Humanitext Reader

西塞罗 · 致阿提库斯书信集 §7.4.1-7.4.3

与庞培的会谈以及内战不可避免的预感

第 143 段,共 461 段 · 拉丁语

内容简介

西塞罗告知阿提库斯自己已将学识渊博的狄奥尼修斯送回,并报告了与庞培的会谈。庞培支持西塞罗的凯旋式,但深信恺撒已经疏远且战争不可避免,西塞罗则计划于一月返回罗马城附近。

§7.4.1Dionysium flagrantem desiderio tui misi ad te nec me hercule aequo animo, sed fuit concedendum.
我已将狄奥尼修斯送往你处,他因对你的强烈思慕而满怀热忱。 说实在的,我心里也并不轻松,但我不得不做出让步。
quem quidem cognovi quom doctum, quod mihi iam ante erat notum tum sane plenum offici, studiosum etiam meae laudis, frugi hominem ac, ne libertinum laudare videar, plane virum bonum.
我确实发现他不仅学识渊博(这我在此前就已知道),而且确实尽职尽责,甚至热心于我的名声,是个克己、可靠的人,而且——免得我显得是在一味赞美一个释放奴隶——他完全是一个高尚的人。
Pompeium vidi iiii Idus Decembris.
我在12月10日(12月埃杜斯的前四天)见到了庞培。
§7.4.2fuimus una horas duas fortasse.
我们在一起大约待了两个小时。
magna laetitia mihi visus est adfici meo adventu; de triumpho hortari, suscipere partis suas, monere ne ante in senatum accederem quam rem confecissem, ne dicendis sententiis aliquem tribunum alienarem.
他见到我似乎感到极大的快乐;在凯旋式的事情上极力鼓励我,承担起他自己的职责,并告诫我在事情办妥之前不要进入元老院,免得因为发表意见而使某位护民官与我疏远。
quid quaeris? in hoc officio sermonis nihil potuit esse prolixius.
你还想要求什么呢? 在这番充满善意的交谈中,他不可能更加热情周到了。
de re publica autem ita mecum locutus est quasi non dubium bellum haberemus, nihil ad spem concordiae.
然而,关于国家大事,他与我交谈时,就好像我们不可避免地要面临战争一样,没有任何和解的希望。
plane illum a se alienatum cum ante intellegeret, tum vero proxime iudicasse.
他不仅此前就已明白恺撒已与他疏远,而且就在最近做出了确切的判断。
venisse Hirtium a Caesare qui esset illi familiarissimus, ad se non accessisse et, cum ille a. d. viii Idus Decembr. vesperi venisset, Balbus de tota re constituisset a. d. vii ad Scipionem ante lucem venire, multa de nocte eum profectum esse ad Caesarem.
他说,恺撒最亲近的朋友希尔提乌斯从恺撒那里来,却没有拜访他,而且虽然希尔提乌斯在12月6日(12月埃杜斯的前八天)傍晚抵达,且巴尔布斯已安排在12月7日(前七天)天亮前就整件事去见西庇阿,但希尔提乌斯却在深夜动身回恺撒那里去了。
hoc illi τεκμηριῶδεσ videbatur esse alienationis.
庞培认为,这就是疏远的确凿证据。
§7.4.3quid multa? nihil me aliud consolatur nisi quod illum, quoi etiam inimici alterum consulatum, fortuna summam potentiam dederit, non arbitror fore tam amentem ut haec in discrimen adducat.
何需多言? 唯一能安慰我的,是我认为那个甚至连敌人也给予了第二次执政官职位、命运也赋予了最高权力的男人,绝不至于疯狂到将这一切置于险境。
quod si ruere coeperit, ne ego multa timeo, quae non audeo scribere.
但是,如果他开始盲目暴走,我确实非常担心许多事情,那些我不敢写下来的事情。
sed ut nunc est, a. d. iii Nonas Ian. ad urbem cogito.
不过,就目前情况而言,我计划在1月3日(1月诺奈的前三天)抵达罗马城附近。

词汇与语法注释

  1. 7.4.1desiderio tui — 第二人称代词属格 tui 用作名词 desiderio 的宾格性属格(“对你的思慕”)。
  2. 7.4.1quom doctum, quod mihi iam ante erat notum tum sane plenum offici — 通过相关结构 quom (cum) ... tum ...(“不仅……而且……”),doctum 等形容词及名词短语作为 cognovi 的宾语(宾格)被并列。插入的关系从句 quod mihi iam ante erat notum(“这对我此前已是已知的”)仅修饰前文的 doctum。
  3. 7.4.2de triumpho hortari, suscipere partis suas, monere — 这些是历史不定式(historical infinitive),其主语为单数第三人称(此处指庞培),具有未完成过去时直陈口气的语气,用于生动地叙述过去发生的连续动作。
  4. 7.4.2iudicasse. venisse Hirtium a Caesare — 这是延续自前文 locutus est(谈到)的间接引语(Oratio Obliqua),一系列不定式短语连续出现。省略了主句的传达动词(如 dixit),用以转述庞培本人的发言内容。
  5. 7.4.3nihil me aliud consolatur nisi quod — 由 nisi quod(“除了……之外”)引导的名词性从句限定了主句动词 consolatur 的主语 nihil aliud,在整体上表达“唯有……才是对我的安慰”。

引用这一段

西塞罗, 致阿提库斯书信集 §7.4.1-7.4.3. Humanitext Reader, https://reader.humanitext.ai/zh/text/urn:cts:latinLit:phi0474.phi057.humanitext-lat1:7.4.1-7.4.3

请注明译文为AI草稿以及访问日期。

译文、注释与简介为AI生成的草稿,并根据读者反馈持续修订。