Humanitext Reader

普劳图斯 · 缆绳 §489-564c

拉布拉克斯与夏尔姆的争吵及少女的消息

第 8 段,共 22 段 · 拉丁语

内容简介

从触礁沉没的船上死里逃生的鸨母拉布拉克斯与客人夏尔姆在岸边互相指责对方的愚蠢,并在寒冷中大发牢骚。这时,斯克帕尼奥从神殿里走出来,透露有两个年轻姑娘正在神殿内哭泣并紧紧抱着维纳斯神像。

§489edepol, Libertas, lepida es, quae numquam pedem §490voluisti in navem cum Hercule una imponere.
夏尔姆:凭波鲁克斯发誓,自由(女神)啊,你真迷人,你可从不想和赫拉克勒斯一起踏上船只。
§491sed ubi ille meus est hospes, qui me perdidit?
但是毁了我的那个客人到哪儿去了?
§492atque eccum incedit.
啊,瞧,他走过来了。
§492bQuo malum properas, Labrax?
你急着去哪儿,拉布拉克斯,真见鬼?
§493nam equidem te nequeo consequi tam strenue.
因为我实在跟不上你那股子劲儿。
§494Vtinam te prius quam óculis vidissem meis, §495malo cruciatu in Sicilia perbiteres, §496quem propter hoc mihi optigit misero mali.
拉布拉克斯:但愿在我亲眼见到你之前,你就在西西里遭受严刑拷打折磨致死了,就是因为你,可怜的我才落得这般下场。
§497Vtinam, quom in aedis me ad te adduxisti tuas, §498in carcere illo potius cubuissem die.
夏尔姆:但愿当你把我带进你家里的那天,我宁可躺在那个监狱里。
§499deosque ímmortales quaeso, dum vivas uti §500omnes tui símiles hospites habeas tibi.
我祈求不朽的神明,只要你活着,你所有的客人也都像你一样。
§501Malam fortunam in aedis te adduxi meas.
拉布拉克斯:我把你带进我家,就是带进来了厄运。
§502quid mihi scelesto tibi erat auscultatio, §503quidve hinc abitio quidve in navem inscensio?
我这恶棍干嘛要听你的话,干嘛要离开这里,干嘛要上船?
§504ubi perdidi etiam plus boni quam mihi fuit.
结果我失去了比原先拥有的还要多的财产。
§505Pol minime miror, navis si fractast tibi, §506scelus te ét sceleste parta quae vexit bona.
夏尔姆:凭波鲁克斯发誓,我一点也不奇怪你的船会破,因为它运载着你这个罪恶之徒,和用罪恶手段得来的财物。
§507Pessum dedisti me blandimentis tuis.
拉布拉克斯:你的甜言蜜语把我推向了深渊。
§508Scelestiorem cenam cenavi tuam, §509quam quae Thyestae quondam aut posita est Tereo.
夏尔姆:我吃过一顿你那儿的晚餐,那可比昔日摆在塞斯提斯或泰柔斯面前的晚餐还要恶毒。
§510Perii, animo male fit.
拉布拉克斯:我完了,我感觉不舒服。
contine quaeso caput.
求求你,扶着我的头。
§511Pulmoneum edepol nimis velim vomitum vomas.
夏尔姆:凭波鲁克斯发誓,我真希望你把肺都吐出来。
§512Eheu, Palaestra atque Ampelisca, ubi estis nunc?
拉布拉克斯:唉,帕莱斯特拉和安佩丽斯卡,你们现在在哪里?
§513Piscibus in alto, credo, praebent pabulum.
夏尔姆:我相信,她们正在深海里喂鱼呢。
§514Mendicitatem mi optulisti opera tua, §515dum tuis ausculto magnidicis mendaciis.
拉布拉克斯:都是因为你,才让我落得乞讨的下场,因为我听信了你那夸张的谎言。
§516Bonam est quod habeas gratiam merito mihi, §517qui te ex insulso salsum feci opera mea.
夏尔姆:你应该理所当然地好好感谢我,因为我通过我的努力,让你这个淡而无味的人变得咸了。
§518Quin tu hinc is a me in maxumam malam crucem?
拉布拉克斯:你干嘛不从我眼前消失,滚到最惨的绞架上去?
§519Eas.
夏尔姆:你滚吧。
easque res agebam commodum.
而我正好也打算做那件事。
§520Eheu, quis vivit me mortalis miserior?
拉布拉克斯:唉,还有哪个凡人活得比我更惨?
§521Ego multo tanto miserior quam tu, Labrax.
夏尔姆:我可比你惨得多了,拉布拉克斯。
§522Qui?
拉布拉克斯:怎么说?
§522bQuia ego indignus sum, tu dignus qui sies.
夏尔姆:因为我是无辜受累,而你则是罪有应得。
§523O scirpe, scirpe, laudo fortunas tuas, §524qui semper servas gloriam aritudinis.
夏尔姆:哦,芦苇啊,芦苇,我赞美你的命运,你总是保持着干燥的荣耀。
§525Equidem me ad velitationem exerceo, §526nam omnia corusca prae temore fabulor.
我确实是在进行轻装步兵的训练,因为我因为寒冷而浑身哆嗦着说话。
§527Edepol, Neptune, es balineator frigidus: §528cum vestimentis postquam aps té abii, algeo.
凭波鲁克斯发誓,尼普顿,你真是个冷水澡堂老板:我穿着衣服从你那儿离开后,一直在挨冻。
§529Ne thermipolium quidem ullum ínstruit, §530ita salsam praehibet potionem et frigidam.
他甚至不备一间温饮店,提供了这么咸、这么冷的饮料。
§531Vt fortunati sunt fabri ferrarii, §532qui apud carbones adsident: semper calent.
铁匠们是多么幸运啊,他们坐在炭火旁:总是暖洋洋的。
§533Vtinam fortuna nunc anetina úterer, §534ut quom exiissem éx aqua, arerem tamen.
但愿我现在能拥有鸭子的运气,那样即使我从水里出来,身体依然是干的。
§535Quid si aliquo ad ludos me pro manduco locem?
要是我去哪儿应聘当个戏班里的大食怪面具演员怎么样?
§536Quapropter?
拉布拉克斯:为什么?
§536bQuia pol clare crepito dentibus.
夏尔姆:凭波鲁克斯发誓,我的牙齿在响亮地打战。
§537Iure optumo me élavisse árbitror.
拉布拉克斯:我认为我确实是被洗劫一空了。
§538Qui?
夏尔姆:怎么说?
§538bQui una auderem tecum in navem ascendere, §539qui a fundamento mi usque movisti mare.
拉布拉克斯:因为我竟敢和你一起上船,你彻底把我的大海翻了个底朝天。
§540Tibi auscultavi, tu promittebas mihi §541illi esse quaestum maximum meretricibus, §542ibi me conruere posse aiebas ditias.
拉布拉克斯:我听信了你的话,你向我保证那些妓女在那里能赚大钱,你说我可以在那里聚敛财富。
§543Iam postulabas te, impurata belua, §544totam Siciliam devoraturum insulam?
夏尔姆:你这肮脏的野兽,难道你已经指望要把整个西西里岛吞下去了吗?
§545Quaenam ballaena meum voravit vidulum, §546aurum atque argentum ubi omne compactum fuit?
拉布拉克斯:到底是什么鲸鱼吞了我的旅行箱,我所有的金银都紧紧塞在里面呢?
§547Eadem illa, credo, quae meum marsuppium, §548quod plenum argenti fuit in sacciperio.
夏尔姆:我相信,就是吞了我钱包的那同一只,在我的提袋里塞满了银子的那个。
§549Eheu, redactus sum usque ad unam hanc tuniculam §550et ad hoc misellum pallium.
拉布拉克斯:唉,我被折腾到只剩下这一件小短衫和这件可怜的旧斗篷了。
perii oppido.
我彻底完了。
§551Vel consociare mihi quidem tecum licet: §552aequas habemus partes.
夏尔姆:其实你尽可以和我合伙:我们有平等的份额。
§552bSaltem si mihi §553mulierculae essent salvae, spes aliquae forent.
拉布拉克斯:至少如果我的姑娘们都平安无事,那倒还有些希望。
§554nunc si me adulescens Plesidippus viderit, §555quo ab arrabonem pro Palaestra acceperam, §556iam is exhibebit hic mihi negotium.
现在要是年轻的普莱西迪普斯看到我,我曾为了帕莱斯特拉从他那里收了定金,他马上就会在这里给我惹出麻烦来。
§557Quid, stulte, ploras? tibi quidem edepol copiast,
夏尔姆:你这傻瓜哭什么?
§558dum lingua vivet, qui rem solvas omnibus.
凭波鲁克斯发誓,你资源充足着呢,只要你的舌头还在,你就能对所有人把账结清。
§559Quíd illuc, opsecro, negotist quod duae mulierculae
斯克帕尼奥:请问,那是什么事啊?
§560hic in fano Veneris signum flentes amplexae tenent, §561nescio quém metuentes miserae? nocte hac aiunt proxuma
两个年轻姑娘在这儿维纳斯的神殿里哭着紧紧抱着神像,这些可怜的人不知道在害怕谁?
§562se iactatas, atque eiectas hodie esse aiunt e mari.
她们说就在昨晚她们在海里颠簸,今天被从海里冲了上来。
§563Opsecro hercle, adulescens, ubi istaec sunt quas memoras mulieres?
拉布拉克斯:凭赫拉克勒斯发誓,年轻人,求求你,你说的那些女人在哪里?
§564Hic in fano Veneris.
斯克帕尼奥:就在维纳斯的神殿里。
§564bQuot sunt?
拉布拉克斯:有几个?
§564cTotidem quot ego et tu sumus.
斯克帕尼奥:刚好和我和你加在一起的一样多。

词汇与语法注释

  1. §489quae numquam pedem voluisti — 修饰先行词 Libertas 的关系从句,使用了直陈式完成时(voluisti)。该从句具有原因含义,解释了为什么自由女神是迷人的(即因为她从未想过踏上船只)。
  2. §502quid mihi scelesto tibi erat auscultatio — 这是一个结合了属格性质的与格(mihi scelesto)和以 -tio 结尾的动词性名词(auscultatio)的口语化句式。auscultatio 支配着另一个与格 tibi(源自动词 auscultare),意为“我这个恶棍干嘛要听你的话?”。
  3. §517ex insulso salsum feci — 双关语,利用了 "insulsus"(无盐的 / 愚蠢的)和 "salsus"(咸的 / 饱经沧桑的、机智的、浸泡过海水的)的双重含义。夏尔姆戏谑道,通过海难让拉布拉克斯浑身浸满海水(变咸),从而使这个原本愚蠢(无盐)的人变得机智了。
  4. §521multo tanto — 修饰比较级 miserior 的程度夺格(multo 和 tanto)的双重叠加表现。这是一种口语化的强调方式,意为“还要惨得多得多”。
  5. §525velitationem — 这是一个双关语,将军事术语 "velitatio"(轻装步兵的遭遇战、小冲突)与由于寒冷而“打战、发抖”(velitari)相联系。它与下一行的 "corusca"(发抖的话语)相呼应。
  6. §537elavisse — 动词 "elavo"(洗净)的完成式不定式。这里具有双重含义:字面上指在海水中“被冲洗”,口语俗语中则指“被洗劫一空”、“输得精光”。
  7. §558qui rem solvas — 带有关系代词 qui(修饰前文的 copia)的虚拟式现在时(solvas),构成具有特征或目的性质的从句。意为“只要舌头还动,就有足够的手段(即靠编造谎言)来应付所有人”。

引用这一段

普劳图斯, 缆绳 §489-564c. Humanitext Reader, https://reader.humanitext.ai/zh/text/urn:cts:latinLit:phi0119.phi017.humanitext-lat2:489-564c

请注明译文为AI草稿以及访问日期。

译文、注释与简介为AI生成的草稿,并根据读者反馈持续修订。