Humanitext Reader

普劳图斯 · 普塞乌多卢斯 §76-143

普修多鲁斯承诺筹款与巴里奥登场

第 2 段,共 21 段 · 拉丁语

内容简介

卡利多鲁斯为筹钱解救爱人而感到绝望并试图上吊,普修多鲁斯安抚他,并计划在必要时欺骗卡利多鲁斯的父亲。随后,皮条客巴里奥一边咒骂着奴隶一边走了出来。

§76lacrumam exorare ut expuant unam modo.
我甚至无法向眼睛哀求,让它只吐出一滴眼泪。
§77Quid ita?
怎么会这样?
§77bGenus nostrum semper siccoculum fuit.
我们一族向来是干眼。
§78Nilne adiuvare me audes?
你竟一点也不敢帮我吗?
§78bQuid faciam tibi?
我能为你做些什么呢?
§79Eheú.
唉!
§79bEheu? id quidem hercle ne parsis: dabo.
“唉”? 凭赫拉克勒斯起誓,那可别省着,我这就给你。
§80Miser sum, argentum nusquam invenio mutuom.
我真惨,到处也找不到能借的银子。
§81Eheu.
唉!
§81bNeque intus nummus ullus est.
家里连一个硬币也没有。
§81cEheu.
唉!
§82Ille abducturus est mulierem cras.
那家伙明天就要把那个女人带走了。
§82bEheu.
唉!
§83Istocine pacto me adiuvas?
你就是用这种方式来帮我的吗?
§83bDo id quod mihi est; §84nam is mihi thensaurus iugis in nostra est domo.
我是在把我拥有的东西给你啊;因为那种宝藏在我们家里是源源不断的。
§85Actum est de me hodie.
今天我完蛋了。
sed potes nunc mutuam §86drachumam dare unam mihi, quam cras reddam tibi?
但你现在能借我一枚德拉克马,明天我还你吗?
§87Vix hercle, opinor, si me opponam pignori.
凭赫拉克勒斯起誓,我想很难,哪怕我把自己拿去抵押。
§88sed quid ea drachuma facere vis?
但你要用那一枚德拉克马做什么?
§88bRestim volo §89mihi émere.
我想买一根绳子。
§89bQuam ob rem?
为了什么?
§89cQui me faciam pensilem.
让我自己吊死。
§90certum est mihi ante tenebras tenebras persequi.
我已决定在黑暗降临前,去追寻死后的黑暗。
§91Quis mi igitur drachumam reddet, si dedero tibi?
那么,如果我给了你,谁来还我德拉克马?
§92an tu te ea caúsa vis sciens suspendere §93ut me defraudes, drachumam si dederim tibi?
难道你是为了在我给你那一枚德拉克马后,能赖掉它,才故意上吊的吗?
§94Profecto nullo pacto possum vivere, §95si illa a me abalienatur atque abducitur.
真的,我无论如何也活不下去了,如果她被从我身边夺走并带走的话。
§96Quid fles, cucule? vives.
你哭什么呢,傻瓜? 你会活下去的。
§96bQuid ego ni fleam,
怎么能不哭呢?
§97quoi nec paratus nummus argenti siet §98neque libellai spes sit usquam gentium?
一个手里没有准备好的银币,世上到处都没有一分钱希望的人。
§99Vt litterarum ego harum sermonem audio, §100nisi tu illi lacrumis fleveris argenteis, §101quod tu istis lacrumis te probare postulas, §102non pluris refert quam si imbrem in cribrum geras.
依我听来,这些字的意思是,除非你为她流下银子的眼泪,否则你企图用那些眼泪来证明的诚意,其价值并不比用筛子装雨水更多。
§103verum ego te amantem, ne pave, non deseram.
但别怕,我不会抛弃你这个恋爱中的人的。
§104spero alicunde hodie me bona opera aut hac mea §105tibi inventurum esse auxilium argentarium.
我希望今天能从什么地方,通过我的努力或我的这番智慧,为你找到金钱上的帮助。
§106atque id futurum unde unde dicam nescio, §107nisi quia futurum est: ita supercilium salit.
至于这会从哪里来,我不知道,只知道它一定会实现:因为我的眉毛正在跳动。
§108Vtinam quae dicis dictis facta suppetant.
但愿你所说的,能有用事实来支撑的言语。
§109Scis tu quidem hercle, mea si commovi sacra, §110quo pacto et quantas soleam turbellas dare.
凭赫拉克勒斯起誓,你确实知道,如果我动用了我的秘仪,我通常会以何种方式制造多大的骚动。
§111In te nunc omnes spes sunt aetati meae.
如今,我这一生所有的希望都在你身上了。
§112Satin est, si hanc hodie mulierem efficio tibi §113tua ut sit, aut si tibi do viginti minas?
如果我今天为你办到,让这个女人属于你,或者给你二十米纳,这足够了吗?
§114Satis, sí futurumst.
足够了,如果这会实现的话。
§114bRoga me viginti minas, §115ut me effecturum tibi quod promisi scias.
请要求我给你二十米纳,好让你知道我会履行对你的承诺。
§116roga, opsecro hercle. gestio promittere.
凭赫拉克勒斯起誓,请要求吧,我极渴望承诺。
§117Dabisne argenti mi hodie viginti minas?
你今天能给我二十米纳银子吗?
§118Dabo.
我给。
molestus nunciam ne sis mihi.
现在别来烦我了。
§119atque hoc, ne dictum tibi neges, dico prius: §120si neminem alium potero, tuom tangam patrem.
而且为了防止你否认有人对你说过这话,我先告诉你:如果找不到别人,我就对你的父亲下手。
§121Di te mihi semper servent.
愿神明永远保佑你。
verum, si potest, §122pietatis causa—vel etiam matrem quoque.
不过,如果可能的话,出于孝道——甚至连你母亲也一起吧。
§123De istac re in oculum utrumvis conquiescito.
关于那件事,你用哪只眼睛闭上都可以放心睡吧。
§124Oculum anne in aurem?
是闭眼睛还是闭耳朵?
§124bAt hoc pervolgatumst minus.
可是这不那么常见。
§125nunc, ne quis dictum sibi neget, dico omnibus §126pube praesenti in contione: omni poplo, §127omnibus amicis notisque edico meis, §128in hunc diem a me ut caveant, ne credant mihi.
现在,为了防止有人否认有人对他说过,我向所有人说,当着集会里的青年人的面,向全体人民、向我所有的朋友和熟人宣布:在今天,要提防我,不要信任我。
§129_130St, táce opsecro hércle.
嘘,别出声,凭赫拉克勒斯起誓,我求你了。
§129_130bQuid negoti est?
怎么了?
§129_130cOstium §131lenonis crepuit.
门皮条客的门响了。
§131bCrura mavellem modo.
我更希望是他的腿。
§132Atque ipse egreditur intus, periuri caput.
而且他自己正从里面出来,这个伪誓的家伙。
§133Exíte, agite exite, ígnavi, male hábiti et male concíliati, §134quorúm numquam quicquám quoiquam venit ín mentem ut recté faciant, §135quibus, nísi ad hoc exemplum éxperior, non pótest usura usúrpari.
出来,快出来,懒汉们,被粗暴对待且来路不正的家伙,你们这些人从来没有人脑子里想过要做好事,对你们,除非我用这种方式试验,否则就无法利用。
§136neque ego hómines magis asinós numquam vidi, íta plagis costaé callent: §137quós quom ferias, tíbi plus noceas; éo enim ingenio hi súnt flagritribae, §138qui haéc habent cónsilia, úbi data occásiost, rape clépe tene §139hárpaga bibe és fuge: hoc
我从未见过比驴更像驴的人,肋骨因挨打而长了老茧:你们被挨打时,反倒更伤打人者;因为这些挨鞭子磨损的家伙,天生就是这种脾气,只要有机会,就想:抢,偷,拿,掠,喝,吃,跑。
§140ést eorum opus, ut mávelis lúpos apud ovis línquere, §141quam hós domi custodes.
这就是他们的工作,以至于你宁可把狼留在羊群里,也不愿把这些人留在家里当看守。
§142át faciem quom aspícias eorum, hau máli videntur: ópera fallunt.
但看他们的长相,倒不像坏人:他们的行为骗人。
§143núnc adeo hanc edictionem nisi animum advortetis omnes,
那么现在,除非你们所有人都注意这个宣布,

词汇与语法注释

  1. §76lacrumam exorare ut expuant unam modo — 动词不定式 `exorare` 在这里可以解释为直接依赖于第75b行的 `non queo`,或者是历史不定式(historical infinitive)。这里采用依赖于 `non queo` 的解释,意为“我无法哀求我的眼睛吐出一滴眼泪”。
  2. §90ante tenebras tenebras persequi — 同形词 `tenebras` 的并置具有修辞性:前者指“在夜幕降临前(或死前)”,后者指“冥府的黑暗(死亡)”。这种双关修辞强调了说话者的绝望。
  3. §114bRoga me viginti minas — 这模仿了罗马法中正式口头契约(sponsio)的形式,即通过提问(`roga`)与回答(`dabo`)来缔结。普修多鲁斯坚持让卡利多鲁斯提出这一正式要求,以表明自己的决心。
  4. §120tuom tangam patrem — 动词 `tangere`(字面意为“触碰”)在这里是以俚语和喜剧性的方式使用,意思是“欺骗,骗取钱财”。
  5. §135non potest usura usurpari — 这里的 `usura` 意为“使用,役使”,与同源动词 `usurpare` 一起构成了同族语素的表达,体现了皮条客虐待性的态度,即不通过暴力手段就无法压榨奴隶的劳动力。

引用这一段

普劳图斯, 普塞乌多卢斯 §76-143. Humanitext Reader, https://reader.humanitext.ai/zh/text/urn:cts:latinLit:phi0119.phi016.humanitext-lat2:76-143

请注明译文为AI草稿以及访问日期。

译文、注释与简介为AI生成的草稿,并根据读者反馈持续修订。