Humanitext Reader

西塞罗 · 致友人书信集 §12.14.1-12.14.4

挫败多拉贝拉舰队与亚细亚治理请求

第 280 段,共 413 段 · 拉丁语

内容简介

作者汇报了与布鲁图斯会面后返回亚细亚、成功挫败多拉贝拉入侵意大利的计划以及罗德斯人的敌对态度,并请求西塞罗协助确保自己能继续治理亚细亚行省。

§12.14.1Cum Brutum nostrum convenissem eumque tardius in Asiam venturum animadverterem, in Asiam redii ut reliquias mei laboris conligerem et pecuniam quam primum Romam mitterem.
当我与我们的布鲁图斯会面并注意到他将较晚来到亚细亚时,我返回了亚细亚,以便收集我工作的余留部分,并尽快将钱送到罗马。
interim cognovi in Lycia esse classem Dolabellae ampliusque centum navis onerarias in quas exercitus eius imponi posset, idque Dolabellam ea mente comparasse ut, si Syriae spes eum frustrata esset, conscenderet in navis et Italiam peteret seque cum Antoniis et reliquis latronibus coniungeret.
在此期间,我得知多拉贝拉的舰队在利基亚,还有一百多艘可运载其军队的运输船,而且多拉贝拉准备这些的意图是:如果他在叙利亚的希望落空,他就登船前往意大利,与安东尼们以及其余的强盗会合。
cuius rei tanto in timore fui, ut omnibus rebus relictis cum paucioribus et minoribus navibus ad illas ire conatus sim.
我对这件事极其恐惧,以至于放下一切,试图用较少、较小的船只前往那些船。
§12.14.2quae res, si a Rhodiis non essem interpellatus, fortasse tota sublata esset; tamen magna ex parte profligata est, quoniam quidem classis dissipata est adventus nostri timore, milites ducesque effugerunt onerariae omnes ad unam a nobis sunt exceptae.
这件事,如果我没有受到罗德斯人的阻挠,也许就已经彻底解决了;然而,由于舰队因害怕我们的到来而溃散,士兵和将领逃跑,所有的运输船无一例外地被我们捕获,因此这计划在很大程度上已经被粉碎了。
certe quod maxime timui videor esse consecutus, ut non possit Dolabella in Italiam pervenire nec suis sociis firmatis durius vobis efficere negotium.
无疑,我似乎已经达到了我最害怕的那个目的:使多拉贝拉无法到达意大利,也无法通过强化他的同盟者来给你们制造更艰难的麻烦。
§12.14.3Rhodii nos et rem p. quam valde desperaverint ex litteris quas publice ruisi cognosces.
罗德斯人对我们和国家有多么深重的绝望,你将从我公开寄出的信件中得知。
et quidem multo parcius scripsi quam re vera furere eos inveni.
事实上,相比我发现他们实际表现出的疯狂,我的措辞要温和得多。
quod vero aliquid de iis scripsi, mirari noli; mira est eorum amentia.
至于我写了关于他们的一些事情,请不要惊讶;他们的疯狂是令人吃惊的。
† nec me meae ullae privatim iniuriae umquam malus animus eorum in nostra salute, cupiditas partium aliarum, perseverantia in contemptione optimi cuiusque ferenda mihi non fuit.
† 而且,我个人的任何伤害,以及他们对我们安全的险恶用心、对其他党派的渴望、在蔑视所有最优秀者上的坚持,都不是我不能忍受的。
nec tamen omnis perditos esse puto; sed idem illi qui tum fugientem patrem meum, qui L. Lentulum, qui Pompeium, qui ceteros viros clarissimos non receperunt, idem tamquam aliquo fato et nunc aut magistratum gerunt aut eos qui sunt in magistratu in sua habent potestate; itaque eadem superbia in pravitate utuntur; quorum improbitatem aliquando retundi et non pati impunitate augeri non solum utile est rei p. nostrae sed etiam necessarium.
然而,我并不认为他们所有人都堕落了;而是那些当时不愿接纳我那流亡的父亲、不接纳卢基乌斯·伦图卢斯、不接纳庞培以及其他最杰出人士的同一批人,如今仿佛因某种命运,也同样要么自己担任着官职,要么将身处官职之人置于自己的控制之下;因此,他们在邪恶中施展着同样的傲慢;这些人的邪恶终究应当被遏制,而不能容忍其因免受惩罚而滋长,这不仅对我们的国家有益,而且是必不可少的。
§12.14.4de nostra dignitate velim tibi ut semper curae sit et,quocumque tempore occasionem habueris, et in senatu et ceteris rebus laudi nostrae suffragere.
关于我们的地位,我希望你一如既往地予以关切,并且无论何时你有了机会,无论是在元老院还是在其他事务中,都要支持我们的声誉。
quoniam consulibus decreta est Asia et permissum est iis ut, dum ipsi venirent, darent negotium qui Asiam optineant, rogo te petas ab iis ut hanc dignitatem potissimum nobis tribuant et mihi dent negotium ut Asiam obtineam, dum ipsorum alter uter venit; nam quod hoc properent in magistratu venire aut exercitum mittere causam non habent.
既然亚细亚已被分配给执政官,且他们已被获准在自己到来之前,将事务委托给那些治理亚细亚的人,我请求你向他们争取,让他们把这个地位首要地授予我们,并把治理亚细亚的任务交给我,直到他们中任何一人到来;因为他们没有理由在任期内急于来到这里,或者急于派兵。
Dolabella enim in Syria est et, ut tu divina tua mente prospexisti et praedicasti, dum isti veniunt, Cassius eum opprimet; exclusus enim ab Antiochia Dolabella et in oppugnando male acceptus nulla alia confisus urbe Laudiceam, quae est in Syria, ad mare se contulit.
因为多拉贝拉在叙利亚,而且正如你以你神圣的心灵所预见和预言的那样,在那些人到来之前,卡西乌斯就会将他击垮;因为被安条克拒之门外、在攻城中遭到重创的多拉贝拉,在不信任任何其他城市的情况下,逃到了叙利亚沿海的拉奥迪基亚。
ibi spero celeriter eum poenas daturum; nam neque quo refugiat habet neque diutius ibi poterit tantum exercitum Cassi sustinere.
我希望他在那里会迅速受到惩罚;因为他既无处可逃,也无法在那里长久抵挡卡西乌斯如此庞大的军队。
spero etiam confectum esse iam et oppressum Dolabellam.
我也希望多拉贝拉现在已经被消灭和击垮了。

词汇与语法注释

  1. §12.14.1idque Dolabellam ea mente comparasse — “id”指前文所述在利基亚筹备舰队和运输船之事,此处为“对格与不定式”结构,“Dolabellam”为不定式“comparasse”(“comparavisse”的缩约式)的逻辑主语。“ea mente ut...”是表示目的或意图的同格结构,意为“怀着……的意图”。
  2. §12.14.2quae res, si a Rhodiis non essem interpellatus, fortasse tota sublata esset — 此句以关系代词的句首结合(“quae res”)引导,是一个使用虚拟式过去完成时的过去反事实条件句。主句的谓语是“sublata esset”(“tollere”的被动过去完成时)。
  3. §12.14.3nec me meae ullae privatim iniuriae umquam — 此处文本存在损坏(crux),在句法上极其混乱。尽管有多个阴性单数主语(如“perseverantia”),但对应的却是单数被动动词“ferenda mihi non fuit”,且存在双重否定(“nec ... non”)和格的不一致,需要结合上下文进行推测性翻译。
  4. §12.14.4darent negotium qui Asiam optineant — “darent”的宾语(即被委派任务的人)作为“qui”的先行词被省略了。整句意为“将事务委派给治理亚细亚的人”,“qui ... optineant”使用虚拟式现在时,表示相对于主句动作的目的或属性。

引用这一段

西塞罗, 致友人书信集 §12.14.1-12.14.4. Humanitext Reader, https://reader.humanitext.ai/zh/text/urn:cts:latinLit:phi0474.phi056.humanitext-lat1:12.14.1-12.14.4

请注明译文为AI草稿以及访问日期。

译文、注释与简介为AI生成的草稿,并根据读者反馈持续修订。