Humanitext Reader

普劳图斯 · 孪生兄弟 §628-679

门奈赫穆斯的坦白与被妻子闭门拒供

第 10 段,共 18 段 · 拉丁语

内容简介

门奈赫穆斯因偷走外袍而遭到妻子和佩尼库鲁斯的严厉质问,最终他承认只是把外袍借给了爱洛提乌姆。愤怒的妻子宣布如果不拿回外袍就别想回家,门奈赫穆斯只好前往爱洛提乌姆家请求归还外袍。

§628Sic datur.
活该。
properato absente me comesse prandium, §629post ante aedis cum corona me derideto ebrius.
既然你趁我不在,急忙把午餐吃了个精光,现在就在门前戴着花环,喝得烂醉来嘲笑我吧。
§630Neque edepol ego prandi neque hodie huc intro tetuli pedem.
凭波勒克斯起誓,我今天既没有吃午餐,也没有踏进这屋子一步。
§631Tun negas?
你否认吗?
§631bNego hercle vero.
凭赫拉克勒斯起誓,我确实否认。
§631cNihil hoc homine audacius.
没有比这家伙更厚颜无耻的了。
§632non ego te modo hic ante aedis cum corona florea
难道我刚才没有在这里,在这屋子前,看见你戴着花冠站着吗?
§633vidi astare? quom negabas mi esse sanum sinciput, §634et negabas me novisse, peregrinum aibas esse te?
那时你还对我否认你的神志清醒,还否认认识我,说你是个外乡人?
§635Quin ut dudum divorti abs te, redeo nunc demum domum.
相反,刚才我一离开你,直到现在才回到家。
§636Novi ego te.
我太了解你了。
non mihi censebas esse, qui te ulciscerer.
你以为我没有办法向你报复吗?
§637omnia hercle uxori dixi.
凭赫拉克勒斯起誓,我已经把一切都告诉你妻子了。
§637bQuid dixisti?
你说了什么?
§637cNescio, §638eam ipsus roga.
我不知道,你自己去问她吧。
§638bQuid hoc est, uxor? quidnam hic narravit tibi?
妻子,这是怎么回事? 这家伙到底对你说了些什么?
§639quid id est? quid taces? quin dicis quid sit?
到底是什么? 你为什么不作声? 怎么不说是怎么回事?
§639bQuasi tu nescias.
好似你不知道一样。
§640Me rogas?
你是在问我吗?
§640bPol haud rogem te, si sciam.
凭波勒克斯起誓,如果我知道,我就不问你了。
§640cO hominem malum, §641ut dissimulat.
哦,这个坏家伙,他多会装蒜。
non potes celare: rem novit probe.
你藏不住的:她对这事一清二楚。
§642omnia hercle ego edictavi.
凭赫拉克勒斯起誓,我已经全部告发了。
§642bQuid id est?
那是什么?
§642cQuando nil pudet §643neque vis tua voluntate ipse profiteri, audi atque ades.
既然你毫无羞耻之心,也不愿意自愿承认,那就听着、站好。
§644et quid tristis sim et quid hic mihi dixerit, faxo scias.
我为什么不高兴,以及这家伙对我说了什么,我会让你知道的。
§645palla mi est domo surrupta.
一件外袍从我家里被偷走了。
§645bPalla surruptast mihi?
外袍从我这里被偷走了?
§646Viden ut te scelestus captat? huic surruptast, non tibi.
你瞧这恶棍想怎么言引你? 是被她偷走了,不是从你那里。
§647nam profecto tibi surrupta si esset—salva non foret.
因为如果真的是从你那里被偷走——它绝对不会完好无损地回来。
§648Nil mihi tecum est.
我跟你没完。
sed tu quid ais?
不过,你怎么说?
§648bPalla, inquam, periit domo.
我是说,外袍从家里不见了。
§649Quis eam surrupuit?
是谁偷了它?
§649bPol istuc ille scit qui illam abstulit.
凭波勒克斯起誓,拿走外袍的那家伙自己知道。
§650Quis is homo est?
那人是谁?
§650bMenaechmus quidam.
某个叫门奈赫穆斯的人。
§650cEdepol factum nequiter.
凭波勒克斯起誓,真是卑劣的行径。
§651quis is Menaechmust?
那个门奈赫穆斯是谁?
§651bTu istic, inquam.
就是你这家伙,我是说。
§651cEgone?
我?
你。
§651eQuis arguit?
谁控告我?
§652Egomet.
我自己。
§652bEt ego.
还有我。
atque huic amicae detulisti Erotio.
而且你把它送给了你的情妇爱洛提乌姆。
§653Egon dedi?
是我送的?
§653bTu, tu istic, inquam.
是你,就是你,我是说。
vin adferri noctuam, §654quae tu tu usque dicat tibi? nam nos iam defessi sumus.
要不要给你带一只猫头鹰来,好让它对你不停叫着‘你,你’? 因为我们已经说得精疲力竭了。
§657Sed ego illam non condonavi, sed sic utendam dedi.
但我并没有把它送掉,只是借给她这样使用。
§658Equidem ecastor tuam nec chlamydem do foras nec pallium §659cuiquam utendum.
凭卡斯托尔起誓,我绝对不会把你的斗篷或外衣借给任何人使用。
mulierem aequom est vestimentum muliebre §660dare foras, virum virile.
女人把女人的衣服借出去,男人把男人的衣服借出去,这才是合情合理的。
quin refers pallam domum?
你为什么不把外袍带回家来?
§661Ego faxo referetur.
我会想办法把它带回来的。
§661bEx re tua, ut opinor, feceris; §662nam domum numquam introibis, nisi feres pallam simul.
依我看,这样做对你有好处;因为除非你同时带回外袍,否则你休想再进家门。
§663eo domum.
我进屋去了。
§663bQuid mihi futurum est, qui tibi hanc operam dedi?
那我怎么办? 我可是给你帮了这么大的忙。
§664Opera reddetur, quando quid tibi erit surruptum domo.
当你家被偷了什么东西的时候,这忙我会帮还给你的。
§665Id quidem edepol numquam erit, nam nihil est quod perdam domi.
凭波勒克斯起誓,那绝对不会发生,因为我在家里没有什么可以丢的。
§666cum viro cum uxore di vos perdant.
愿神明把你们丈夫和妻子一起毁灭。
properabo ad forum, §667nam ex hac familia me plane éxcidisse intellego.
我要急忙去广场了,因为我明白,我被这家彻底抛弃了。
§668Male mi uxor sese fecisse censet, quom exclusit foras;
妻子以为把我锁在门外是让我难受;好似我没有别的、更好的可以让我进去的地方一样。
§669quasi non habeam, quo intromittar, alium meliorem locum. §670si tibi displiceo, patiundum: at placuero huic Erotio, §671quae me non excludet ab se, sed apud se occludet domi.
如果你讨厌我,我只能忍受:但我会讨好这位爱洛提乌姆,她不会把我关在门外,而是会把我关在她的家里。
§672nunc ibo, orabo ut mihi pallam reddat, quam dudum dedi; §673aliam illi redimam meliorem.
现在我要去了,请求她把外袍还给我,就是我刚才给她的那件;我会买另一件更好的还给她。
heus, ecquis hic est ianitor?
喂,这儿有看门的吗?
§674aperite atque Erotium aliquis evocate ante ostium.
开门,谁去把爱洛提乌姆叫到门前。
§675Quis hic me quaerit?
谁在这里找我?
§675bSibi inimicus magis quam aétati tuae.
一个比起对你的青春,对自己更像是敌人的人。
§676Mi Menaechme, cur ante aedis astas? sequere intro.
我的门奈赫穆斯,你为什么站在门前? 跟着我进来吧。
§676bMane.
等一下。
§677scin quid est quod ego ad te venio?
你知道我来找你是为了什么吗?
§677bScio, ut tibi ex me sit volup.
我知道,是为了让你从我这里得到快乐。
§678Immo edepol pallam illam, amabo te, quam tibi dudum dedi, §679mihi eam redde.
不,凭波勒克斯起誓,请把我刚才给你的那件外袍,还给我吧。
uxor rescivit rem omnem, ut factum est, ordine.
我妻子已经把所有的事情按顺序一清二楚地查到了。

词汇与语法注释

  1. 628properato — 源自自主动词 properare(急忙)的完成分词中性单数夺格形式,作为非人称夺格结构副词化,意为“急忙地”、“赶快”。
  2. 636qui te ulciscerer — 由关系代名词 qui 引导的形容词从句,修饰 mihi 并伴有虚拟式未完成过去时 ulciscerer(源自 ulciscor),带有一种特征或目的的色彩,意为“(你以为我没有)向你报仇的(手段/人)吗”。
  3. 640bPol haud rogem te, si sciam — 使用虚拟式现在时(rogem ... si sciam)的条件句。虽然在古典拉丁语中,表示与现在事实相反的虚拟条件句标准上使用未完成过去时,但在早期拉丁语(如普劳图斯作品)中,常用现在时虚拟式来表达这种“如果我(现在)知道,我就不会问你”的虚拟语气。
  4. 644faxo scias — faxo 是 facio 的古旧将来完成时形式,在口语和韵文中常表示确信的将来意志(“我必定要……”)。scias 是虚拟式现在时,省略了引导词 ut 的名词性从句,挂接在 faxo (faciam) 之下,构成“我会让你知道”的使役/意志句式。
  5. 653bnoctuam — 普劳图斯式的幽默双关语(pun)。猫头鹰(noctua)的叫声“tu tu”与拉丁语第二人称单数代词 tu(你、您)的重复读音完全相同,用以讥讽对方反复抵赖的行为。
  6. 657utendam — 异用动词 utor(使用)的动形容词(gerundive)阴性单数宾格形式。此处作及物动词性使用,修饰 dedi(给予)的直接宾语 illam(外袍),表示目的:“给(她)去使用”,即“借用”而非“赠送”。

引用这一段

普劳图斯, 孪生兄弟 §628-679. Humanitext Reader, https://reader.humanitext.ai/zh/text/urn:cts:latinLit:phi0119.phi010.humanitext-lat2:628-679

请注明译文为AI草稿以及访问日期。

译文、注释与简介为AI生成的草稿,并根据读者反馈持续修订。