来说,这是一天的路程:对于慢行的人来说,阿皮亚大道不那么令人厌倦。
§1.5.7hic ego propter aquam, quod erat deterrima, ventri §1.5.8indico bellum, cenantis haud animo aequo §1.5.9exspectans comites.
在这里,因为水质极差,我向自己的胃宣战,心情不愉快地等待着正在用餐的同伴们。
iam nox inducere terris §1.5.10umbras et caelo diffundere signa parabat: §1.5.11tum pueri nautis, pueris convicia nautae §1.5.12ingerere: ‘huc adpelle’;
这时夜幕正准备给大地披上阴影,并在天空中散布繁星:于是奴隶们开始对水手、水手们对奴隶大肆谩骂: “把船靠过来!
‘trecentos inseris’;
”、“你想塞进三百个人吗!
‘ohe, §1.5.13iam satis est.
”、“喂,已经够了!
’ dum aes exigitur, dum mula ligatur, §1.5.14tota abit hora.
”在收船资、拴骡子的空档,整整一个小时便过去了。
mali culices ranaeque palustres §1.5.15avertunt somnos; absentem cantat amicam §1.5.16multa prolutus vappa nauta atque viator §1.5.17certatim; tandem fessus dormire viator §1.5.18incipit ac missae pastum retinacula mulae §1.5.19nauta piger saxo religat stertitque supinus.
讨厌的蚊子和沼泽里的青蛙赶走了睡意;饱饮了廉价劣质酒的水手与旅人竞相歌唱着不在场的女伴;最后,疲惫的旅人开始入睡,而懒惰的水手把放牧去的骡子的缰绳系在石头上,自己仰面朝天地打起鼾来。
§1.5.20iamque dies aderat, nil cum procedere lintrem §1.5.21sentimus, donec cerebrosus prosilit unus §1.5.22ac mulae nautaeque caput lumbosque saligno §1.5.23fuste dolat: quarta vix demum exponimur hora.
天快亮了,我们却发现船一点也没有前进,直到一个暴躁的家伙跳了起来,用一根柳木棍子把骡子和水手的头部和腰部狠狠痛打了一顿:直到第四个时辰,我们才勉强登岸。
§1.5.24ora manusque tua lavimus, Feronia, lympha.
费罗尼娅啊,我们在你的泉水里洗了脸和手。
然后,吃过午饭,我们爬行了三英里,来到了高耸在白白闪光的岩石上的安克苏尔(泰拉奇纳)。
§1.5.27huc venturus erat Maecenas optimus atque §1.5.28Cocceius, missi magnis de rebus uterque §1.5.29legati, aversos soliti conponere amicos.
高尚的梅塞纳斯和科克乌斯将要来到这里,他们俩都是因重大事务而派来的使者,习惯于调解失和的朋友。
interea Maecenas advenit atque §1.5.32Cocceius Capitoque simul Fonteius, ad unguem §1.5.33factus homo, Antoni, non ut magis alter, amicus.
在此期间梅塞纳斯抵达,科克乌斯和丰泰乌斯·卡皮托也一同前来,后者是一个无可挑剔的完美之人,也是安东尼的至交,没有谁比他更亲密了。
§1.5.34Fundos Aufidio Lusco praetore libenter §1.5.35linquimus, insani ridentes praemia scribae, §1.5.36praetextam et latum clavum prunaeque vatillum.
我们愉快地离开了由奥菲迪乌斯·鲁斯库斯担任行政官的芬迪,嘲笑着那个疯狂的书吏的职权标志—— 紫边托加、宽紫带以及装木炭的手炉。
随后我们疲惫地留在马穆拉之城(福尔米亚),穆雷纳提供住所,卡皮托提供厨房。
§1.5.39postera lux oritur multo gratissima; namque §1.5.40Plotius et Varius Sinuessae Vergiliusque §1.5.41occurrunt, animae, qualis neque candidiores §1.5.42terra tulit neque quis me sit devinctior alter.
第二天的光芒升起,最令人感到欣喜;因为普洛提乌斯、瓦里乌斯和维吉尔在西努埃萨与我们相遇,大地从未承载过比他们更纯洁的灵魂,也没有谁比他们更与我紧密相连。
§1.5.43o qui conplexus et gaudia quanta fuerunt.
哦,那是多么深情的拥抱,那是多么巨大的喜悦!
§1.5.44nil ego contulerim iucundo sanus amico.
只要我还清醒,我绝不会把任何事物与一位令人愉快的挚友相比。
§1.5.45proxima Campano ponti quae villula, tectum §1.5.46praebuit et parochi, quae debent, ligna salemque.
最靠近坎帕尼亚桥的小庄园为我们提供了屋顶,而官吏们则提供了他们依法有义务提供的木柴和盐。
§1.5.47hinc muli Capuae clitellas tempore ponunt.
由此,骡子们及时在卡普阿卸下了驮子。
§1.5.48lusum it Maecenas, dormitum ego Vergiliusque; §1.5.49namque pila lippis inimicum et ludere crudis.
梅塞纳斯去游戏(球戏),维吉尔和我去睡觉;因为球戏对于患有眼疾和消化不良的人是有害的。
接着,科克乌斯那极其富足的别墅接纳了我们,它位于考迪乌斯的旅店上方。
nunc mihi paucis §1.5.52Sarmenti Scurrae pugnam Messique Cicerri, §1.5.53Musa, velim memores et quo patre natus uterque §1.5.54contulerit litis.
现在,缪斯啊,我希望你用寥寥数语向我提起丑角萨尔门图斯与梅西乌斯·キケッルスの争斗,并记下这两人各自从何种父亲那里生下来展开了这场论争。
Messi clarum genus Osci; §1.5.55Sarmenti domina exstat: ab his maioribus orti §1.5.56ad pugnam venere.
梅西乌斯的显赫出身是奥斯坎人;萨尔门图斯的上尊女主人依然在世:从这样的祖先出身,他们走向了这场交锋。
prior Sarmentus ‘equi te §1.5.57esse feri similem dico.
首先萨尔门图斯说:“我说你就像是一匹野马。
’ ridemus, et ipse §1.5.58Messius ‘accipio,’ caput et movet.
”我们大笑,而梅西乌斯本人也点头说“我接受”。
‘o tua cornu §1.5.59ni foret exsecto frons,’ inquit, ‘quid faceres, cum §1.5.60sic mutilus minitaris?’ at illi foeda cicatrix
萨尔门图斯接着说:“哦,要是你的额头上没有那只角被割掉的痕迹,”他说,“你还会做什么呢,既然你这样残缺不全还来威胁人?
§1.5.61saetosam laevi frontem turpaverat oris.
”其实,他左侧额头毛发茂密处,有一道难看的伤疤损毁了他的脸。
§1.5.62Campanum in morbum, in faciem permulta iocatus, §1.5.63pastorem saltaret uti Cyclopa rogabat: §1.5.64nil illi larva aut tragicis opus esse cothurnis.
他对梅西乌斯的坎帕尼亚病(额头肿瘤)和面貌开了许多玩笑,要求他像牧人独眼巨人那样跳起舞来:说他根本不需要面具或悲剧的厚底靴。
§1.5.65multa Cicerrus ad haec: donasset iamne catenam §1.5.66ex voto Laribus, quaerebat; scriba quod esset, §1.5.67nilo deterius dominae ius esse; rogabat §1.5.68denique, cur umquam fugisset, cui satis una §1.5.69farris libra foret, gracili sic tamque pusillo.
对此,キケッルス回敬了许多话:他问萨尔门图斯是否已经按许愿将奴隶的锁链献给了拉雷斯神;虽然他是个书吏,但女主人的所有权一点也没有减少;最后,他问萨尔门图斯到底为什么逃跑,因为对于他这样纤细瘦小的人来说,一磅麦子就足够生活了。
§1.5.70prorsus iucunde cenam producimus illam.
我们完全愉快地延长了那顿晚宴。
§1.5.71tendimus hinc recta Beneventum, ubi sedulus hospes §1.5.72paene macros arsit dum turdos versat in igni.
由此我们径直前往贝内文图姆,在那里,热心的房东在火上翻烤瘦鸫鸟时,几乎把自己给烧着了。
因为火神(奔放的火焰)穿过古老的厨房,急忙向屋顶的顶端舐去。
§1.5.75convivas avidos cenam servosque timentis §1.5.76tum rapere atque omnis restinguere velle videres.
那时,你本可看见饥饿的客人们和恐惧的奴隶们抢夺着晚宴的食物,并且大家都想把火完全扑灭。
§1.5.77incipit ex illo montis Appulia notos §1.5.78ostentare mihi, quos torret Atabulus et quos §1.5.79nunquam erepsemus, nisi nos vicina Trivici §1.5.80villa recepisset lacrimoso non sine fumo, §1.5.81udos cum foliis ramos urente camino.
从此地开始,阿普利亚那熟悉的山峦开始向我展露,这些山峦被阿塔布鲁斯风烘烤着,而且我们绝不可能翻越过去,如果不是特里维库斯附近的一所别荘接纳了我们,尽管伴随着令人流泪的浓烟,因为壁炉里正烧着带叶子的湿树枝。
§1.5.82hic ego mendacem stultissimus usque puellam §1.5.83ad mediam noctem exspecto; somnus tamen aufert §1.5.84intentum Veneri; tum inmundo somnia visu §1.5.85nocturnam vestem maculant ventremque supinum.
在这里,我极其愚蠢地等待着一个撒谎的姑娘一直到半夜;然而,睡意却夺走了一心向往着爱神(情爱)的我;随后不洁的梦幻弄脏了我的睡衣和仰卧的腹部。
§1.5.86quattuor hinc rapimur viginti et milia raedis, §1.5.87mansuri oppidulo, quod versu dicere non est, §1.5.88signis perfacile est: venit vilissima rerum §1.5.89hic aqua, sed panis longe pulcherrimus, ultra §1.5.90callidus ut soleat umeris portare viator.
由此我们乘坐马车疾行了二十四英里,准备在某座无法用诗歌韵律(六音步)说出名字的小镇留宿,但用特征来指出它是极容易的:在这里,作为最平庸之物的水是要卖钱的,但面包是极其优良的,以至于更远的路途上精明的旅人习惯用肩膀扛着它走。
§1.5.91nam Canusi lapidosus, aquae non ditior urna: §1.5.92qui locus a forti Diomede est conditus olim.
因为卡努西ウム的面包里满是砂石,且水也不比一水罐更丰富:这个地方曾是由勇敢的迪奥墨得斯所建立。
§1.5.93flentibus hinc Varius discedit maestus amicis.
由此,瓦里乌斯在朋友们落泪中悲伤地离去了。
从那里,我们疲惫地抵达了鲁比,因为我们走的是漫长的路程,而且道路因雨水而变得更加泥泞破败。
§1.5.96postera tempestas melior, via peior ad usque §1.5.97Bari moenia piscosi; dein Gnatia lymphis §1.5.98iratis exstructa dedit risusque iocosque, §1.5.99dum flamma sine tura liquescere limine sacro §1.5.100persuadere cupit.
第二天的天气较好,道路却更差,一直延伸到多鱼的巴里城墙;接着,因缺水而神灵发怒的格纳蒂亚给我们带来了笑声和戏谑,因为他们企图让我们相信,神圣的门槛上香会在没有火焰的情况下融化。
credat Iudaeus Apella, §1.5.101non ego; namque Deos didici securum agere aevom §1.5.102nec, siquid miri faciat natura, deos id §1.5.103tristis ex alto caeli demittere tecto.
让受割礼的犹太人阿佩拉去相信吧,我可不信;因为我已懂得,诸神过着无忧无虑的生活,而且,即使自然界发生了什么奇迹,那也不是忧心忡忡的诸神从高高的天宇中降下的。
§1.5.104Brundisium longae finis chartaeque viaeque est.
布伦迪西乌斯是这篇长诗和长途旅行的终点。