Humanitext Reader

西塞罗 · 致友人书信集 §3.13.1-3.13.2

感谢阿庇乌斯的善意与姻亲纽带的巩固

第 56 段,共 413 段 · 拉丁语

内容简介

西塞罗感激阿庇乌斯对其家人所给予的巨大恩惠,强调两人之间友谊的持久性,并表示新结成的姻亲关系将进一步加强他们的纽带。

§3.13.1quasi divinarem tali in officio fore mihi aliquando ex petendum studium tuum, sic, cum de tuis rebus gestis agebatur, inserviebam honori tuo; dicam tamen vere: plus quam acceperas reddidisti.
正如我仿佛预知到,在物归原主的本分中我终有一天会需要你的热忱,因此,当谈论起你的公绩时,我曾极力维护你的荣誉;但我还是要说实话:你回报的比你得到的还要多。
quis enim ad me non perscripsit te non solum auctoritate orationis, sententia tua, quibus ego a tali viro contentus eram, sed etiam opera, consilio, domum veniendo, conveniendis meis nullum onus offici cuiquam reliquum fecisse? haec mihi ampliora multo sunt quam illa ipsa, propter quae haec laborantur.
因为,谁没有写信告诉我,你不仅凭借你的演说威望和你的意见——对一个像你这样的人,这本已能让我感到满足——而且还通过你的操劳、建议、造访我家以及与我亲属的会面,没有给任何人留下任何义务的负担? 对我来说,这些事情比那些人们为之付出这些劳碌的事务本身要伟大得多。
§3.13.2insignia enim virtutis multi etiam sine virtute adsecuti sunt, talium virorum tanta studia adsequi sola virtus potest.
因为许多人即使没有德行也获得了德行的表征,但只有德行才能获得如此杰出之人的如此巨大的热忱。
itaque mihi propono fructum amicitiae nostrae ipsam amicitiam, qua nihil est uberius, praesertim in iis studiis, quibus uterque nostrum devinctus est.
因此,我把我们友谊的果实设定为友谊本身,没有比这更丰厚的了,尤其是在我们两人都倾心投入的那些学问探求中。
nam tibi me profiteor et in re publica socium, de qua idem sentimus, et in cotidiana vita coniunctum, quam his artibus studiisque colimus.
因为我向你表白,我既是你国家政治上的盟友——对此我们见解一致——也是你日常生活中的伴侣——我们正用这些学艺与探求来滋养日常生活。
vellem ita fortuna tulisset, ut, quanti ego omnis tuos facio, tanti tu meos facere posses, quod tamen ipsum nescio qua permotus animi divinatione non despero.
我真希望命运能这样安排,以至于像我如此珍视你所有的家人一样,你也能同样珍视我的家人;然而,在心灵某种预感的驱使下,我对此也并未绝望。
sed hoc nihil ad te; nostrum est onus.
但这对你来说无关紧要;这是我们的负担。
illud velim sic habeas, quod intelleges hac re novata additum potius aliquid ad meum erga te studium, quo nihil videbatur addi posse, quam quicquam esse detractum Cum haec scribebam, censorem iam te esse sperabam.
我希望你这样看待:你将明白,由于这门新结成的姻亲,我对你的热忱——这本已似乎无以复加——不仅没有受到任何减损,反而有所增加。 写这封信时,我希望你已经是监察官了。
eo brevior est epistula et ut adversus magistrum morum modestior.
因此,这封信比较简短,而且正如面对一位道德导师一样,显得更为谦逊。

词汇与语法注释

  1. §3.13.1fore mihi aliquando expetendum — 由 fore(futurum esse 的缩写形式)和动形容词 expetendum 构成的将来被动不定式结构。给格 mihi 是施事给格(dative of agent),意思是“将必须由我来寻求”。
  2. §3.13.1quibus ego a tali viro contentus eram — contentus(满足)带夺格(quibus)。此处使用直说法过去时(eram)代替虚拟式(“我本就会感到满足”),以强调这种潜在满足的真实性,或是表达适合、满足等形容词中常见的直说法用法。
  3. §3.13.2vellem ita fortuna tulisset — 未完成过去时虚拟式 vellem 表示现在无法实现的愿望(“我真希望……”)。其后直接跟过去完成时虚拟式 tulisset(无连词 ut 的并列结构),表示对过去未实现之事的愿望(“命运曾这样安排”)。
  4. §3.13.2illud velim sic habeas, quod intelleges — 现在时虚拟式 velim(表示温和或委婉的愿望)后接无 ut 的虚拟式 habeas。illud 是前瞻性指示代名词,其内容由 quod 引导的名词从句作同格解释(“即,你将明白……”)。

引用这一段

西塞罗, 致友人书信集 §3.13.1-3.13.2. Humanitext Reader, https://reader.humanitext.ai/zh/text/urn:cts:latinLit:phi0474.phi056.humanitext-lat1:3.13.1-3.13.2

请注明译文为AI草稿以及访问日期。

译文、注释与简介为AI生成的草稿,并根据读者反馈持续修订。