Humanitext Reader

西塞罗 · 致阿提库斯书信集 §4.2.1-4.2.4

关于房产归还的祭司团与元老院审议

第 77 段,共 461 段 · 拉丁语

内容简介

西塞罗向阿提库斯报告了自己在祭司团面前进行申辩以及元老院随后就其房产归还问题进行审议的经过,详细描述了他如何克服克洛狄乌斯的阻挠和护民官塞拉努斯的否决权,最终使局势朝有利于自己的方向发展。

§4.2.1si forte rarius tibi a me quam a ceteris litterae redduntur peto a te ut id non modo neglegentiae meae sed ne occupationi quidem tribuas; quae etsi summa est, tamen nulla esse potest tanta ut interrumpat iter amoris nostri et offici mei.
如果碰巧你收到我的信没有收到其他人的信那么频繁,我请求你,不仅不要把这归咎于我的疏忽,甚至也不要归咎于我的忙碌;尽管这忙碌是极大的,但绝不可能大到中断我们的爱与我的责任的历程。
nam ut veni Romam, iterum nunc sum certior factus esse cui darem litteras; itaque has alteras dedi.
因为自从我来到罗马,现在已是第二次得知有可以托付信件的人了;因此我寄出了这第二封信。
prioribus tibi declaravi adventus noster qualis fuisset et quis esset status atque omnes res nostrae quem ad modum essent, " ut ín secundis flúxae, ut in advorsís bonae. "
在前一封信中,我已向你表明我们的抵达是怎样的,现状如何,以及我们的一切事务处于何种境地,“在顺境中飘忽不定,在逆境中却又堪称良好。
§4.2.2post illas datas litteras secuta est summa contentio de domo.
” 在发出那封信之后,关于房产问题展开了极度激烈的争论。
diximus apud pontifices pr. Kal. Octobris.
我们在十月卡兰德的前一天在祭司团面前进行了申辩。
acta res est accurate a nobis et, si umquam in dicendo fuimus aliquid aut etiam si numquam alias fuimus, tum profecto doloris magnitudo vim quandam nobis dicendi dedit.
这件事由我们极其细致地进行了陈述;如果我们曾在演说中算得上有些能耐,或者即便我们在其他时候从未如此,当时那种痛苦的巨大程度,确实赋予了我们演说的一种力量。
itaque oratio iuventuti nostrae deberi non potest; quam tibi, etiam si non desideras, tamen mittam cito.
因此,那篇演说不能仅仅作为欠我们年轻人的债务而留存;我很快就会把它寄给你,即便你并不渴望。
§4.2.3cum pontifices decressent ita, si neque populi iussu neque plebis scitu is qui se dedicasse diceret nominatim ei rei praefectus esset neque populi iussu aut plebis scitu id facere iussus esset videri, posse sine religione eam partem areae mihi restitui, mihi facta statim est gratulatio; nemo enim dubitabat quin domus nobis esset adiudicata; cum subito ille in contionem escendit quam Appius ei dedit.
当祭司们做出如下决议时,即:如果那个自称进行了奉献的人,既未通过人民的命令也未通过平民的决议被点名委任负责该事务,也未显现出曾被人民的命令或平民的决议命令去这样做,那么该地基的那一部分就可以在没有宗教障碍的情况下归还给我,人们立即向我表示祝贺;因为没有人怀疑房子已被判给我们;这时突然间,那个人登上了阿庇乌斯提供给他的市民大会讲坛。
nuntiat iam populo pontifices secundum se decrevisse, me autem vi conari in possessionem venire; hortatur ut se et Appium sequantur et suam libertatem vi defendant.
他现在向人民宣布,祭司们做出了有利于他的决议,而我正企图用暴力来占有它;他怂恿人们跟随他和阿庇乌斯,用武力来捍卫他们的自由。
hic cum etiam illi infimi partim admirarentur partim inriderent hominis amentiam, ego statuerem illuc non accedere nisi cum consules ex senatus consulto porticum Catuli restituendam locassent Kal Octobr. habetur senatus frequens.
在这种情况下,甚至连最底层的人,有的感到惊异,有的则嘲笑那个人的疯狂,而我决定,在执政官们根据元老院决议对外发包重建卡图鲁斯回廊之前,绝不踏足那里;在十月卡兰德那天,举行了出席踊跃的元老院会议。
§4.2.4adhibentur omnes pontifices qui erant senatores.
凡是元老院议员的祭司都被召集来。
a quibus Marcellinus, qui erat cupidissimus mei, sententiam primus rogatus quaesivit quid essent in decernendo secuti.
其中,最支持我的马尔凯利努斯首先被询问意见,他询问他们在做出决议时遵循了什么。
tum M. Lucullus de omnium conlegarum sententia respondit religionis iudices pontifices fuisse, legis esse senatum; se et conlegas suos de religione statuisse, in senatu de lege statuturos cum senatu.
随后,马尔库斯·卢库鲁斯代表所有同僚的意见回答道:祭司是宗教问题的裁判官,而元老院则是法律问题的裁判官;他和他的同僚们已经就宗教问题做出了决定,而关于法律问题,他们将在元老院中与元老院一起做出决定。
itaque sub quisque horum loco sententiam rogatus multa secundum causam nostram disputavit.
因此,他们中的每一个人在按顺序被询问意见时,都发表了许多有利于我们诉讼的论述。
cum ad Clodium ventum est, cupiit diem consumere neque ei finis est factus, sed tamen cum horas tris fere dixisset, odio et strepitu senatus coactus est aliquando perorare.
当轮到克洛狄乌斯时,他企图耗尽这一天的时间,没有人给他设限;但是,当他说了大约三个小时后,他在元老院的厌恶和噪杂声中被迫终于结束了演说。
cum fieret senatus consultum in sententiam Marcellini omnibus praeter unum adsentientibus, Serranus intercessit.
当元老院正准备根据马尔凯利努斯的意见通过一项决议,除一人外所有人都表示赞同的时候,塞拉努斯行使了否决权。
de intercessione statim ambo consules referre coeperunt.
针对这一否决,两位执政官立即开始向元老院提交讨论。
cum sententiae gravissimae dicerentur, senatui placere mihi domum restitui, porticum Catuli locari, auctoritatem ordinis ab omnibus magistratibus defendi si quae vis esset facta, senatum existimaturum eius opera factum esse qui senatus consulto intercessisset, Serranus pertimuit et Cornicinus ad suam veterem fabulam rediit; abiecta toga se ad generi pedes abiecit.
当发表极其严肃的意见时,大意是:元老院决议将房子归还给我,对外发包重建卡图鲁斯回廊,并且如果发生任何暴力行为,所有政务官都要捍卫该阶层的权威,而元老院将认为,这是由于那个对元老院决议行使否决权的人的教唆而造成的,塞拉努斯极其恐惧,而科尔尼基努斯则重演了他的旧把戏;他脱下托加,跪倒在女婿的脚下。
ille noctem sibi postulavit.
后者为自己请求一晚的考虑时间。
non concedebant, reminiscebantur enim Kal. Ianuar.
他们不愿答应,因为他们还记得一月卡兰德的事。
vix tandem tibi de mea voluntate concessum est.
最终,在我的同意下,勉强做出了让步。

词汇与语法注释

  1. 4.2.1certior factus esse cui darem litteras — 主句动词 certior factus [sum] 中省略了 sum,引导带有名词性不定式的主宾格结构 [me] esse(省去了 me)。cui darem 是一个带有虚拟语气(darem)的关系从句,表示目的或适合性,意为“一个我可以托付信件的人”。
  2. 4.2.3cum pontifices decressent — decressent(decrevissent 的缩略形式)的内容由 ita 先行引导,其具体内容由 si 开始的条件从句及作为归结的宾格不定式 posse... restitui(可以归还)构成。在条件从句中,动词 videri 作为间接引语中从属句的动词,被同化为了不定式,这是较罕见的语法现象。
  3. 4.2.4reminiscebantur enim Kal. Ianuar. — 动词 reminiscor 在此不支配属格,而是直接支配宾格 Kalendas Ianuarias(缩写为 Kal. Ianuar.)。此处的“一月卡兰德”指的是塞拉努斯此前在关于西塞罗归国的决议中进行拖延的那一天,这解释了为何元老院拒绝了他现在的延期请求。

引用这一段

西塞罗, 致阿提库斯书信集 §4.2.1-4.2.4. Humanitext Reader, https://reader.humanitext.ai/zh/text/urn:cts:latinLit:phi0474.phi057.humanitext-lat1:4.2.1-4.2.4

请注明译文为AI草稿以及访问日期。

译文、注释与简介为AI生成的草稿,并根据读者反馈持续修订。