Humanitext Reader

西塞罗 · 致阿提库斯书信集 §9.18.1-9.18.4

与凯撒的会面及拒绝前往罗马

第 220 段,共 461 段 · 拉丁语

内容简介

西塞罗报告了他与凯撒会面的经过,讲述了他如何坚持立场、拒绝按照凯撒的条件前往罗马。他还向阿提库斯倾诉了对未来局势的深切担忧,并对凯撒随从中的危险人物表示震惊。

§9.18.1utrumque ex tuo consilio; nam et oratio fuit ea nostra ut bene potius ille de nobis existimaret quam gratias ageret, et in eo mansimus, ne ad urbem.
这两件事都遵照了你的建议;因为我的发言是这样一种性质:他宁愿对我评价甚高,也不愿向我表示感谢;而且我坚持了这一点,即不去罗马城。
illa fefellerunt facilem quod putaramus; nihil vidi minus.
我们原以为他很容易被说服,在这点上我们失指了;我从未见过更不轻易妥协的人。
damnari se nostro iudicio, tardiores fore reliquos, si nos non venerimus, dicere.
他说,如果我不去,他就会被我的决定所否定,其余的人也会更加迟缓。
ego dissimilem illorum esse causam.
我说,他们的处境与我不同。
cum multa, "veni igitur et age de pace.
在说了许多话之后,他说:“那么,来吧,讨论和平。
" "meone" inquam "arbitratu?" "an tibi" inquit "ego praescribam?" "sic" inquam "agam, senatui non placere in Hispanias iri nec exercitus in Graeciam transportari, multaque," inquam "de Gnaeo deplorabo.
” 我说:“按照我自己的主张吗? ” 他说:“难道我要给你指手画脚吗? ” 我说:“我将这样主张:元老院既不同意前往西班牙,也不同意将军队运往希腊;而且,”我说,“我将为格奈乌斯的事情痛陈许多。
" tum ille, "ego vero ista dici nolo.
” 然后他说:“但我实在不希望那些话被说出来。
" "ita putabam," inquam; "sed ego eo nolo adesse quod aut sic mihi dicendum est multaque quae nullo modo possem silere si adessem aut non veniendum.
” 我说:“我也是这样想的;但我不想出席的原因在于,要么我必须这样说,并且说出许多如果出席就绝不能保持沉默的话,要么我就不该来。
" summa fuit, ut ille quasi exitum quaerens, "ut deliberarem.
” 结果是,他仿佛在寻找退路一般,提出“让我深思熟虑”。
" non fuit negandum.
这不能拒绝。
ita discessimus.
于是我们告别了。
credo igitur hunc me non amare.
因此,我相信这个人并不喜欢我。
at ego me amavi, quod mihi iam pridem usu non venit.
但我对自己感到满意,这是我很久不曾体验过的。
§9.18.2reliqua, o di! qui comitatus, quae, ut tu soles dicere, νέκυια! in qua erat ἥρωσ Celer.
至于其余的事,哦,天啊! 那是怎样的随从,如你常说的那样,真是一群 νέκυια! 其中还有 ἥρωσ 策勒。
o rem perditam! o copias desperatas! quid quod Servi filius, quod Titini in iis castris fuerunt quibus Pompeius circumsederetur! sex legiones; multum vigilat, audet.
哦,毁灭的事态! 哦,绝望的军队! 更不用说,塞尔维乌斯的儿子和蒂蒂尼乌斯家族的人,竟然都在那个将要包围庞培的营垒中! 六个军团;他极其警惕,胆大妄为。
nullum video finem mali.
我看不出这场灾难有什么尽头。
nunc certe promenda tibi sunt consilia.
现在你肯定得拿出主意来了。
hoc fuerat extremum.
这已经是极限了。
§9.18.3illa tamen κατακλεὶσ illius est odiosa quam paene praeterii, si sibi consiliis nostris uti non liceret, usurum quorum posset ad omniaque esse descensurum.
然而,他那句令人厌恶的 κατακλεὶσ 我几乎漏掉了:如果他不被允许采用我的建议,他就会采用他所能得到的任何人的建议,并且会不择手段。
"vidisti igitur virum, ut scripseras? ingemuisti?" certe.
“那么,正如你所写的,你见到那个人了吗? 你叹息了吗? ” 当然。
"cedo reliqua.
“把剩下的告诉我。
" quid? continuo ipse in Pedi Norbanum, ego Arpinum; inde—exspecto equidem λαλαγεῦσαν illam tuam.
” 什么? 他自己立刻去了 Pedi Norbanum,我去了阿尔皮努姆;从那里——我确实在期待你那封 λαλαγεῦσαν。
"tu malim" inquies "actum ne agas.
你一定会说:“我更希望你不要重做已成定局的事。
" etiam illum ipsum quem sequimur multa fefellerunt
” 但即使是我们追随的那个人本身,也被许多事情所欺骗。
§9.18.4sed ego tuas litteras exspecto.
但我正期待着你的来信。
nihil est enim iam ut antea "videamus hoc quorsum evadat.
因为现在已经不能像以前那样说:“让我们看看这会引向何方”了。
" extremum fuit de congressu nostro; quo quidem non dubito quin istum offenderim.
我们的会面已是极限;我毫不怀疑这确实触怒了那个人。
eo maturius agendum est.
因此,必须更加迅速地行动。
amabo te, epistulam et πολιτικήν! valde tuas litteras nunc exspecto.
求你了,写封信,而且是一封 πολιτικήν! 我现在非常期待你的来信。

词汇与语法注释

  1. 9.18.1illa fefellerunt facilem quod putaramus — 主语 `illa`(中性复数)指作者认为凯撒很容易被说服(`facilem quod putaramus`)的这一预期。`fefellerunt` 是 `fallo`(使落空、欺骗)的完成时。
  2. 9.18.1dicere — 历史不定式,用作主句的谓语动词,相当于未完成过去时 `dicebat`(他说)。主语是语境中的 `ille`(凯撒),而非宾格的 `se`。
  3. 9.18.1in Hispanias iri — 不及物动词 `ire` 的被动不定式构成的无人称被动句,意为“前往西班牙(进军)”。它作为 `placere`(同意、赞成)的主语从句。
  4. 9.18.1ut deliberarem — 双重 `ut` 结构。第一个 `ut` 引导解释 `summa fuit`(结论是)的条款,紧接着第二个 `ut` 表达凯撒的间接命令或建议(“让我深思熟虑”),其中省略了表示说或命令的动词。
  5. 9.18.3Pedi Norbanum — 抄本中极难理解的损坏之处。通常被修正为 `in Pedanum`(前往佩杜姆的领地),表示凯撒动身前往附近的佩杜姆。
  6. 9.18.3actum ne agas — 拉丁语古谚,意为“不要重做已成定局的事”,劝诫人们不要重新讨论已经决定的事情或做无用功。

引用这一段

西塞罗, 致阿提库斯书信集 §9.18.1-9.18.4. Humanitext Reader, https://reader.humanitext.ai/zh/text/urn:cts:latinLit:phi0474.phi057.humanitext-lat1:9.18.1-9.18.4

请注明译文为AI草稿以及访问日期。

译文、注释与简介为AI生成的草稿,并根据读者反馈持续修订。