§8.15.1Ecquando tu hominem ineptiorem quam tuum Cn.
你可曾见过比你那纳乌斯·庞培更愚蠢的人吗?
Pompeium vidisti, qui tantas turbas, qui tam nugax esset, commorit? ecquem autem Caesare nostro acriorem in rebus gerendis, eodem in victoria temperatiorem aut legisti aut audisti? quid est? num tibi nostri milites, qui durissimis et frigidissimis locis, taeterrima hieme bellum ambulando confecerunt, malis orbiculatis esse pasti videntur? 'quid iam?' inquis.
他既然如此无能,竟挑起了这么大的动乱! 而另一方面,你可曾读到或听到过有谁在办事时比我们的恺撒更敏捷,在胜利时又比他更温和克制吗? 怎么回事? 难道在我们那些于极严酷、极寒冷之地,在最恶劣的冬天仅靠行军就结束了战争的士兵们看来,他们像是靠圆苹果喂养大的吗? “现在说这干嘛? ”你会问。
gloriose omnia.
一切都很辉煌。
si scias quam sollicitus sim, tum hanc meam gloriam quae ad me nihil pertinet derideas; quae tibi exponere nisi coram non possum, idque celeriter fore spero;
如果你知道我是多么焦虑,你就会嘲笑我这与我毫无关系的“辉煌”了;这些事情我只有当面才能向你解释,我希望这很快就会实现。
nam me, cum expulisset ex Italia Pompeium, constituit ad urbem vocare, id quod iam existimo confectum, nisi si maluit Pompeius Brundisi circumsederi.
因为恺撒决定,一旦把庞培驱逐出意大利,就召我回城,我认为这件事现在已经完成了,除非庞培宁愿在布伦迪西乌姆受围。
§8.15.2peream, si minima causa est properandi isto mihi, quod te videre et omnia intima conferre discupio, habeo autem quam multa.
如果我想见你并倾诉所有心底话——而且我有多少话啊! ——竟然是我急于去你那里的最小原因,就让我死掉好了。
Hui vereor, quod solet fieri, ne cum te videro omnia obliviscar.
哎呀,我担心,就像常有的那样,等我见到你时,就会把一切都忘光了。
sed tamen quod ob scelus iter mihi necessarium retro ad Alpis versus incidit? ideo quod Intimilii in armis sunt, neque de magna causa.
然而,究竟是因为什么罪过,我竟必须往回朝向阿尔卑斯山方向长途跋涉? 那是因为因蒂米利伊人拿起了武器,而且并没有什么大不了的原因。
Bellienus, verna Demetri, qui ibi cum praesidio erat, Domitium quendam, nobilem illi, Caesaris hospitem, a contraria factione nummis acceptis comprendit et strangulavit;
德米特里乌斯的家生奴隶贝里埃努斯当时随守备队驻扎在那里,他收受了敌对派系的钱财,逮捕并勒死了当地的贵族、恺撒的宾客——某个多米提乌斯。
civitas ad arma iit; eo †num cohortibus mihi per nivis eundum est.
整个城邦因此拿起了武器;为此,我必须率领步兵大队穿行于冰雪之中。
'usque quaque,' inquis, 'se Domitii male dant.
“无论在哪里,”你会说,“多米提乌斯家族的人总是倒霉。
' vellem quidem Venere prognatus tantum animi habuisset in vestro Domitio quantum Psecade natus in hoc habuit.
”我真希望维纳斯的后代对你们的那个多米提乌斯,能有像普塞卡斯之子对这一个多米提乌斯那样的狠辣决绝。
Ciceroni f. s. d.
向西塞罗致敬。