Humanitext Reader

康涅利乌斯·尼波斯 · 地米斯托克利传 §4.1-4.5

雅典陷落与特米斯托克利的假情报

第 4 段,共 10 段 · 拉丁语

内容简介

薛西斯摧毁雅典后,特米斯托克利为阻止希腊联军撤退,向波斯国王送去假消息,迫使其在狭窄海域进行决战。

§4.1At Xerxes Thermopylis expugnatis protinus accessit astu idque nullis defendentibus interfectis sacerdotibus, quos in arce invenerat, incendio delevit.
然而薛西斯在攻陷温泉关后,立即逼近雅典城,在无人防守的情况下,他杀害了在卫城发现的祭司,并放火烧毁了该城。
§4.2cuius flamma perterriti classiarii cum manere non auderent et plurimi hortarentur, ut domos suas discederent moenibusque se defenderent, Themistocles unus restitit et universos pares esse posse aiebat, dispersos testabatur perituros, idque Eurybiadi, regi Lacedaemoniorum, qui tum summae imperii praeerat, fore affirmabat.
水兵们被这烈火吓坏了,不敢留驻,大多数人都主张各自回家、依靠城墙自卫,唯独特米斯托克利坚持反对,并声声:若团结一致便可与敌人抗衡,若分散则必灭亡;他向当时掌握最高指挥权的拉栖代梦人国王欧里比亚德斯断言,情况确将如此。
§4.3quem cum minus quam vellet moveret, noctu de servis suis quem habuit fidelissimum ad regem misit, ut ei nuntiaret suis verbis, adversarios eius in fuga esse:
由于未能如愿说服对方,特米斯托克利在夜间派出了自己最忠诚的奴隶去见波斯国王,以便以自己的名义转告他:他的对手们正在逃跑。
§4.4qui si discessissent, maiore cum labore et longinquiore tempore bellum confecturum, cum singulos consectari cogeretur: quos si statim aggrederetur, brevi universos oppressurum.
若是他们逃散了,国王就必须逐个追击,从而要花费更大的气力和更长的时间才能结束战争;但如果他立即发起进攻,便可在短时间内将他们全歼。
hoc eo valebat, ut ingratiis ad depugnandum omnes cogerentur.
此举的意图在于迫使所有人违背意愿也必须进行决战。
§4.5hac re audita barbarus, nihil doli subesse credens, postridie alienissimo sibi loco, contra opportunissimo hostibus adeo angusto mari conflixit, ut eius multitudo navium explicari non potuerit.
听闻此事后,这个蛮族国王坚信其中毫无诈术,次日便在极不利于自己、反倒极有利于敌人的极狭窄海域交战,以至于他的庞大舰队无法展开。
victus ergo est magis etiam consilio Themistocli quam armis Graeciae.
因此,他战败更多是由于特米斯托克利的谋略,而非希腊人的武力。

词汇与语法注释

  1. 4.1astu — 希腊语 ἄστυ 的拉丁化形式,特指雅典城,在此作为中性单数宾格作宾语。
  2. 4.2idque ... fore affirmabat — fore 是 futurus esse 的省略形式。id 指代前述分散则必亡的后果,作为 fore 的主格宾语,意为向欧里比亚德斯断言此事必将发生。
  3. 4.3quem cum minus quam vellet moveret — quem 是关系代名词的连接用法,指代前文的欧里比亚德斯。cum 引导原因或让步从句,搭配虚拟式未完成过去时 moveret,意为“由于未能如愿说服他”。
  4. 4.3de servis suis quem habuit fidelissimum — 最高级形容词 fidelissimum 被吸引入关系从句中。结构等同于 eum de servis suis, quem fidelissimum habuit(“他仆人中最忠诚的那一个”)。
  5. 4.4confecturum ... oppressurum — 间接引语中的主动将来不定式,省略了 esse。其在上下文中的未定主格宾语为 eum(即薛西斯),构成了特米斯托克利口信的核心内容。
  6. 4.4ingratiis — 作副词使用的夺格,意为“违背意愿地”或“被迫地”(源于 gratus 的否定形式)。

引用这一段

康涅利乌斯·尼波斯, 地米斯托克利传 §4.1-4.5. Humanitext Reader, https://reader.humanitext.ai/zh/text/urn:cts:latinLit:phi0588.abo002.humanitext-lat2:4.1-4.5

请注明译文为AI草稿以及访问日期。

译文、注释与简介为AI生成的草稿,并根据读者反馈持续修订。