§505itaque hic est quod me detinet negotium.
(多尔达路斯)“‘所以,这就是留住我的事务。
波斯人夺取了阿拉伯的克里索波利斯城,那是一座古老且充满财富的城镇。
战利品正在被集拢,以便公开举行拍卖;这件事使我无法回家。
我希望对那个给你送书板的人提供协助与款待。
cura quae is volet, §512nam is mihi honores suae domi habuit maxumos.
照料好他所需要的一切,因为他在他自己家里曾给予我极大的礼遇。
’” 波斯人做什么,或者你主人做什么,这与我或我的利益有什么关系?
§514bTace, stultiloque; nescis quid te instet boni §515neque quam tibi Fortuna faculam lucrifera adlucere volt.
(托克西路斯)闭嘴,愚蠢的家伙;你不知道有什么好处正等着你,也不知道带来利润的命运女神正想为你点亮怎样的火把。
§516Quae istaec lucrifera est Fortuna?
(多尔达路斯)那带来利润的命运是什么?
§516bIstas, quae norunt, roga.
(托克西路斯)去问问它们(书板)吧,它们知道。
§517ego tantumdem scio quantum tu, nisi quod pellegi prior.
除了我先读过之外,我知道的和你一样多。
§518sed, ut occepisti, ex tabellis nosce rem.
但是,既然你已经开始了,就从书板中了解这桩买卖吧。
§518bBene me mones.
(多尔达路斯)你建议得好。
§519fac silentium.
安静。
§519bNunc ad illud venies quod refert tua.
(托克西路斯)现在你要读到关系你利益的部分了。
§520Iste quí tabellas adfert adduxit simul §521forma expetenda liberalem virginem, §522furtivam, abductam ex Arabia penitissuma; §523eam te volo accurare ut istic veneat.
(多尔达路斯)“‘送书板的这个人同时带来了一个容貌出众、气质优雅的自由身份姑娘,她是从极深远的阿拉伯偷带出来的;我希望你帮着安排,让她在你们那里卖掉。
买下她的人需自担风险:没有人会以正式所有权(曼基皮ウム)做担保,也不会有人这样转让。
§526probum et numeratum argentum ut accipiat face.
设法让他收到可靠且数好的银币。
§527haec cura, et hospes cura ut curetur.
照料好这些事,也安排好款待这位客人。
vale.
再会。
§528Quíd igitur? postquam recitasti quod erat cerae creditum,
’” (托克西路斯)那么怎么样?
§529iam mihi credis?
在你大声读出蜡板上托付的内容之后,你现在相信我了吧?
§529bVbi nunc illest hospes, qui hasce huc attulit?
(多尔达路斯)现在把这些东西带到这里来的那位客人在哪里?
§530Iam hic credo aderit: arcessivit illam a navi.
(托克西路斯)我想他马上就到:他去船上接那个姑娘了。
quam ob rem ego argentum enumerem foras?
我为什么要平白无故地把银子数出去?
§532nisi mancipio accipio, quid eo mi opus est mercimonio?
除非是以正式所有权接收,否则这种商品对我有什么用?
§533Tacen an non taces? numquam ego te tam esse matulam credidi.
(托克西路斯)你闭嘴还是不闭嘴? 我从没想过你竟是这样一个夜壶(笨蛋)。
§534quid metuis?
你怕什么?
§534bMetuo hercle vero.
(多尔达路斯)凭赫拉克勒斯起誓,我确实害怕。
sensi ego iam compluriens, §535neque mi haud imperito eveniet, tali ut in luto haeream.
我已经多次体验到了,对我这个经验丰富的人来说,我是不会落入那种无法自拔的泥潭的。
§536Nil pericli mihi videtur.
(托克西路斯)在我看来没有任何危险。
§536bScio istuc, sed metuo mihi.
(多尔达路斯)我知道你那套,但我得为自己担心。
§537Mea quidem istuc nil refert: tua ego hoc facio gratia, §538ut tibi recte conciliandi primo facerem copiam.
(托克西路斯)对我来说这确实无关紧要:我是为了你的好处才这么做,以便让你首先获得一个妥善达成交易的机会。
§539_540Gratiam habeo.
(多尔达路斯)多谢了。
sed te de aliis, quam alios de te suaviust §541fieri doctos.
但是,你从别人那里学乖,比别人因你而学乖,这要让人愉快得多。
etiam tu illam destinas?
你到底要不要买她?
§543bAequa dicis.
(托克西路斯)说得在理。
séd optume eccum ipse advenit §544hospes ille, qui has tabellas attulit.
但看啊,他自己来得正好,那个带来这些书板的客人。
§544bHicinest?
(多尔达路斯)是这个人吗?
§544cHic est.
(托克西路斯)就是他。
§545Haecine illást furtiva virgo?
(多尔达路斯)这就是那个被偷来的姑娘吗?
(托克西路斯)我知道的和你一样多,只不过凭波吕克斯起誓,不管她是谁,看相貌确实是个自由身份的雅致人。
§547Sat edepol concinnast facie.
(多尔达路斯)凭波吕克斯起誓,容貌确实挺标志。
§547bVt contemptim carnufex.
(托克西路斯,旁白)瞧这该死的恶棍那轻蔑的样子。
§548taciti contemplemur formam.
让我们静静地端详她的姿色。
§548bLaudo consilium tuom.
(多尔达路斯)我赞成你的提议。
§549Satin Athenae tibi sunt visae fortunatae atque opiparae?
(萨加里斯蒂奥)你觉得雅典足够幸运和富庶吗?
§550Vrbis speciem vidi, hominum móres perspexi parum.
(姑娘)我看到了城市的外貌,但对人们的习俗还了解得不够。
§551Numquid in principió cessavit verbum docte dicere?
(托克西路斯)她难道没有一开口就很聪明地说话吗?
§552Hau potui etiam in primo verbo perspiceré sapientiam.
(多尔达路斯)在第一句话里,我还未能看出什么智慧。
§553Quid id quod vidisti? ut munitum muro tibi visum oppidumst?
(萨加里斯蒂奥)你所看到的那个怎么样? 你觉得那座城镇有城墙防护得好吗?
§554Si incolae bene sunt morati, pulchre munitum arbitror.
(姑娘)如果居民品德高尚,我认为它防护得很完美。
§555perfidia et pecúlatus ex urbe et avaritia si exulant, §556quarta invidia, quinta ambitio, sexta óbtrectatio, §557septimum periurium, §557bEuge.
如果背叛、贪污和贪婪被逐出城外,第四是嫉妒,第五是野心,第六是诽谤,第七是伪誓,(托克西路斯)好极了!
§557cOctava indiligentia, §558nona iniuria, decimum, quod pessimum adgressust, scelus: §559haec unde aberunt, ea urbs moenita muro sat erit simplici; §560ubi ea aderúnt, centumplex murus rebus servandis parumst.
(姑娘)第八是懈怠,第九是伤害,第十是作恶,这是最坏的行径:这些东西不存在的地方,那座城市有一重简单的城墙就足够了;这些东西存在的地方,纵有百重城墙也难以保全财产。
§561Quid ais tu?
(托克西路斯)你说什么?
§561bQuid vis?
(多尔达路斯)你想干什么?
(托克西路斯)你就在那十个同伙当中:你应当从这里被流放。
§562bQuid iam?
(多尔达路斯)为什么?
§562cQuia periurus es.
(托克西路斯)因为你是个伪誓者。
§563Verba quidem haud indocte fecit.
(多尔达路斯)她的话说得确实不无智慧。
§563bEx tuo, inquam, usust: eme hanc.
(托克西路斯)我说这对你有好处:买下她。
§564Edepol qui cum hanc magis contemplo, magis placet.
(多尔达路斯)凭波吕克斯起誓,我越看她就越喜欢。
(托克西路斯)如果你买下她,不朽的神明啊,再没有别的老鸨会比你更富有了。