Humanitext Reader

西塞罗 · 致阿提库斯书信集 §13.38.1-13.38.2

小昆图斯的无礼来信与应对咨询

第 368 段,共 461 段 · 拉丁语

内容简介

西塞罗因侄子小昆图斯来信中的无礼而感到愤怒,并分析了其背后的意图,随后向阿提库斯征求建议,纠结于是公开拒绝他还是虚与委蛇。

§13.38.1ante lucem cum scriberem contra Epicureos, de eodem oleo et opera exaravi nescio quid ad te et ante lucem dedi.
黎明前,当我正写文章反对伊壁鸠鲁学派时,我用同样的灯油和精力顺便给你写了些东西,并在黎明前寄了出去。
deinde cum somno repetito simul cum sole experrectus essem, datur mi epistula a sororis tuae filio quam ipsam tibi misi; cuius est principium non sine maxima contumelia.
随后,我再次入睡,随太阳一同醒来时,收到了一封你姐姐儿子的信,我已经把这封信原件寄给你了;其开头带有极大的无礼。
sed fortasse οὐκ ἐπέστησεν.
但也许他没有注意到。
est autem sic, "ego enim quicquid non belle in te dici potest—. " posse vult in me multa dici non belle sed ea se negat approbare.
信是这样写的: “因为我,凡是能对你说的不好听的话——” 他是想说,有许多不好听的话可以说我,但他说自己并不赞同这些话。
hoc quicquam pote impurius? iam cetera leges (misi enim ad te) iudicabisque.
还有比这更无耻的吗? 其余的部分你很快就会读到(因为我已经寄给你了)并做出评判。
Bruti nostri cotidianis adsiduisque laudibus quas ab eo de nobis haberi permulti mihi renuntiaverunt commotum istum aliquando scripsisse aliquid ad me credo et ad te, idque ut sciam facies.
我们亲爱的布鲁图斯每天不断地对我们大加赞赏,许多人都向我转达了这一点,我相信那家伙正是因此受到触动,终于给我、大概也给你写了些什么,你一定要让我知道这件事。
nam ad patrem de me quid scripserit nescio, de matre quam pie! "volueram," inquit "ut quam plurimum tecum essem, conduci mihi domum et id ad te scripseram.
因为我不知道他给父亲写了关于我的什么,但关于他母亲,写得多么“孝顺”啊! “我本希望,” 他说, “能尽量多和你在一起,曾写信让你帮我租一所房子。
neglexisti.
你忽略了。
ita minus multum una erimus.
所以我们在一起的时间就没那么多了。
nam ego istam domum videre non possum; qua de causa scis. "
因为我无法忍受看到那所房子;你懂得原因。
§13.38.2hanc autem causam pater odium matris esse dicebat.
” 然而他父亲说,这个原因是他对他母亲的怨恨。
nunc me iuva, mi Attice, consilio, "πότερον" id est utrum aperte hominem asperner et respuam, "ἢ σκολιαῖσ ἀπάταις.
现在,我的阿提库斯,请用你的建议来帮我:“是哪一个”——也就是说,我是该公开蔑视并拒绝那家伙,还是“用曲折的欺骗”。
" ut enim Pindaro sic "δίχα μοι νόοσ ἀτρέκειαν εἰπεῖν.
因为正如品达所说,对我而言“我的心在说真话上分成了两半”。
" omnino moribus meis illud aptius sed hoc fortasse temporibus.
总的来说,前者更符合我的性格,但后者也许更适合当下的局势。
tu autem quod ipse tibi suaseris idem mihi persuasum putato.
至于你给自己提的建议,就当做我也已被说服了吧。
equidem vereor maxime ne in Tusculano opprimar.
我确实最担心在图斯库鲁姆的别墅里被他撞个正着。
in turba haec essent faciliora.
在人多的地方,这些事情会容易处理得多。
utrum igitur Asturae? quid si Caesar subito? iuva me, quaeso, consilio.
那么,我去阿斯图拉吗? 如果恺撒突然到了怎么办? 求你,用你的建议帮帮我。
utar eo quod tu decreveris.
我将遵循你的决定。

词汇与语法注释

  1. §13.38.1de eodem oleo et opera — 意为“用同样的灯油和精力”的成语。指在夜间点灯撰写反伊壁鸠鲁学派著作的同时,顺便用同样的灯火和时间给阿提库斯写了这封信。
  2. §13.38.1posse vult in me multa dici non belle — 此动词 vult(意图表达、暗示)后接宾格不定式结构(posse...dici),其中 posse 的主语是整个不定式从句 multa dici non belle。这是西塞罗对侄子措辞的讽刺性解读,指出侄子在结构上默认了“确实有许多关于我的坏话可以说”。
  3. §13.38.2δίχα μοι νόοσ ἀτρέκειαν εἰπεῖν — 引用自品达的残篇(fr. 213 Maehler)。不定式 εἰπεῖν 起到表示目的或结果的作用:“为了说出真话,我的心分成了两半”。西塞罗以此来形容自己在遵循天性(公开拒绝)与顺应时局(虚与委蛇)之间的内心挣扎。
  4. §13.38.2tu autem quod ipse tibi suaseris idem mihi persuasum putato — 结构为“凡是你向自己建议的方案(quod...suaseris),也请认为这是我已确信的决定(idem mihi persuasum)”。分词 persuasum 对应无人称被动结构 mihi persuadetur(我确信),表达了西塞罗对阿提库斯判断力的绝对信任,将后者的抉择直接作为自己的行动指南。
  5. §13.38.2ne in Tusculano opprimar — 由 ne 引导的表示担心的从句,接虚拟式现在时被动语态 opprimar,跟在动词 vereor 之后。及物动词 opprimere 在此指“被出其不意地撞见”或“被纠缠”。西塞罗担心自己住在图斯库鲁姆别墅时,侄子小昆图斯会突然造访,迫使他进行无法回避的尴尬面谈。

引用这一段

西塞罗, 致阿提库斯书信集 §13.38.1-13.38.2. Humanitext Reader, https://reader.humanitext.ai/zh/text/urn:cts:latinLit:phi0474.phi057.humanitext-lat1:13.38.1-13.38.2

请注明译文为AI草稿以及访问日期。

译文、注释与简介为AI生成的草稿,并根据读者反馈持续修订。