Humanitext Reader

西塞罗 · 致布鲁图斯书信集 §1.16.5-1.16.7

拒绝以屈从换取安全与捍卫弑君者功勋

第 22 段,共 30 段 · 拉丁语

内容简介

布鲁图斯向基塞罗指出,向奥克塔维乌斯乞求等同于自愿服从,牺牲尊严与自由换来的安全毫无价值。他严厉批评了给予奥克塔维乌斯过大权力和感谢的做法,认为这贬低了那些消除恺撒之人的伟大功勋。

§1.16.5hic ipse puer quem Caesaris nomen incitare videtur in Caesaris interfectores, quanti aestimet, si sit commercio locus, posse nobis auctoribus tantum quantum profecto potent, quoniam vivere et pecunias habere et dici consulares volumus! ceterum ne nequiquam perierit ille cuius interitu quid gavisi sumus, si mortuo nihilo minus servituri eramus, nulla cura adhibetur? sed mihi prius omnia di deaeque eripuerint quam illud iudicium, quo non modo heredi eius quem occidi non concesserim quod in illo non tuli, sed ne patri quidem meo, si revivescat, ut patiente me plus legibus ac senatu possit.
这个似乎被恺撒之名驱使去反对恺撒刺杀者的男孩自己,如果有交易的空间,他会多么高度评估,在我们作为支持者的情况下,他能够拥有正如他们实际上将拥有的那样大的权力,既然我们希望活着、拥有财富并被称为执政官级显贵! 但是,如果我们要在那个人死后仍然做奴隶,那么是否根本没有采取任何顾虑,以防那个我们曾为其死亡而感到有些高兴的人徒然死去? 但愿诸神先夺去我的一切,也不要夺去我的那个判断。 凭着这一判断,我不仅不会允许我所杀之人的继承人拥有我在那个人身上所不能忍受的权力,甚至哪怕我的父亲起死回生,我也不允许他在我的纵容下拥有超越法律和元老院的权力。
an hoc tibi persuasum est, fore ceteros ab eo liberos quo invito nobis in ista civitate locus non sit? qui porro id quod petis fleri potest ut impetres? rogas enim velit nos salvos esse.
还是说,你确信这一点:在违背他意愿的情况下我们在你那个城邦里就没有容身之地,而其他人却能从他那里获得自由? 此外,你所寻求的事情怎么可能实现并让你得到呢? 因为你请求他希望我们安全。
videmur ergo tibi salutem accepturi cum vitam acceperimus? quam, nisi prius dimittimus dignitatem et libertatem, qui possumus accipere?
那么,难道在你看,我们接受了生命就等于接受了安全吗? 而我们若不先抛弃尊严和自由,又怎能接受这生命呢?
§1.16.6an tu Romae habitare, id putas incolumem esse? res non locus oportet praestet istuc mihi.
还是你认为,居住在罗马,这就是平安无事吗? 应当是实际的状况,而不是地方,向我保证这一点。
neque incolumis Caesare vivo fui, nisi postea quam illud conscivi facinus, neque usquam exsul esse possum, dum servire et pati contumelias peius odero malis omnibus aliis.
而且恺撒活着的时候,我并非平安无事,直到我决意做下那件大事之后;只要我依然憎恨奴役和忍受侮辱甚于一切其他邪恶,我就不可能在任何地方成为流亡者。
nonne hoc est in easdem tenebras recidisse, si ab eo qui tyranni nomen adscivit sibi, cum in Graecis civitatibus liberi tyrannorum oppressis illis eodem supplicio adficiantur, petitur ut vindices atque oppressores dominationis salvi sint? hanc ego civitatem videre velim aut putem ullam, quae ne traditam quidem atque inculcatam libertatem recipere possit plusque timeat in puero nomen sublati regis quam confidat sibi, cum illum ipsum qui maximas opes habuerit paucorum virtute sublatum videat? me vero posthac ne commendaveris Caesari tuo, ne te quidem ipsum, si me audies.
如果向一个为自己冠以僭主之名的人,请求让统治的复仇者和压制者获得安全(而在希腊城邦中,僭主被推翻后,其子女也要受到同样的惩罚),这不就是坠回了同样的黑暗之中吗? 我难道会愿意看到这样的城邦,或者认为存在任何这样的城邦吗? 它甚至无法接受传承下来并灌输给它的自由,并且在一个男孩身上,它害怕那个被废黜之王的名字,甚于信任它自己,尽管它亲眼看到那个曾拥有最大权势的男人因少数人的美德而被消灭。 所以,今后不要把我推荐给你的恺撒,如果你听我的话,甚至连你自己也不要推荐。
valde care aestimas tot annos quot ista aetas recipit, si propter eam causam puero isti supplicaturus es.
如果你为了那个原因而要去向那个男孩哀求,那么对于你那个年龄所能接纳的残存岁月,你估计的价值也未免太昂贵了。
§1.16.7deinde quod pulcherrime fecisti ac facis in Antonio vide ne convertatur a laude maximi animi ad opinionem formidinis.
其次,你针对安东尼所做出的、并且正在做出的极美妙的事,要小心不要从对伟大心灵的赞美转变为懦弱的舆论。
nam si Octavius tibi placet, a quo de nostra salute petendum sit, non dominum fugisse sed amiciorem dominum quaesisse videberis.
因为如果奥克塔维乌斯令你满意,以至于必须向他乞求我们的安全,你将显得不是逃避了主人,而是寻找了一个更友好的主人。
quem quod laudas ob ea quae adhuc fecit plane probo; sunt enim laudanda, si modo contra alienam potentiam non pro sua suscepit eas actiones.
你因他迄今所做的事而赞赏他,我完全赞成;因为那些事确实值得赞赏,只要他采取这些行动是针对他人的权力,而不是为了他自己的权力。
Cum vero iudicas tantum illi non modo licere sed etiam a te ipso tribuendum esse ut rogandus sit ne nolit esse nos salvos, nimium magnam mercedem statuis (id enim ipsum illi largiris quod per illum habere videbatur res publica), neque hoc tibi in mentem venit, si Octavius ullis dignus sit honoribus quia cum Antonio bellum gerat, iis qui illud malum exciderint cuius istae reliquiae sunt nihil quo expleri possit eorum meritum tributurum umquam populum Romanum, si omnia simul congesserit.
然而,当你判定他不仅被允许拥有如此多的权力,而且还必须由你亲自授予,以至于必须乞求他不要拒绝我们的安全时,你设定的报偿就太大了(因为你实际上慷慨赐予他的,正是国家似乎因他才得以拥有的东西);而且你难道没有想到这一点吗:如果说奥克塔维乌斯因为与安东尼开战就配得上任何荣誉,那么对于那些根除了那个邪恶(而当前的这些只是它的残余)的人来说,即使罗马人民把一切都同时堆积起来,也永远无法给予任何足以填补他们功勋的东西。

词汇与语法注释

  1. 1.16.5posse nobis auctoribus tantum quantum profecto potent — `nobis auctoribus` 是一个由两个名词构成的夺格独立结构,意为“在我们作为发起者/支持者的情况下”。该结构是依赖于 `quanti aestimet...`(带价值属格 `quanti` 的间接疑问句)的不定式子句,其逻辑主语是 `puer`(奥克塔维乌斯)。`tantum` 是修饰 `posse` 的程度宾格,后面紧跟相关的关系从句 `quantum... potent`(正如他们实际上将拥有的那样大的权力)。
  2. 1.16.5prius omnia di deaeque eripuerint quam illud iudicium — `prius... quam` 构成了跨子句的关联比较结构。`eripuerint` 是完成时虚拟式,表达说话者强烈的愿望或誓言(“愿诸神先夺去……也不要……”)。`iudicium` 作为比较的对象,表达了布鲁图斯宁可失去一切也不愿放弃那个判断的坚决态度。
  3. 1.16.6neque incolumis Caesare vivo fui, nisi postea quam illud conscivi facinus — `Caesare vivo` 是夺格独立结构(“当恺撒活着的时候”)。`nisi postea quam`(字面意为“除在……之后之外”)起到了强烈的限制作用,在累积否定句中意为“直到……之后才”。这表达了一种思想立场,即在恺撒生前,直到他决心行刺之前,他在真正的意义上都不算“平安”(或自由)。

引用这一段

西塞罗, 致布鲁图斯书信集 §1.16.5-1.16.7. Humanitext Reader, https://reader.humanitext.ai/zh/text/urn:cts:latinLit:phi0474.phi059.humanitext-lat1:1.16.5-1.16.7

请注明译文为AI草稿以及访问日期。

译文、注释与简介为AI生成的草稿,并根据读者反馈持续修订。