§579íta paravi cópias, §580duplicís triplicis dolos pérfidias, ut, ubíquomque hostibus cóngrediar §581(maiórum meúm fretus vírtute dícam, §582mea índustria ét malitiá fraudulénta), §583facile út vincam, facile út spoliem meos pérduellis meis pérfidiis.
如此我已准备好了军队,双重、三重的诡计与背叛,以便无论我在何处与敌军交战,(仰仗我祖先的德行,我想说,也就是靠我自己的勤勉与欺诈的恶智),我便能凭我的背叛轻易取胜,轻易剥夺我敌人的装备。
§584núnc inimicum ego húnc communem meum átque vostrorum ómnium, §585Bállionem, exbállistabo lépide: date operam modo; §586atque húc meas legionés adducam; si éxpugno §586a(facilem hánc rem meis civíbus faciam), §587post ád oppidum hoc vetus cóntinuo meum exércitum protinus óbducam: §588inde me ét simul participés omnis meos praéda onerabo atque ópplebo, §589metum ét fugam perduéllibus meis me út sciant natum.
现在,我要将这个我和你们大家共同的敌人,巴里奥,漂亮地轰飞:只要你们多加留意;并且我要把我的军团领到这里来;如果我攻占了它(我会让我的市民们觉得这事轻而易举),随后,我将立刻把我的军队直接开往这座古老的市镇:从那里,我将用战利品装满并喂饱我自己以及我所有的同伙,好让我的敌人们知道,我生来就是为了带给他们恐惧和逃亡。
§590éo sum genere gnátus: magna mé facinora décet efficere, §591quae póst mihi clara et diú clueant.
我就出生于那样的家族:我理应成就伟大的事业,好让这些事迹此后长久地为我赢得显赫名声。
§592sed hunc quém video? quis hic ést qui oculis meis óbviam ignobilis óbicitur?
不过,我看见的这是谁? 这个出现在我眼前的无名小卒是谁?
§593lubet scíre quid hic veniát cum machaéra et huic, quám rem agat, hinc dabo insídias.
我倒想知道他带着短剑来这里干什么,我要从这儿设下埋伏,看他要干什么勾当。
§594_595Hi lóci sunt atque hae régiones quae mi áb ero sunt demónstratae, §596ut ego óculis rationém capio quam mi íta dixit erus méus miles, §597septumás esse aedis á porta ubi ille hábitet leno, quoí iussit §598symbólum me ferre et hoc árgentum.
这地方、这区域就是我主人向我指明的那儿,正如我用眼睛估量的那样,正如我的军人主人告诉我的,从城门数起第七座房子就是那个皮条客住的地方,主人命令我把信物和这些钱送给那人。
nimis vélim, certum qui id míhi faciat, §599Ballió leno ubi hic hábitat.
我真希望能有谁向我确定一下,皮条客巴里奥是不是住在这里。
§601novo cónsilio nunc míhi opus est, §601anova rés subito mi haec óbiectast: §602hoc praévortar principio; illa omnia missa habeo, quae ante agere occepi.
现在我需要一个新计划,这个新情况突然呈现在我面前:我要先着手对付这件事;之前开始准备做的一切事情,我都先搁置一旁。
§603iam pol ego hunc stratioticum nuntium advenientem probe percutiam.
凭波鲁克斯起誓,我现在就要把这个刚到这里的军人信使狠狠地骗一顿。
§604óstium pultábo atque intus évocabo aliquém foras.
我要敲门,把里面的某个人叫出来。
§605Quisquis es, compendium ego te facere pultandi volo; §606nam ego precator et patronus foribus processi foras.
不管你是谁,我想省去你敲门的麻烦;因为我已经作为说客兼保护人从门里走出来了。
§607Tune es Ballio?
你就是巴里奥?
§607bImmo vero ego eius sum Subballio.
绝非如此,其实我是他的“副巴里奥”。
§608Quid istuc verbist?
这是什么话?
§608bCondus promus sum, procurator peni.
我是总管掌事,内仓的监理。
§609Quasi te dicas atriensem.
听着就像你自称是大堂管家似的。
§609bImmo atriensi ego impero.
恰恰相反,我是给大堂管家发号施令的人。
§610Quid tu, servon es an liber?
你呢,是奴隶还是自由人?
§610bNunc quidem etiam servio.
至少现在,我还当着奴隶。
§611Ita videre, et non videre dignus qui liber sies.
看起来确实如此,而且你看起来也不配成为一个自由人。
§612Non soles respicere te, quom dicis iniuste alteri?
你对别人恶语相向的时候,难道不习惯先照照自己吗?
§613Hunc hominem malum esse oportet.
这家伙准是个坏胚。
神明保佑并眷顾着我,因为这就是我的铁砧:今天我要从这儿锤炼出许多诡计来。
§615Quid illic secum solus loquitur?
那家伙独自在那儿嘀咕些什么呢?
§615bQuid ais tu, adulescens?
你说什么,年轻人?
§615cQuid est?
干什么?
§616Esne tu an non es ab illo milite Macedonio, §617servos eius qui hinc a nobis est mercatus mulierem, §618qui argenti ero meo lenoni quindecim dederat minas, §619quinque debet?
你到底是不是那个马其顿军人派来的,他的奴隶,就是那个从我们这儿买走了女人的军人,他已经付给我主人也就是那个皮条客十五个银米纳,还欠五个?
§619bSum.
我就是。
sed ubi tu me novisti gentium
可你到底在世上什么地方认识我,或是见过我、和我交谈过?
§620aut vidisti aut conlocutu’s? nam equidem Athenas antidhac §621numquam veni, neque te vidi ante hunc diem umquam oculis meis.
因为在这之前我可从来没来过雅典,今天之前我的眼睛也从未见过你。
§622Quia videre inde esse;
因为你看起来就像是从那儿来的。
nam olim quom abiit, argento haec dies §623praestitutast, quoad referret nobis, neque dum rettulit.
以前他走的时候,为了付钱约定了今天这个期限,但他到现在还没送来。
§624_625Immo adest.
不,已经送到了。
§624_625bTun attulisti?
是你带来的?
§624_625cEgomet.
正是我。
§624_625dQuid dubitas dare?
你还迟疑不给什么?
§626Tibi ego dem?
我给你?
§626bMihi hercle vero, qui res rationesque eri §627Ballionis curo, argentum accepto et quoi debet dato.
凭赫拉克勒斯起誓,当然是给我。 我负责主人巴里奥的事务和账目,负责收受银两、并支付他欠别人的债务。
§628Si quidem hercle etiam supremi promptas thensauros Iovis, §629tibi libellam argenti numquam credam.
凭赫拉克勒斯起誓,哪怕你管着至高无上朱庇特的宝库,我也绝不会信任你、交给你哪怕一分银子。
§630bVinctam potius sic servavero.
我宁可像这样扎得紧紧地保管着。
§631Vae tibi, tu inventu’s vero, meam qui furcilles fidem.
你这该死的,居然是你跑来诋毁我的信用。
§632quasi mihi nón sescenta tanta soli soleant credier.
仿佛我平时不曾独自被托付比这多上六百倍的巨款似的。
§633Potest ut alii ita arbitrentur et ego ut ne credam tibi.
也许别人会这么看,但我就偏偏不信任你。