Humanitext Reader

西塞罗 · 致友人书信集 §7.32.1-7.32.3

称赞沃鲁姆尼乌斯的风趣与保护自身的幽默声誉

第 154 段,共 413 段 · 拉丁语

内容简介

西塞罗称赞了沃鲁姆尼乌斯来信中的幽默风趣,同时幽默地敦促他保护自己的名声免受他人平庸笑话的侵害,并请求对方告知国家事务及共同熟人的近况。

§7.32.1quod sine praenomine familiariter, ut debebas, ad me epistulam misisti, primum addubitavi an a Volumnio senatore esset, quocum mihi est magnus usus; deinde eu)trapeli/a litterarum fecit ut intellegerem tuas esse.
关于你没有用前名、而是像你应当做的那样亲切地给我写信,起初我有些怀疑这是否来自与我有着深厚交情的元老院议员沃鲁姆尼乌斯;但随后,信中的机智让我明白这是你的信。
quibus in litteris omnia mihi periucunda fuerunt praeter illud, quod parum diligenter possessio salinarum mearum a te procuratore defenditur.
在信中,除了那一点之外,一切都让我感到非常愉快——那就是作为管理人的你,对我的盐田所有权的捍卫不够尽心。
ais enim, ut ego discesserim, omnia omnium dicta, in his etiam Sestiana, in me conferri.
因为你说,自我离开后,所有人的所有言论,甚至包括塞斯提乌斯的话,都被归到了我的名下。
quid? tu id pateris? non me defendis, non resistis? equidem sperabam ita notata me reliquisse genera dictorum meorum, ut cognosci sua sponte possent; §7.32.2sed quoniam tanta faex est in urbe ut nihil tam sit a)ku/qhron quod non alicui venustum esse videatur, pugna, si me amas, nisi acuta a)mfiboli/a, nisi elegans u(perbolh/, nisi para/gramma bellum, nisi ridiculum para\ prosdoki/an, nisi cetera, quae sunt a me in secundo libro 'de oratore' per Antoni personam disputata de ridiculis, e)/ntexna et arguta apparebunt, ut sacramento contendas mea non esse.
什么? 你容忍这种事? 你不为我辩护,不进行抵制? 我本来确实希望,我留下的自己谈吐的特征如此明显,以至于它们能被自然地认出来;但既然城里有这么多的渣滓,以至于没有任何东西会因缺乏美感而不被某些人视为迷人,那么,如果你爱我,就请战斗吧:除非尖锐的双关、高雅的夸张、巧妙的字谜、出乎意料的滑稽,以及其他我通过安东尼乌斯这一角色在《论辩论家》第二卷中探讨过的关于滑稽之事的种种,显得艺术且机智,否则就请以誓金担保来坚决主张它们不是我的。
nam de iudiciis quod quereris, multo laboro minus.
至于你对审判的抱怨,我关心的要少得多。
Trabantur per me pedibus omnes rei, sit vel Selius tam eloquens ut possit probare se liberum; non laboro; urbanitatis possessionem, amabo, quibusvis interdictis defendamus; in qua te unum metuo, contemno ceteros.
在我看来,随他们把所有的被告都拖走,或者哪怕塞利乌斯如此雄辩,以至于能证明自己是自由人;我都不在乎;请让我们用任何占有令状来捍卫都市儒雅的所有权;在这一领域,我唯独畏惧你一人,而轻视其余所有人。
derideri te putas; nunc demum intellego te sapere.
你以为你被嘲笑了;到现在我才明白你是聪明的。
§7.32.3sed me hercules extra iocum: valde mihi tuae litterae facetae elegantesque visae sunt. illa quàmvis ridicula essent, sicut erant, mihi tamen risum non moverunt;
但凭赫拉克勒斯发誓,玩笑放一边:你的信在我看来确实非常风趣且高雅。
cupio enim nostrum illum amicum in tribunatu quam plurimum habere gravitatis, id cum ipsius causa est mihi, ut scis, in amoribus tum me hercule etiam rei p. ; quam quidem, quamvis in me ingrata sit, amare non desinam.
那些事情尽管很可笑(事实也确实如此),但并没有逗乐我;因为我希望我们的那位朋友在担任护民官期间能够拥有尽可能的威严,这不仅是为了他自己——如你所知,他深受我的喜爱——而且,凭赫拉克勒斯发誓,也是为了共和国;对于这共和国,尽管它对我无情,我却不会停止爱它。
tu, mi Volumni, quoniam et instituisti et mihi vides esse gratum, scribe ad me quam saepissime de rebus urbanis, de re p.
你,我的沃鲁姆尼乌斯,既然你已经开始了,并且看到这对我来说是件乐事,那就请尽可能频繁地给我写关于都市事务和共和国的信。
iucundus est mihi sermo litterarum tuarum.
你信中的谈吐令我心情愉悦。
praeterea Dolabellam, quem ego perspicio et iudico cupidissimum esse atque amantissimum mei, cohortare et confirma et redde plane meum, non me hercule quo quicquam desit; sed quàa valde ei cupio, non videor nimium laborare.
此外,鼓励并坚定多拉贝拉——我清楚地看到并判定他对我非常热忱且充满爱意——并使他完全属于我这一边,凭赫拉克勒斯发誓,这绝非因为缺了什么;而是因为我非常在乎他,所以我似乎并没有过度操心。

词汇与语法注释

  1. §7.32.1eu)trapeli/a — 希腊语词汇,意为“机智、高雅的玩笑”。这是针对收信人普布利乌斯·沃鲁姆尼乌斯的绰号“尤特拉佩鲁斯”(Eutrapelus)的双关语,也是西塞罗认出寄信人身份的决定性线索。
  2. §7.32.1possessio salinarum mearum — 字面意思是“我的盐田的所有权”。在拉丁语中,“盐”(sal)比喻“机智、风趣”,因此“盐田”指的是西塞罗自己的机智笑话集。这里是一个比喻,敦促作为代理人(procurator)的沃鲁姆尼乌斯保护西塞罗的“所有权”,免受他人平庸笑话的侵占。
  3. §7.32.2sacramento contendas — 源自古罗马民事诉讼程序(legis actio sacramento)的表达,指诉讼双方提供誓金(sacramentum)作为担保以支持其主张。在这里,它被用来强烈要求沃鲁姆尼乌斯坚决抗议——哪怕是通过诉讼打赌的方式——证明那些拙劣的笑话并非西塞罗所作。
  4. §7.32.2urbanitatis possessionem, amabo, quibusvis interdictis defendamus — 比喻性地使用了民事法上的“占有令状”(interdicta)程序。在罗马法中,这是用于保护或恢复财产占有的快速救济手段。西塞罗幽默地使用这一法律术语,呼吁使用一切法律手段来捍卫他们对“都市儒雅”(urbanitas)这一无形资产的占有权。
  5. §7.32.3non me hercule quo quicquam desit — 使用 non quo 结构来引入一个被排出的原因(“并不是因为……”)。西塞罗在此解释道,他请求沃鲁姆尼乌斯去激励多拉贝拉,并非因为多拉贝拉对他缺乏热情或忠诚。
  6. §7.32.3ei cupio — 动词 cupere 与与格(ei)连用,是一个习惯表达,意为“为某人祝福”、“偏爱”或“支持”。与带宾格(“渴望某物”)不同,此处表达了西塞罗对多拉贝拉的善意与支持。

引用这一段

西塞罗, 致友人书信集 §7.32.1-7.32.3. Humanitext Reader, https://reader.humanitext.ai/zh/text/urn:cts:latinLit:phi0474.phi056.humanitext-lat1:7.32.1-7.32.3

请注明译文为AI草稿以及访问日期。

译文、注释与简介为AI生成的草稿,并根据读者反馈持续修订。