Humanitext Reader

康涅利乌斯·尼波斯 · 伊帕密浓达传 §2.1-2.4

埃帕米农达的出身与文武兼修的教育

第 2 段,共 10 段 · 拉丁语

内容简介

本段详细描述了埃帕米农达高贵但贫困的出身,他在音乐、舞蹈以及师从利西斯的哲学方面所受的全面教育,以及他青年时期注重敏捷而非单纯力量的体育与军事训练。

§2.1Natus igitur patre, quo diximus, genere honesto, pauper iam a maioribus relictus est, eruditus autem sic ut nemo Thebanus magis.
因此,他出生于我们提及过的父亲,门第高贵,但祖辈留给他的却很贫困;然而他受过的教育如此之好,以至于没有一个底比斯人能超过他。
nam et citharizare et cantare ad chordarum sonum doctus est a Dionysio, qui non minore fuit in musicis gloria quam Damon aut Lamprus, quorum pervulgata sunt nomina, cantare tibiis ab Olympiodoro, saltare a Calliphrone.
因为他从狄奥尼修斯那里学会了弹奏竖琴并伴着弦乐唱歌,狄奥尼修斯在音乐上的名声不亚于达蒙或兰普鲁斯(他们的名字广为人知);他又从奥林匹奥多罗斯那里学会了伴着笛子唱歌,从卡里弗隆那里学会了跳舞。
§2.2at philosophiae praeceptorem habuit Lysim Tarentinum, Pythagoreum: cui quidem sic fuit deditus, ut adulescens tristem ac severum senem omnibus aequalibus suis in familiaritate anteposuerit; neque prius eum a se dimisit, quam in doctrinis tanto antecessit condiscipulos, ut facile intellegi posset pari modo superaturum omnes in ceteris artibus.
另一方面,他请了塔兰托的毕达哥拉斯派信徒利西斯作为哲学老师:他对他非常依恋,以至于作为一个年轻人,他在交往中宁愿选择这位严肃而严厉的老人,而优先于所有同龄人;并且,直到他在学问上大大超过了同窗,以至于可以很容易地预见到他将以同样的方式在其他技艺上超越所有人之前,他都没有让老师离开。
§2.3atque haec ad nostram consuetudinem sunt levia et potius contemnenda; at in Graecia, utique olim, magnae laudi erant.
这些事情在我们的习俗看来是微不足道的,甚至是该鄙视的;但在希腊,至少在过去,它们曾是极大的荣誉。
§2.4postquam ephebus est factus et palaestrae dare operam coepit, non tam magnitudini virium servivit quam velocitati: illam enim ad athletarum usum, hanc ad belli existimabat pertinere.
当他成为青年并开始致力于体育学校的训练时,他追求的与其说是力量的大小,不如说是敏捷:因为他认为前者属于运动员的用途,而后者属于战争。
itaque exercebatur plurimum currendo et luctando ad eum finem, quoad stans complecti posset atque contendere.
因此,他主要通过跑步和摔跤来锻炼自己,直到能站着抱住对手并进行搏斗的程度。
in armis vero plurimum studii consumebat.
然而在武器的使用上,他投入了最多的精力。

词汇与语法注释

  1. §2.1patre, quo diximus, genere honesto — patre 是表示来源的夺格,修饰 natus。quo diximus 中的 quo 是指代先行词 patre 的关系代词。genere honesto 是性质夺格,修饰 patre。
  2. §2.1cantare tibiis — tibiis(笛的复数夺格)是表示伴奏的工具或伴随夺格,意思是“伴着笛子唱歌”。
  3. §2.2anteposuerit — 引导结果副句(sic... ut)的虚拟语气动词。虽然主句为过去历史时态(fuit deditus),按时态一致原则原本应使用虚拟语气未完成时(anteponeret),但此处使用虚拟语气完成时以强调作为过去事实的结果。
  4. §2.2neque prius eum a se dimisit, quam — non prius... quam(直到……才 / 在……之前不……)的否定相关结构。
  5. §2.2superaturum — 为将来主动分词,省略了 esse 构成将来不定式。它在以 intellegi posset 为主导的间接引语中构成“对格通格不定式”结构,其逻辑主语对格 se(指埃帕米农达自身)被省略。
  6. §2.3magnae laudi — laudi 是目的或效果与格,受 magnae 修饰,作为主语(haec)的表语(双与格结构的一种变形),意思是“曾是极大赞誉的泉源”。
  7. §2.4illam enim ad athletarum usum, hanc ad belli — 指示代词 illa(指代较远的前者 magnitudini virium)与 haec(指代较近的后者 velocitati)的对比。belli 后面省略了 usum。

引用这一段

康涅利乌斯·尼波斯, 伊帕密浓达传 §2.1-2.4. Humanitext Reader, https://reader.humanitext.ai/zh/text/urn:cts:latinLit:phi0588.abo015.humanitext-lat2:2.1-2.4

请注明译文为AI草稿以及访问日期。

译文、注释与简介为AI生成的草稿,并根据读者反馈持续修订。