Humanitext Reader

康涅利乌斯·尼波斯 · 地米斯托克利传 §2.1-2.8

海军扩张与德尔斐木墙神谕

第 2 段,共 10 段 · 拉丁语

内容简介

特米斯托克利在科孚战争中极大地加强了雅典海军,这一准备在后来的波斯入侵中拯救了整个希腊。他将德尔斐关于“木墙”的神谕解释为船只,并说服公民进行撤离。

§2.1Primus autem gradus fuit capessendae rei publicae bello Corcyraeo: ad quod gerendum praetor a populo factus non solum praesenti bello, sed etiam reliquo tempore ferociorem reddidit civitatem.
而他投身国政的第一步是在科孚战争中。 为了主持这场战争,他被民众选为将军,不仅在当前的战争中,而且在以后的时期,都使国家变得更加强盛。
§2.2nam cum pecunia publica, quae ex metallis redibat, largitione magistratuum quotannis interiret, ille persuasit populo ut ea pecunia classis centum navium aedificaretur.
因为当时源自矿山的公款每年都因官吏的分发而耗尽,所以他劝说民众用这笔资金建造一支拥有一百艘船只的舰队。
§2.3qua celeriter effecta primum Corcyraeos fregit, deinde maritimos praedones consectando mare tutum reddidit.
这支舰队迅速建成后,他首先击败了科孚人,接着通过追剿海上盗匪使海洋变得安全。
in quo cum divitiis ornavit, tum etiam peritissimos belli navalis fecit Athenienses.
在此过程中,他不仅用财富装备了雅典人,还使他们变得极擅长海战。
§2.4id quantae saluti fuerit universae Graeciae, bello cognitum est Persico.
这对于整个希腊而言是多么大的救星,在波斯战争中得到了证实。
nam cum Xerxes et mari et terra bellum universae inferret Europae, cum tantis copiis eam invasit, quantas neque ante nec postea habuit quisquam:
因为当薛西斯从海上和陆上对整个欧洲发动战争时,他率领着前无古人、后无来者的庞大军队入侵了欧洲。
§2.5huius enim classis mille et ducentarum navium longarum fuit, quam duo milia onerariarum sequebantur, terrestris autem exercitus septingenta peditum, equitum quadringenta milia fuerunt.
实际上,他的舰队由一千二百艘战船组成,随行的还有二千艘运输船;而他的陆军则有七十万步兵和四十万骑兵。
§2.6cuius de adventu cum fama in Graeciam esset perlata et maxime Athenienses peti dicerentur propter pugnam Marathoniam, miserunt Delphos consultum, quidnam facerent de rebus suis.
当他逼近的消息传到希腊,且据说雅典人因马拉松战役而首当其冲时,他们派人去德尔斐请示,对于他们自己的处境该如何是好。
deliberantibus Pythia respondit, ut moenibus ligneis se munirent.
对这些商议者,女祭司皮提亚回答说,他们应当用木墙来防卫自己。
§2.7id responsum quo valeret cum intellegeret nemo, Themistocles persuasit consilium esse Apollinis, ut in naves se suaque conferrent: eum enim a deo significari murum ligneum.
当没有人理解这一解答的含义时,特米斯托克利劝说大家,这是阿波罗的旨意,要他们把自身和财产转移到船上;因为神所指的木墙就是指船只。
§2.8tali consilio probato addunt ad superiores totidem naves triremes suaque omnia, quae moveri poterant, partim Salamina, partim Troezena deportant: arcem sacerdotibus paucisque maioribus natu ad sacra procuranda tradunt, reliquum oppidum relinquunt.
这一建议获得批准后,他们在先前的船只上又增加了同等数量的三段舵战船,并将他们所有可以移动的财产,部分运往萨拉米斯,部分运往特罗伊岑;他们把卫城交给祭司和少数年长者以主持祭祀,其余的城镇则予以放弃。

词汇与语法注释

  1. §2.1capessendae rei publicae — 与名词 "rei publicae" 一致的属格动形容词结构,修饰名词 "gradus"(步骤),表示“投身国政”。
  2. §2.4quantae saluti fuerit — 由目的与格 "quantae saluti"(多么大的救星)和利害与格 "universae Graeciae"(对整个希腊而言)构成的“双与格”结构。使用虚拟式完成时 "fuerit" 是因为其处于间接疑问句中。
  3. §2.6Delphos consultum — 城镇名 "Delphi"(复数名词)在此作表示方向的对格 "Delphos"(不带前置词)。"consultum" 是动词 "consulo" 的目的目的格(苏平),表示派人前往的目的(为了请示神谕)。
  4. §2.7eum enim a deo significari murum ligneum — 间接引语中的对格通格(AcI)结构。"eum"(阳性单数对格)指代述语 "murum ligneum"(木墙),作为被动不定式 "significari" 的逻辑主语,意为“那面木墙被神明用来指代[船只]”。

引用这一段

康涅利乌斯·尼波斯, 地米斯托克利传 §2.1-2.8. Humanitext Reader, https://reader.humanitext.ai/zh/text/urn:cts:latinLit:phi0588.abo002.humanitext-lat2:2.1-2.8

请注明译文为AI草稿以及访问日期。

译文、注释与简介为AI生成的草稿,并根据读者反馈持续修订。